เปิดตำนานของอสรพิษ ทำไมงูถึงมีลิ้นสองแฉก?

ปี 2568 ปีมะเส็งหรือปีงู มาเยือนแล้ว อสรพิษที่น่ากลัวและมีภาพจำเกี่ยวข้องกับงูที่มีลิ้นสองแฉก... แล้วทำไมงูถึงมีลิ้นแบบนี้? คุณเคยสงสัยหรือไม่?

ในมุมมองทางชีววิทยา งูใช้งานลิ้นในการรับกลิ่น โดยลิ้นแต่ละแฉกทำหน้าที่เหมือนเข็มทิศที่ช่วยบ่งบอกทิศทางและชนิดของแหล่งกำเนิดกลิ่น นอกจากนี้ยังมีอีกตำนานที่ให้เหตุผลเกี่ยวกับลิ้นสองแฉกของงูด้วยเช่นกัน

ทีมงานสารคดี Sarakadee Lite พาทัวร์ปีมะเส็ง พิพิธภัณฑ์ฯ พระนคร เปิดตำนานอสรพิษ ทำไมงูลิ้นสองแฉก พระศอดำของพระศิวะ และกำเนิดนางมณโฑ ตอนหนึ่ง ศุภวรรณ นงนุช ภัณฑารักษ์ชำนาญการ นำเสนอการตีความตำนานอสรพิษ ผ่านการนำชมโบราณวัตถุและศิลปวัตถุในการทัวร์ปีมะเส็ง ณ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนครในค่ำคืนนี้ ในหัวข้อ “อาศิรวิษนักษัตร” เพื่อเฉลิมฉลองปีมะเส็ง 2568 หรือปีงูเล็ก ซึ่งเป็นเหตุผลที่เชื่อมโยงกับลิ้นสองแฉกของงู

ตามตำนานกล่าวว่า ครูฑและนาคเป็นพี่น้องต่างแม่ที่มีความขัดแย้งกัน วันหนึ่งกัศยปฤาษีให้โอกาสทั้งสองขอพรได้คนละข้อ น้องสาวกัทรุขอให้มีลูกมากมายและสามารถแปลงกายได้ ส่วนพี่สาววินตาขอให้มีลูกเพียงสอง แต่มีพลังมากกว่า เมื่อผ่านไป 500 ปี กัทรุให้กำเนิดนาค 1,000 ตัว ส่วนวินตาคลอดลูกเป็นไข่สองฟองที่ไม่ฟัก นางจึงทุบไข่ใบแรกจนได้ลูกที่มีร่างเพียงครึ่งท่อน ชื่อพระอรุณ ด้วยโทสะที่มารดาทำให้เขาเกิดก่อนกำหนด พระอรุณจึงสาปมารดาให้เป็นทาสของนาค 500 ปี และบุตรจากไข่ใบที่สองจะช่วยพ้นคำสาปนั้น

“บุตรจากไข่ใบที่สองคือพญาครุฑ และหากจะช่วยแม่พ้นจากการเป็นทาสต้องนำเอาน้ำอมฤตจากสวรรค์มามอบให้นาค แต่เมื่อพญาครุฑได้มาแล้ว เขากลับใช้กลอุบายให้เหล่านาคไปอาบน้ำให้สะอาดก่อนดื่มน้ำอมฤต จากนั้นพญาครุฑก็แอบเขี่ยไหให้แตก พวกนาคเสียดายจึงใช้ลิ้นเลียหยดน้ำที่หกบนยอดหญ้าจนกระทั่งลิ้นบาดและกลายเป็นสองแฉก ซึ่งกลายเป็นตำนานที่อธิบายว่า ทำไมงูถึงมีลิ้นสองแฉก” ศุภวรรณกล่าว