Buzz
ความเชื่อมีอยู่คู่กับมนุษย์มาตั้งแต่โบราณ โดยแต่ละพื้นที่จะมีความเชื่อทั้งที่ดีและไม่ดีในแบบที่แตกต่างกันออกไป ตัวอย่างเช่นในบ้านเราก็มีความเชื่อที่น่าขนลุกหลายอย่าง เช่น ห้ามใส่ชุดดำไปเยี่ยมผู้ป่วย ห้ามขานรับเสียงร้องในเวลากลางคืน ห้ามตัดผมวันพุธ และอื่น ๆ ที่ชวนให้หวาดระแวงไม่ใช่น้อย ครั้งนี้เราจะพาไปทำความรู้จักกับความเชื่อหลอน ๆ ของชาวญี่ปุ่น ให้เข้ากับเทศกาลปล่อยผีที่จะมาถึงนี้ แต่ขอเตือนก่อนนะว่าใครขี้กลัวอย่าลืมอ่านตอนกลางวัน เพราะบางความเชื่อของพวกเขาก็หลอนจนขนหัวลุกเหมือนกัน
1. ห้ามตัดเล็บในตอนกลางคืน
ในอดีตเมื่อยังไม่มีไฟฟ้าใช้ ชาวญี่ปุ่นเชื่อว่าในเวลากลางคืนจะมีวิญญาณชั่วร้ายหรืออะคุเรียว (悪霊/あくりょう) ออกมารบกวน และเชื่อว่ามีพลังจากอุปกรณ์ที่ใช้ตัดเล็บในเวลานั้น ซึ่งเรียกว่า เรเรียวกุ (霊力/れいりょく) ในภาษาญี่ปุ่น ที่สามารถดึงดูดให้วิญญาณเข้ามาหาได้ แม้ว่าความเชื่อนี้จะไม่ค่อยเป็นที่เชื่อถือแล้วในปัจจุบัน แต่ถ้าจำเป็นต้องตัดเล็บในเวลากลางคืน ก็ควรเปิดไฟให้สว่างไว้เพื่อความสบายใจ
2. เมื่อรถขนศพวิ่งผ่านให้รีบเก็บนิ้วโป้งให้หายไปในมือ
ชาวญี่ปุ่นเชื่อว่ารถขนศพจะพาผีของผู้ตายติดมากับโลงศพ ถ้าไม่รีบเก็บนิ้วโป้งเมื่อเห็นรถขนศพวิ่งผ่าน จะเปิดช่องให้วิญญาณผ่านเล็บนิ้วโป้งเข้ามาในร่างได้ จนบางคนกลัวถึงขนาดเก็บทุกนิ้วให้หมดเลยก็มี
3. ห้ามผิวปากในตอนกลางคืน
ในอดีตโจรหรือหัวขโมยญี่ปุ่นใช้การผิวปากเป็นสัญญาณเพื่อสื่อสารกัน ดังนั้นการผิวปากจึงมีความเชื่อมโยงกับการโจรกรรม จึงเกิดความเชื่อที่ว่า หากผิวปากในเวลากลางคืนจะดึงดูดให้โจรขึ้นบ้านได้
4. ไปศาลเจ้าเพื่อทำการสาปแช่ง
แฟน ๆ หนังสยองขวัญญี่ปุ่นคงจะรู้จักพิธีกรรมที่เรียกว่า อุชิ โนะ โคะกุ ไมริ (丑の刻参り／うしのこくまいり) ซึ่งคือการไปศาลเจ้าตอนกลางคืนระหว่างตีหนึ่งถึงตีสามเพื่อสาปแช่ง
ผู้ที่ไปศาลเจ้าจะพกตุ๊กตาฟางที่เรียกว่า วะระนิงเกียว (藁人形／わらにんぎょう) ซึ่งใช้เป็นตัวแทนของผู้ที่ต้องการสาปแช่ง พร้อมกับตะปูยาวหรือ โกะซุนคุงิ (五寸釘／ごすんくぎ) เพื่อทิ่มตุ๊กตาให้ผู้ที่ถูกสาปรู้สึกเจ็บปวดตามจุดที่ถูกทิ่มแทง ซึ่งคล้ายกับการใช้ตุ๊กตาวูดู เชื่อกันว่าผู้ที่ถูกสาปจะรู้สึกเกลียดชังจนหมดไปหลังจากผ่านพิธี 7 วัน แต่หากผู้ทำพิธีถูกเห็นในระหว่างการทำพิธี คำสาปจะย้อนกลับมาหาตัวเอง
5. ตัวเลขและวันอัปมงคล
เช่นเดียวกับปีเบญจเพศและปีชงในไทย ญี่ปุ่นมีความเชื่อเกี่ยวกับปีเคราะห์ร้ายที่เรียกว่า ฮนยะคุ (本厄/ほんやく) ซึ่งแตกต่างกันไปตามเพศ สำหรับผู้ชายจะเป็นปีอายุ 25, 42 และ 61 ปี ส่วนผู้หญิงจะเป็นปีอายุ 19, 33 และ 37 ปี ปีที่ก่อนและหลังปีฮนยะคุก็ถือว่าเป็นปีโชคร้ายเช่นกัน ดังนั้นคนญี่ปุ่นที่รู้ตัวว่าจะเข้าสู่ปีฮนยะคุจึงนิยมไปทำพิธีสะเดาะเคราะห์ที่วัดหรือศาลเจ้า
