Dòng máy bay chiến đấu A-wing của Kuat Systems Engineering xuất hiện trong loạt phim Chiến tranh giữa các vì sao. Được phát triển và sản xuất bởi Kuat Systems Engineering, chúng là những chiếc máy bay đánh chặn nhanh nhạy, dễ vỡ của Liên minh Phiến quân trong loạt phim, được thiết kế để thực hiện các cuộc tấn công tốc độ cao, trinh sát sâu và hộ tống chiến cơ.Chiếc A-wing xuất hiện lần đầu trong phần phim Return of the Jedi (năm 1983) và đã trở nên phổ biến qua nhiều sản phẩm của Star Wars. Nó được mô tả trong các trò chơi điện tử và từ năm 1985, mô hình của A-wing đã được nhiều công ty sản xuất. Đây là những con tàu nhanh nhất trong loạt phim Star Wars, với khả năng tự dịch chuyển siêu không gian mà không cần dựa vào tàu chuyên chở, cho phép chúng tự giải thoát sau một cuộc tấn công.
Hình ảnh một chiếc R-22 nguyên mẫu bị bắn trúng đạn. Ảnh: BOLS.
Dòng máy bay chiến đấu A-wing bao gồm bốn biến thể chính: R-22 Spearhead (nguyên mẫu ban đầu), máy bay đánh chặn RZ-1, máy bay huấn luyện RZ-1T (hai chỗ ngồi), và máy bay đánh chặn RZ-2, biến thể được nâng cấp hoàn thiện nhất.
Dòng máy bay chiến cơ A-wing xuất hiện trong nhiều chương trình truyền hình, sách và trò chơi của Vũ trụ Star Wars. Các tập của loạt phim 'The Holocrons of Fate' và 'Twin Suns' cũng đề cập đến máy bay huấn luyện RZ-1T hai chỗ ngồi, một loại tàu vũ trụ huấn luyện được phiến quân sử dụng để đào tạo binh sĩ mới. RZ-1T cũng xuất hiện trong tiểu thuyết Battlefront II: Inferno Squad.
RZ-1 được xây dựng dựa trên mô hình gốc R-22 A-Wing, cũng là sản phẩm của Kuat Systems Engineering.
Phiên bản cao cấp nhất, RZ-2, xuất hiện trong Star Wars Battlefront II và Star Wars: The Last Jedi. Đây là một chiếc tàu vũ trụ lớn hơn, được sử dụng bởi Kháng chiến quân chống lại First Order (đối thủ của Tân Cộng Hòa).
Ảnh minh họa về nguyên mẫu R-22 của RZ-1. Nguồn: RPG Gamer.
Các kỹ sư tại Kuat đã phát triển mẫu R-22 như một thay thế cho Aethersprite của Cộng Hòa, sau đó bán nó cho hành tinh Tammuz-an khi Đế chế ngừng sản xuất. Phiến quân đã mua và cải tiến chúng để đối phó với máy bay đánh chặn TIE của Đế chế. Sau chiến thắng tại Endor, Kuat tái tạo mô hình này thành RZ-2, tiêu chuẩn hóa qua nhiều năm thực chiến để tăng tốc độ.Máy bay đánh chặn RZ-1
RZ-1 là máy bay tấn công nhanh, mạnh mẽ được sản xuất bởi Kuat Systems Engineering. Dựa trên R-22 và ảnh hưởng từ thiết kế Cộng Hòa, RZ-1 là kết quả của sự cải thiện từ phiến quân.
A-wing trong một trận chiến thực sự: Ba chiếc RZ-1 đang tiến hành cuộc tấn công vào một nhóm máy bay chiến đấu TIE, với các tia laser màu đỏ bắn phá. Ảnh: Starwars Fandom.
