การอ่านค่าความดันโลหิต ค่าปกติควรเป็นเท่าไหร่ และเมื่อใดที่อาจจะเป็นอันตราย

เวลาที่เรามาหาหมอ สิ่งแรกที่ต้องทำคือการวัดน้ำหนัก ความสูง และความดันโลหิต ซึ่งการวัดความดันถือเป็นข้อมูลสำคัญอันดับต้นๆ ที่แพทย์ใช้ในการประเมินอาการโรค การวินิจฉัย และติดตามผลการรักษา แต่คุณรู้ไหมว่าเราก็สามารถอ่านค่าความดันได้ด้วยตัวเอง เพื่อดูว่าในแต่ละค่ามีความเสี่ยงต่อภาวะความดันโลหิตสูงหรือไม่

การอ่านค่าความดันโลหิต

ความดันโลหิตเป็นค่าการบีบตัวของหัวใจในการดันเลือดไปตามเส้นเลือดแดง เพื่อนำเลือดที่มีออกซิเจนไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย

ปกติแล้ว เมื่อวัดความดันโลหิตจะได้ค่าตัวเลข 3 ตัวออกมา

1. SYS (Systolic Blood Pressure) ค่าตัวบนคือความดันขณะหัวใจบีบตัว หรือเรียกว่าค่าสูง ความดันที่เหมาะสมคือ 90-119 mmHg
2. DIA (Diastolic Blood Pressure) ค่าตัวกลางคือความดันขณะหัวใจคลายตัว หรือเรียกว่าค่าต่ำ ความดันที่เหมาะสมคือ 60-79 mmHg
3. PUL ค่าตัวสุดท้ายคืออัตราการเต้นของหัวใจ

โดยปกติแล้ว เราจะดูที่ค่าความดันขณะหัวใจบีบตัว (SYS) และขณะหัวใจคลายตัว (DIA) ซึ่งค่าความดันโลหิตที่เหมาะสมคือ 120/80 mmHg หรือไม่เกิน 120 สำหรับ SYS และไม่เกิน 80 สำหรับ DIA (โดยควรพักก่อนวัดประมาณ 30 นาทีถึง 1 ชั่วโมง และหลังจากกินอาหาร ดื่มกาแฟ สูบบุหรี่ หรือออกกำลังกาย) หากเกิน 140/90 mmHg ถือว่ามีความเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง หากมีการวัด 2 ครั้งและค่าผลยังเกินระดับนี้ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อการวินิจฉัยต่อไป

ค่าความดันโลหิตในระดับใดที่ถือว่าอันตราย

การป้องกันและชะลอการเกิดโรคความดันโลหิตสูงสามารถทำได้ง่ายๆ ด้วยการปรับวิถีชีวิตและการดูแลตัวเองที่บ้าน ตามแนวทางที่สำคัญดังนี้

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน

• ลดน้ำหนัก หากน้ำหนักเกินหรือเป็นโรคอ้วน ควรพยายามลดน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ โดยการลดปริมาณอาหารและเลือกทานอาหารที่มีประโยชน์ เช่น ผัก ผลไม้ ธัญพืชไม่ขัดสี หลีกเลี่ยงอาหารที่มีไขมัน น้ำตาล และเกลือสูง
• ควบคุมความดันโลหิต ควรตรวจวัดความดันโลหิตอย่างสม่ำเสมอ หากพบว่าค่าความดันโลหิตสูง ควรปรับพฤติกรรมและรับการรักษาตามคำแนะนำของแพทย์
• ออกกำลังกายเป็นประจำ การออกกำลังกายสม่ำเสมอจะช่วยปรับปรุงการไหลเวียนของเลือดและลดความดันโลหิต ควรออกกำลังกายอย่างน้อย 30 นาที 5 วันต่อสัปดาห์
• หยุดสูบบุหรี่ บุหรี่เป็นตัวกระตุ้นให้ความดันโลหิตสูงขึ้น ดังนั้นควรหยุดสูบบุหรี่หรือพยายามเลิกให้เร็วที่สุด
• ลดการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ การดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในปริมาณมากเกินไปอาจทำให้ความดันโลหิตสูงขึ้น ควรจำกัดการดื่มแอลกอฮอล์ไม่เกินวันละ 1 แก้ว
• นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ การพักผ่อนที่เพียงพอจะช่วยให้ร่างกายทำงานได้ดีและลดความดันโลหิต ควรนอนหลับให้ได้ 7-8 ชั่วโมงทุกคืน