นอกจากปีเคราะห์ร้ายแล้ว ญี่ปุ่นยังเชื่อในตัวเลขอัปมงคล เช่น เลข 4 เพราะคำว่า ชิ (四/し) ในภาษาญี่ปุ่นเสียงเหมือนคำว่า ชิ (死/し) ที่แปลว่าความตาย อีกเลขที่ถือเป็นอัปมงคลคือ เลข 9 เพราะคำว่า คุ (九/く) เสียงเหมือนกับคำว่า คุ (苦/く) ที่แปลว่าความเจ็บปวดและความทุกข์ทรมาน ดังนั้นชาวญี่ปุ่นจึงมักให้ของขวัญในจำนวน 3 หรือ 5 ชิ้นแทนการให้ 4 หรือ 9 ชิ้น
6. ห้ามเหยียบขอบเสื้อทาตามิ
ในบ้านญี่ปุ่นดั้งเดิม เรามักจะเห็นห้องที่ปูเสื่อทาตามิ แต่ถึงแม้ในบ้านญี่ปุ่นสมัยใหม่บางแห่งก็ยังคงมีห้องที่ใช้เสื่อทาตามิอยู่ หากคุณมีโอกาสไปเยี่ยมบ้านญี่ปุ่นที่มีห้องเสื่อทาตามิ อย่าลืมระวังเรื่องการเหยียบขอบเสื่อ เพราะมีความเชื่อว่ามันจะนำโชคร้ายมาให้ นอกจากนี้ยังมีบ้านบางหลังที่สลักตราสัญลักษณ์ของครอบครัวไว้ที่ขอบเสื่อด้วย ดังนั้นการเหยียบขอบเสื่อจึงเปรียบเสมือนการเหยียบศีรษะของพ่อแม่ในครอบครัว
7. ซ่อนสะดือไว้อย่าให้เห็น
พ่อแม่ญี่ปุ่นมักเตือนลูก ๆ ให้ปิดสะดือให้มิดชิดในช่วงที่มีฝนตกและฟ้าร้อง เนื่องจากเชื่อว่าเทพเจ้าแห่งพายุ สายฟ้า และฟ้าผ่า หรือ ไรจิน (雷神/らいじん) อาจจะมากินสะดือของเด็ก ๆ อีกหนึ่งความเชื่อที่เกี่ยวข้องคือเทพไรจินมีเพื่อนเป็นเทพไรจู (雷獣/らいじゅう) ซึ่งชอบเข้าไปนอนในสะดือคน และไรจินจะปลุกไรจูด้วยการฟ้าผ่าใส่! ดังนั้นถ้าไม่อยากโดนฟ้าผ่าในสะดือก็ต้องปิดสะดือให้มิดชิด ซึ่งในความจริงแล้ว เป็นการป้องกันไม่ให้เด็ก ๆ เป็นหวัดจากการเปิดพุง
8. อย่านอนหันหัวไปทางทิศเหนือ
ในวัฒนธรรมญี่ปุ่น ศพจะถูกจัดให้นอนหันหัวไปทางทิศเหนือ จึงทำให้คนญี่ปุ่นให้ความสำคัญกับทิศทางการนอนเช่นเดียวกับที่เราเลี่ยงการนอนหันหัวไปทางทิศตะวันตก พวกเขาเชื่อว่าการนอนหันหัวไปทางทิศเหนือจะนำโชคร้าย หรือแย่กว่านั้นอาจนำไปสู่การตายของผู้ที่นอนในทิศทางนั้นได้
9. หลีกเลี่ยงการเขียนชื่อบุคคลด้วยหมึกสีแดง
ในป้ายหลุมศพของชาวญี่ปุ่น หรือ โบะฮิ (墓碑/ぼひ) จะมีการสลักชื่อของผู้ที่ล่วงลับและครอบครัวของผู้ตายด้วยหมึกสีดำและสีแดง โดยหมึกสีแดงจะใช้เขียนชื่อของผู้ที่ยังมีชีวิตในครอบครัว ส่วนหมึกสีดำจะใช้สำหรับชื่อของผู้ที่เสียชีวิต ในปัจจุบัน การเขียนชื่อด้วยหมึกแดงถือเป็นสิ่งที่เป็นมงคลและไม่เหมาะสม แม้กระทั่งในการทำธุรกรรมต่างๆ
เป็นอย่างไรบ้าง? หลายๆ ความเชื่อที่คล้ายกับที่เราเคยได้ยินจากบ้านเรา หวังว่า 9 ความเชื่อเหล่านี้จะช่วยให้ทุกคนปลอดภัยจากวิญญาณร้ายและพลังมืด และทำให้คุณเข้าใจวัฒนธรรมญี่ปุ่นได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้นนะ