Khi nâng cấp A-wing, Phiến quân lần đầu tiên cố gắng trang bị cho nó một hệ thống di chuyển siêu không gian, cho phép đạt được vận tốc ánh sáng. Họ cũng thay đổi động cơ và hệ thống vũ khí để làm cho nó trở nên mạnh mẽ và nhanh chóng hơn máy bay đánh chặn TIE/IN. RZ-1, mặc dù chỉ là một buồng lái với hai động cơ, nhưng rất linh hoạt và nhanh nhẹn, làm cho việc điều khiển trở thành một thách thức, ngay cả đối với những người có phản xạ nhạy bén như các Jedi.
Chiếc A-wing RZ-1, với một bộ tạo lá chắn nhỏ nằm phía sau buồng lái, được làm từ hợp kim durasteel. Đây là điểm khác biệt chính giữa RZ-1 và các phiên bản khác như RZ-1T và RZ-2. Ảnh: Starwars Fandom.
Thách thức này phát sinh từ việc không gian hẹp bên trong thân tàu A-wing không còn đủ chỗ để lắp thêm một robot sửa chữa astromech. Việc lái RZ-1 đòi hỏi sự điều khiển chính xác từ các bộ ổn định ở lưng và bụng cũng như các bộ điều khiển vectơ đẩy tích hợp trong động cơ và ống điều khiển bộ đẩy giữa các động cơ, mà không có sự hỗ trợ từ robot astromech. Do đó, chỉ có những phi công xuất sắc mới có thể lái A-wing mà không mất kiểm soát. Ngoài ra, mặc dù nổi tiếng về tốc độ, nhưng con tàu thường bị phàn nàn về sự cố hỏng hóc thường xuyên, mất cân bằng của bộ đẩy và tổn thất điện năng từng phần. Ngoài việc yêu cầu kiểm tra bảo dưỡng sau mỗi chuyến bay, A-wing còn nổi tiếng với buồng lái chật chội.
Buồng lái chỉ đủ chỗ cho một phi công với chân của RZ-1, làm cho việc xoay người trong buồng lái trở nên khó khăn. Ảnh: Rebel Scale.
Một phiên bản cải tiến của chiến đấu cơ RZ-1, mặc dù chỉ là những điều chỉnh nhỏ nhưng về cơ bản vẫn giữ nguyên RZ-1. Ảnh: Starwars Fandom.
A-wing được trang bị hệ thống lá chắn Sirplex, với máy tạo lá chắn đặt phía sau vòm kính trong suốt và sử dụng áo giáp nhẹ bằng hợp kim durasteel để bảo vệ cấu trúc chính của nó. Mặc dù nhẹ nhàng nhưng hệ thống này có khả năng bảo vệ phi công khỏi tổn thương: một quả bom thông minh đã phát nổ gần chiếc A-wing chỉ trong vòng 12 mét, tạo ra một lực phá hủy đủ mạnh để phá hủy một khu dân cư. Mặc dù máy bay bị hỏng nặng nhưng phi công vẫn an toàn với việc phục hồi không bị thương. Rãnh trống ở phía trước của A-wing được thiết kế để kéo khi cần thiết.
Hình ảnh mặt cắt cho thấy cấu trúc bên trong của RZ-1. Ảnh: Rebel Scale.
Ban đầu, vòm kính trong suốt của R-22 được gắn trên một bản lề cho phép nó có thể nâng lên và nghiêng về phía sau để phi công vào. Mặc dù tính năng này vẫn được giữ nguyên trên một số chiếc RZ-1, nhưng một số khác đã được sửa đổi để vòm kính trượt về phía trước và phía sau trên các đường rãnh đặc biệt. Nhiều phi công ưa thích hệ thống này, tuy nhiên, nó dễ bị trục trặc hơn so với bản lề đơn giản và cần được bảo trì thường xuyên.
Một mô hình vật lý của chiếc RZ-1 trên phim trường. Ảnh: Rebel Scale.
