16 cột mốc phát triển quan trọng của trẻ trong giai đoạn dưới 1 tuổi

Hiểu rõ về những mốc phát triển của trẻ sơ sinh sẽ giúp cha mẹ thực hiện việc chăm sóc con một cách hiệu quả hơn. Hãy cùng nhau điểm qua 16 mốc phát triển quan trọng mà trẻ cần đạt được trong giai đoạn dưới 1 tuổi.

Những mốc phát triển của trẻ là những hành động, kỹ năng hoặc thành tựu mà trẻ đạt được trong quá trình phát triển. Đây cũng là các cột mốc đánh giá sự tăng trưởng của bé cả về thể chất và tinh thần. Hãy cùng nhau điểm qua 16 mốc phát triển quan trọng của trẻ trong giai đoạn dưới 1 tuổi nhé.

Ngẩng đầu

Ngẩng đầu là một trong những cột mốc quan trọng nhất trong quá trình phát triển của trẻ. Cùng điểm qua các giai đoạn ngẩng đầu của trẻ:

• Khoảng 1 tháng tuổi, trẻ đã có thể nâng đầu lên một chút.
• Vào cuối tháng thứ 2, khả năng nâng đầu của trẻ sẽ cải thiện.
• Khi đến 4 tháng tuổi, trẻ đã có thể kiểm soát được đầu của mình và có thể ngẩng đầu lên góc 90 độ khi nằm sấp.
• Ở tháng thứ 6, trẻ gần như kiểm soát được toàn bộ phần đầu và có thể xoay đầu để quan sát xung quanh.
• Vào cuối tháng thứ 7, mọi cử động xoay đầu của trẻ đã trở nên linh hoạt và bé có thể thực hiện động tác ngẩng đầu, quan sát xung quanh một cách dễ dàng và tự nhiên.

Tiếng kêu của bé

Khi đạt 2 tháng tuổi, bé sẽ bắt đầu phát ra những âm thanh đầu tiên. Theo thời gian, tiếng kêu của bé sẽ trở nên rõ ràng hơn, cụ thể:

• Khi bé đủ 3 tháng tuổi, hệ thống thanh quản của bé đã phát triển, bé sẽ bắt đầu phát ra những âm thanh nhỏ nhẹ để làm quen với hệ thống thanh quản.
• Vào cuối tháng thứ 4, bé đã có thể phát ra những âm tiết đơn giản.
• Vào cuối tháng thứ 6, bé sẽ kết hợp âm với nhau và phát âm một cách rõ ràng hơn.
• Cuối tháng thứ 8, khả năng ngôn ngữ của bé cũng sẽ được phát triển mạnh mẽ hơn. Bé có thể nói những từ đơn giản như “mama” hoặc “baba”.
• Khi đủ 9 tháng tuổi, bé có thể lặp lại và nói theo những từ mà bé thường nghe và dần dần hiểu ý nghĩa của một số từ ngữ đơn giản.

Lật người

Khoảng 4 tháng tuổi, bé đã có thể lật người từ tư thế sấp sang tư thế nằm ngửa hoặc ngược lại. Khi bé 6 tháng tuổi, bé có thể thực hiện các vòng lăn liên tục. Điều này cho thấy rằng cơ bụng của bé đã phát triển và có thể thực hiện các hoạt động hàng ngày một cách tự tin.

Ghế ngồi

Ghế ngồi cơ bản là một bước quan trọng trong sự phát triển của trẻ. Hầu hết các em sẽ bắt đầu ngồi tự chủ từ 4 đến 10 tháng tuổi.

• Khi đến tháng thứ 4, trẻ có thể ngồi dựa vào sự hỗ trợ từ người lớn.
• Ở cuối tháng thứ 4, cơ cổ của bé đã đủ mạnh để tự ngẩng đầu lên.
• Vào tháng thứ 6, trẻ đã có thể ngồi một cách độc lập mà không cần sự giúp đỡ từ người lớn.
• Khi đạt 9 tháng tuổi, trẻ có thể ngồi vững vàng hơn trong thời gian dài hơn.
• Ở 10 tháng tuổi, trẻ đã có thể tự chuyển từ tư thế nằm sang tư thế ngồi.
• Vào 1 tuổi, trẻ có thể tự chuyển từ tư thế đứng sang tư thế ngồi một cách ổn định.

Bò và trườn

Sau khi biết ngồi, bé sẽ bắt đầu thực hiện các động tác bò và trườn. Đây cũng là giai đoạn giúp bé tiến gần hơn đến việc biết đi bằng hai chân.

• Khi bé đạt 2 tháng tuổi, bé có thể tự nhấc đầu lên khi nằm sấp.
• Khi đến 3 - 4 tháng tuổi, bé đã có thể nâng ngực lên bằng cánh tay và đây sẽ là nền tảng cho việc bò và trườn sau này.
• Trong giai đoạn từ tháng thứ 7 đến giữa tháng thứ 9, bé sẽ bò và trườn hàng ngày và kỹ năng này sẽ được hoàn thiện vào cuối tháng thứ 9.
• Vào cuối tháng thứ 9, bé đã có thể bò và trườn ở mọi nơi, cơ bắp của bé sẽ phát triển mạnh mẽ hơn và bé có thể tự đứng lên và bước vào giai đoạn từ tháng thứ 10 đến tháng thứ 12.

