
Một sai lầm phổ biến mà nhiều nhà quản trị đã mắc phải là tin rằng các doanh nghiệp hàng đầu luôn xuất phát từ những ý tưởng vĩ đại. Nhưng sự thật là không có gì gọi là ý tưởng vĩ đại. Thậm chí, ngay cả những nhà kinh doanh nổi tiếng nhất cũng không biết họ sẽ kinh doanh gì khi bắt đầu.
Điều này được đề cập trong cuốn sách “Xây dựng để trường tồn” của tác giả Jim Collin và Jerry I. Porras. Cuốn sách nghiên cứu về các công ty hàng đầu và so sánh chúng với những công ty xếp sau trong danh sách. Dưới đây là 10 bài học quý giá mà bạn có thể học từ cuốn sách này.

Bài Học Thứ Nhất: Ý Tưởng Vĩ Đại Có Thực Sự Tồn Tại Không?
Mặc dù ý tưởng tốt và chiến lược cẩn trọng được coi là quan trọng, nhưng các công ty hàng đầu thường không bắt đầu từ ý tưởng vĩ đại. Một số CEO thậm chí không biết họ sẽ kinh doanh ngành gì khi mới bắt đầu, và một số khác đã từng gặp thất bại.
Sam Walton - người sáng lập Walmart - không có ý tưởng vĩ đại khi bắt đầu kinh doanh; Bill Marriott - ông hoàng ngành khách sạn - ban đầu chỉ muốn kinh doanh mà không biết ngành gì.
Tuy nhiên, điểm chung của các nhà sáng lập hàng đầu là họ luôn tập trung vào việc xây dựng công ty (chứ không phải chỉ theo đuổi ý tưởng) và không bao giờ từ bỏ.
Bill Hewlett và Dave Packard (cùng sáng lập HP) đều là những kỹ sư. Thay vì chỉ tập trung vào việc thiết kế sản phẩm, họ chuyển hướng sang việc tổ chức, tạo ra một môi trường để sản xuất. Sản phẩm cuối cùng của họ không phải là một sản phẩm cụ thể, mà là công ty HP.
Bài Học Thứ Hai: Huyền Thoại về Lãnh Đạo Không Phải Là Chìa Khóa
Nhiều người tin rằng sự thành công của các công ty hàng đầu đến từ các nhà lãnh đạo vĩ đại, cuốn hút. Tuy nhiên, các công ty xếp sau cũng có những nhà lãnh đạo xuất sắc, và đây không phải là điểm khác biệt của một công ty hàng đầu.
McKnight (CEO của 3M) là một người nghe, khiêm tốn, suy tư và nghiêm túc. Bill Allen (CEO của Boeing) lại hiền lành, thậm chí nhút nhát. Ibuka (Người sáng lập Sony) lại kín đáo, suy nghĩ và hướng nội. Các sáng lập của P&G cũng có vẻ cứng nhắc, nghiêm túc và kín đáo đến mức im lặng.
Vậy nếu bạn không có phong cách lãnh đạo cuốn hút, đừng cố ép bản thân thay đổi hoặc theo đuổi một hình mẫu vĩ đại. Tính cách của bạn được hình thành bởi di truyền và trải nghiệm, và không có bằng chứng cho thấy bạn phải thay đổi khi trở thành một người quản lý. Bạn cũng không cần phải có một phong cách lãnh đạo vĩ đại, cuốn hút.
Bài Học Thứ Ba: Từ Chữ “Hoặc” Đến Chữ “Và”
Trong cuốn sách này, biểu tượng của sự cân bằng giữa âm dương thể hiện đặc tính quan trọng của các công ty hàng đầu: Họ không chấp nhận chỉ có A hoặc B. Điều này bắt nguồn từ niềm tin rằng một vật không chỉ có thể là A hoặc B, mà có thể là cả hai, ví dụ:

- Bạn có thể thay đổi VÀ ổn định.
- Bạn có thể bảo thủ VÀ táo bạo.
- Bạn có thể chọn chi phí thấp VÀ chất lượng cao.
- Bạn có thể đầu tư cho tương lai VÀ phát triển trong ngắn hạn.
- Bạn có thể đem lại lợi ích cho cổ đông VÀ tạo ra phúc lợi cho xã hội.
- Bạn có thể được thúc đẩy bởi các giá trị (lý tưởng) VÀ thúc đẩy bởi lợi nhuận (thực dụng).
- Bạn có thể giữ gìn những giá trị VÀ thay đổi và cải tiến để thích nghi.
Các công ty hàng đầu không chấp nhận điều đó. Họ tìm cách vận hành hoàn hảo cả trong ngắn hạn VÀ dài hạn, vừa mang tính lý tưởng VÀ vừa thực dụng, vừa giữ các giá trị cốt lõi VÀ vừa thay đổi để thích nghi với môi trường. Như Fitzgerald nói “Một đầu óc thông minh siêu việt phải có khả năng nắm giữ hai ý tưởng trái ngược cùng một lúc, mà vẫn có thể phân tích chúng”.