Minh hoạ cấu trúc cơ bản của RZ-1, gồm: bộ phận gây nhiễu cảm biến (để tàng hình), súng laser, pháo phóng tên lửa, hai cánh sau để cân bằng máy bay, hệ thống tạo lá chắn lệch hướng (tạo ra một lớp năng lượng bảo vệ xung quanh máy bay, có thể tưởng tượng như từ trường bao bọc Trái Đất), và các bộ phận điều khiển vectơ đẩy. Ảnh: Starwars Fandom.Phiên bản huấn luyện RZ-1T
Trong giai đoạn đầu của cuộc kháng chiến chống lại Đế chế Galatic, một phiên bản huấn luyện của A-wing, được biết đến là RZ-1T, đã được phát triển và sử dụng để đào tạo những phi công ambisiious. Bên cạnh ghế phi công, mô hình này còn có một ghế dành cho người hướng dẫn.
RZ-1T được sử dụng bởi cuộc nổi dậy ban đầu chống lại Đế chế Thiên hà và sau đó là Liên minh phiến quân, để đào tạo các phi công nổi loạn. Tàu này được phát triển trong giai đoạn đầu của cuộc nổi dậy, có nhiều điểm tương đồng với RZ-1 gốc, bao gồm thân tàu hình cái nêm, hai pháo laser kép và động cơ phụ chiếu sáng, cùng với một động cơ siêu tốc bên trong. Vì vai trò của nó là tàu huấn luyện phi công, RZ-1T cũng có một ghế dành riêng cho hướng dẫn viên ở phía sau buồng lái. Ảnh: Rebel Scale.
RZ-1T có thể được phân biệt với RZ-1 qua bốn điểm khác biệt: buồng lái lớn hơn với hệ thống tạo lá chắn nằm hơi lệch về phía sau, pháo laser lớn hơn (nhưng mạnh yếu hơn so với RZ-1), màu sơn với bố cục khác biệt và không có rãnh kéo ở phía trước. Thực chất, nó là chiếc R-22 nguyên mẫu được sửa đổi một chút cho mục đích đào tạo.Phiên bản máy bay đánh chặn RZ-2
Bản đồ hình trên của RZ-2, hiển thị buồng lái và bệ phóng tên lửa (nằm trong khe hẹp hai bên). Ảnh: Twitter.
RZ-2 là máy bay chiến đấu đơn chỗ của Kuat Systems Engineering. Chiếc tàu này trang bị một máy tính cho phi công được làm mát bằng chất lỏng, đạt tốc độ siêu không gian, tấm chắn làm lệch hướng và bộ ổn định tự động. Hai bộ ổn định ở phía sau tàu có thể điều chỉnh để bay trong bầu khí quyển và được làm từ hợp kim cacbon-nhựa gợn sóng, loại vật liệu bền nhưng nhẹ. Mặt trước của tàu có một 'khe rãnh' nhỏ, được sử dụng làm rãnh kéo để điều động tàu từ trong nhà máy sản xuất máy bay hoặc từ mặt đất. Buồng lái chứa một phi công duy nhất, được bảo vệ bởi một mái vòm gia cố và được trang bị một bộ tạo lá chắn làm lệch hướng đặt trên buồng lái. Một không gian chứa hàng hóa phía trước buồng lái chứa các vật dụng sinh tồn và vật liệu y tế.
Mặt dưới của RZ-2 với khung gầm đã được tối ưu hóa. Ảnh: Twitter.
Về vũ khí, tàu được trang bị hai khẩu pháo laser Zija GO-4 được lắp đặt trên bệ phóng có khả năng xoay 360 độ. Điều này giúp phi công dễ dàng nhắm mục tiêu ở phía sau mà không lo lắng về các giá đỡ phức tạp cản trở. Hai bệ phóng tên lửa rung chấn mạnh mẽ, bắn ra qua các khe thoát dọc hai bên thân tàu, mỗi bên chứa được sáu tên lửa, tạo ra tổng cộng mười hai tên lửa rung chấn sẵn sàng để sử dụng.
Mặt sau của RZ-2. Ảnh: Twitter.