Đứng

Khi bé đạt 3 tháng tuổi, việc giữ bé đứng thẳng sẽ giúp bé phát triển phản xạ co chân lên, từ đó tạo ra động tác bước và làm quen với tư thế đứng.

• Ở tháng thứ 4, bé sẽ bắt đầu đẩy chân xuống khi được đặt trên mặt phẳng.
• Khi đến 6 tháng tuổi, dưới sự hỗ trợ của bố mẹ, bé đã có thể tự đứng và thực hiện các động tác nhảy nhót.
• Vào cuối tháng thứ 9, bé đã có thể bám vào các vật cố định để đứng dậy.
• Vào tháng thứ 10 và tháng thứ 11, bé sẽ từ từ có những bước đi đầu tiên.
• Khi bé tròn 1 tuổi, bé sẽ có khả năng tự đứng dậy mà không cần sự hỗ trợ hoặc vịn vào các đồ vật xung quanh.

Bước đi đầu tiên

Vào cuối tháng thứ 11, khi bé đã đứng vững, bé sẽ bắt đầu học cách đi những bước đầu tiên dưới sự hướng dẫn của bố mẹ. Khi bé tròn 1 tuổi, bé sẽ cố gắng tự mình bước đi. Điều này sẽ là một bước quan trọng trong quá trình phát triển của bé.

Mỉm cười

Trong giai đoạn sơ sinh, bé thỉnh thoảng có thể mỉm cười trong khi ngủ. Tuy nhiên, nụ cười đầu tiên khi bé giao tiếp với mọi người xung quanh sẽ xuất hiện khi bé đạt khoảng 2 tháng tuổi. Khi bé đến 5 - 6 tháng tuổi, bé đã có thể nhận biết người thân và các đồ chơi quen thuộc và mỉm cười.

Phát triển về thính giác

Song song với việc phát triển kỹ năng đi và nói, thính giác của bé cũng được cải thiện. Trong giai đoạn sơ sinh, bé có thể nghe và nhận biết giọng nói của bố mẹ. Khi lớn hơn chút nữa, bé cảm thấy an toàn khi nghe giọng của người thân. Cụ thể, các giai đoạn phát triển về thính giác của bé như sau:

• Khi bé đạt 2 tháng tuổi, bé có thể quay đầu và nhìn về hướng có âm thanh.
• Khi bé đến 3 tháng tuổi, bé sẽ thường xuyên và chính xác hơn trong việc quay đầu về hướng có âm thanh.
• Vào tháng thứ 6, bé đã có thể xác định được nguồn âm thanh và có những phản ứng sơ bộ với âm thanh đó.
• Ở tháng thứ 9, hệ thống não của bé đã có thể xử lý âm thanh chính xác hơn, và bé cũng có thể lặp lại những âm thanh mình nghe được.
• Khi bé đến tháng thứ 12, thính giác của bé đã gần như hoàn thiện, bé đã có thể phân biệt được âm thanh xung quanh và nhận biết tiếng nói của bố mẹ.

Phát triển về thị giác

Trong giai đoạn sơ sinh, bé có thể nhìn được chỉ trong khoảng 20 - 30cm trước mắt và vẫn chưa thể nhìn rõ. Tuy nhiên, qua thời gian, thị giác của bé sẽ dần được cải thiện hơn:

• Vào cuối tháng thứ 3, bé đã có thể nhìn thấy đồ vật và sử dụng tay để bắt lấy chúng. Khả năng nhận biết màu sắc của bé ở giai đoạn này vẫn chưa hoàn thiện.
• Khi bé đạt 5 tháng tuổi, bé sẽ bắt đầu nhìn thấy màu sắc rõ ràng hơn. Đồng thời, bé cũng có thể nhìn xa hơn và nhận biết được khoảng cách. Bên cạnh đó, bé cũng có thể nhận diện được khuôn mặt của bố mẹ và người thân.
• Vào tháng thứ 6, khả năng phối hợp giữa tay và mắt của bé sẽ được cải thiện hơn.
• Vào 9 tháng tuổi, bé đã có thể xác định được khoảng cách và tham gia các trò chơi.
• Khi bé tròn 1 tuổi, bé có thể quan sát thế giới xung quanh một cách rõ ràng hơn và theo dõi được các đối tượng đang di chuyển như bố mẹ và người thân.

Giấc ngủ của bé

Trong giai đoạn sơ sinh, bé dành hầu hết thời gian của mình để ngủ. Tuy nhiên, qua thời gian, mẫu ngủ của bé cũng sẽ thay đổi. Cụ thể, trong 2 tháng đầu tiên, thời gian bé ngủ vào ban ngày và ban đêm sẽ ngang nhau. Sau đó, thời gian này sẽ được điều chỉnh lên khoảng 4 - 5 giờ vào ban ngày và đến tháng thứ 6, bé sẽ ngủ khoảng 8 - 10 giờ vào ban ngày.