Tương tự như RZ-1 tiền nhiệm, RZ-2 rất lý tưởng cho các nhiệm vụ đòi hỏi tốc độ: tấn công rồi nhanh chóng rời xa, đối phó với mục tiêu quan trọng trên tàu chiến và thực hiện nhiệm vụ thu thập thông tin tình báo. RZ-2 đã nâng cấp từng khả năng của RZ-1, với các cảm biến mạnh mẽ hơn thu thập dữ liệu nhanh hơn và thiết bị gây nhiễu được cải thiện để làm trở ngại cho việc phát hiện. Một trong những thay đổi đáng chú ý so với RZ-1 là khung gầm được cải thiện, mang lại tốc độ cao hơn và làm cho hệ thống điều khiển của nó linh hoạt hơn trong chuyến bay.
Một chiếc RZ-2 được sơn màu tím. Điểm đặc biệt nhận dạng nó so với RZ-1 là hai bộ tạo lá chắn làm lệch hướng ở phía trước, cũng như một bộ tương tự như RZ-1 ở phía trên buồng lái. Ảnh: Starwars Fandom.
Hoàng tử Harry được chụp ảnh trong buồng lái một mô hình A-wing (RZ-1) trong chuyến thăm của anh và Công tước xứ Cambridge tới phim trường Star Wars: Episode VIII vào tháng 4 năm 2016. Phản ứng trước những bức ảnh này, nhiều nguồn tin đã miêu tả A-wing là 'biểu tượng', 'anh hùng yếu ớt', 'thiếu được đánh giá cao' và 'một chiến đấu cơ kinh điển'. Ảnh: Rebel Scale.Cấu trúc của RZ-2
Phiên bản A-wing RZ-2 của Liên minh Phiến quân đã trải qua hàng loạt cải tiến qua các thế hệ, sử dụng công nghệ tiên tiến của phe để tạo ra một cấu trúc thon gọn và sáng bóng, mang lại ổn định và tốc độ. Dù Tân Cộng Hòa đã giảm sản lượng của A-wing xuống mức tối thiểu, nhưng Kháng chiến quân vẫn sử dụng chúng cho mọi nhiệm vụ từ tuần tra đến hộ tống. Với các phi công của Kháng chiến quân, việc kiểm soát chiếc chiến cơ siêu nhanh này là niềm tự hào và minh chứng cho khả năng của họ.
Sơ đồ chi tiết của RZ-2. Kích thước: Dài 7.68 mét, Rộng 4.62 mét, Cao 2.02 mét. Trang bị vũ khí bao gồm 2 súng laser và hai bộ phóng tên lửa rung chấn mạnh (mỗi bộ 6 tên lửa). Giống như một chiếc điện thoại thông minh hiện đại, mọi không gian trong nó đều được sử dụng tối ưu với các bộ phận máy móc, không có chỗ trống nào bị lãng phí. Ảnh: Wallpaperflare.
Bằng cách tối ưu hóa khung gầm theo khía cạnh khí động học, Kuat Systems Engineering không chỉ tăng tốc độ cho A-wing mà còn làm cho hệ thống điều khiển trở nên nhạy hơn và dễ dàng hơn khi bay. Thêm vào đó, việc thiết kế lại các giá đỡ xoay cho phép phi công nhắm mục tiêu vào kẻ địch phía sau mà không cần lo lắng về các giá đỡ bị kẹt. Điều này giải quyết một vấn đề từng làm hỏng hóc nhiều chiếc A-wing RZ-1.
Lego đã tạo ra một bộ lắp ráp A-wing, gồm tổng cộng 1.673 mảnh ghép. Ảnh: Brickfinders.
Trong chiếc A-wing, ta thấy sự kết hợp độc đáo giữa cổ điển và hiện đại. Hình dáng của nó gợi nhớ đến những thiết bị cổ kính từ thập kỷ 80, nhưng đồng thời cũng mang trong mình sự hiện đại với công nghệ tiên tiến. Hình dáng phẳng như cái nêm của nó cũng là điểm nhấn đặc biệt, tạo ra sự tương phản với các chiếc chiến đấu cơ truyền thống. Liệu trong tương lai có chiếc chiến đấu cơ nào giống vậy không, đó vẫn là một ẩn số.
Tham khảo từ [1], [2], [3], [4].