Khi bé đã 1 tuổi, bé sẽ ngủ khoảng 3 - 4 giờ trong ngày và từ 8 - 10 giờ vào ban đêm.

Kỹ năng cầm nắm

Những em bé mới sinh thường sẽ nắm chặt lòng bàn tay lại khi mẹ chạm vào ngón tay. Điều này cũng là các phản xạ đầu tiên của bé và là nền tảng cho việc phát triển kỹ năng cầm nắm sau này.

• Từ 3 - 6 tháng tuổi, bé sẽ biết cách sử dụng tay của mình một cách tự chủ và có thể nắm chặt một vật bằng tay của mình.
• Khi bé đạt 7 - 9 tháng tuổi, kỹ năng cầm nắm của bé sẽ phát triển mạnh mẽ hơn. Bé có thể sử dụng đầu ngón trỏ và ngón cái để nắm các vật nhỏ.
• Khi bé đến 12 tháng tuổi, bé đã có thể linh hoạt phối hợp các ngón tay và cầm thìa tự ăn.

Ăn thức ăn đặc

Hệ tiêu hóa của trẻ dưới 6 tháng tuổi còn non yếu, do đó chỉ có thể tiêu hóa được thức ăn ở dạng lỏng. Tuy nhiên, ở những giai đoạn sau, mẹ có thể từ từ tập cho bé thức ăn đặc và cứng hơn.

• Vào tháng thứ 6, bé có thể bắt đầu ăn dặm với các món súp nghiền hoặc bột ăn dặm.
• Vào tháng thứ 7, cơ hàm của bé đã bắt đầu phát triển, do đó mẹ có thể cho bé ăn bằng muỗng.
• Vào tháng thứ 8, bé đã có thể ăn những loại thức ăn cứng hơn một chút.
• Qua tháng thứ 9, mẹ có thể tập cho bé ăn từng miếng.
• Khi bé tròn 1 tuổi, bé có thể tự bốc thức ăn và dần làm quen với việc sử dụng thìa.

Mọc răng

Các giai đoạn mọc răng của bé như sau:

• Ở tháng thứ 7 đến tháng thứ 8, bé sẽ mọc những chiếc răng cửa đầu tiên ở hàm dưới.
• Khoảng 1 - 2 tháng sau, những chiếc răng cửa ở hàm trên cũng bắt đầu mọc, sau đó là những chiếc răng khác.
• Khi bé tròn 1 tuổi, bé đã có 8 chiếc răng bao gồm 4 chiếc răng cửa và 4 chiếc răng cửa bên.

Nhận thức

Thông thường, ở giai đoạn từ sơ sinh đến 2 tháng tuổi, bé đã có thể quan sát xung quanh ở khoảng cách gần. Điều này cũng là cơ sở quan trọng để bé phát triển khả năng nhận thức ở các tháng sau:

• Vào tháng thứ 6, bé sẽ bắt đầu chú ý và tò mò về mọi vật xung quanh. Đây cũng là lúc bé có thể quen và nhớ tên gọi, hình dáng của mọi vật.
• Vào cuối tháng thứ 7, bé đã biết ẩn và tìm kiếm các đồ vật.
• Từ tháng thứ 8, bé đã hiểu về đồ chơi và khám phá về chúng.
• Qua tháng thứ 9, bé đã có thể làm theo các hành động, cử chỉ của người thân và tương tác với bố mẹ.
• Khi bé tròn 1 tuổi, bé đã có thể nhớ tên gọi và đặc điểm, hình dáng của những đồ vật quen thuộc.

Phát triển về mặt tình cảm

Khi bé được khoảng 2 tháng tuổi, bố mẹ sẽ nhận thấy được sự phát triển về mặt tình cảm của bé thông qua việc bé mỉm cười, vui vẻ khi được yêu thương, ôm ấp. Qua những tháng sau, phát triển về mặt tình cảm của bé cũng dần hoàn thiện và rõ ràng hơn:

• Ở tháng thứ 4, bé đã có thể thu hút sự chú ý của bố mẹ bằng cách nhìn, cử động, và phát âm.
• Vào 6 tháng tuổi, bé đã nhận biết được khuôn mặt của người thân và mỉm cười, vui vẻ. Đồng thời, bé cũng biết nhút nhát hoặc khóc khi gặp người lạ.
• Khi bé 8 tháng tuổi, bé đã cảm nhận được tình yêu thương, sự chăm sóc của bố mẹ nên không còn khóc khi ở bên bố mẹ.

Bài viết trên đây của Mytour đã chia sẻ với các bạn 16 cột mốc quan trọng trong quá trình phát triển của bé dưới 1 tuổi. Hy vọng thông qua những chia sẻ này, bố mẹ sẽ có thêm thông tin hữu ích để chăm sóc bé trong từng giai đoạn cụ thể.