Ai chịu trách nhiệm khi người khác mượn xe gây tai nạn?

Xuất phát từ việc cho người khác mượn xe nhưng không may gây ra tai nạn, vấn đề là người mượn xe hay chủ xe sẽ chịu trách nhiệm? Cùng Mytour giải đáp thắc mắc này.

Người chịu trách nhiệm khi người khác mượn xe gây tai nạn là ai?

Việc cho người khác mượn xe để đi công việc không phải là điều xa lạ tại Việt Nam. Tuy nhiên, vấn đề xảy ra khi người mượn xe gây ra tai nạn giao thông thì ai mới chịu trách nhiệm?

Nhiều người thường hào phóng khi cho người thân mượn xe ô tô nhưng thường bỏ quên một số vấn đề pháp lý. Cho người khác mượn xe là một giao dịch dân sự bình thường nhưng cần tuân thủ một số điều kiện nhất định.

• Người mượn xe đã có bằng lái xe chưa?
• Người mượn xe có đủ tuổi để điều khiển phương tiện không?

Và một số trường hợp có thể xảy ra như sau: 

Người mượn xe gây tai nạn đã đủ điều kiện tham gia giao thông

Người mượn xe đã có đầy đủ bằng lái và đủ điều kiện tham gia giao thông thì mọi trách nhiệm hình sự (nếu có) sẽ quy về người điều khiển phương tiện gây ra tai nạn. Trách nhiệm bồi thường dân sự cũng do người gây tai nạn bồi thường cho người bị gây tai nạn. 

Tai nạn xảy ra do lỗi kỹ thuật của phương tiện

Về việc tai nạn xảy ra do lỗi kỹ thuật của xe thì tại Điều 601 Bộ luật Dân sự năm 2015 có quy định như sau: “Nguồn nguy hiểm cao độ bao gồm phương tiện giao thông vận tải cơ giới, hệ thống tải điện, nhà máy công nghiệp đang hoạt động, vũ khí, chất nổ, chất cháy, chất độc, chất phóng xạ, thú dữ và các nguồn nguy hiểm cao độ khác do pháp luật quy định”. 

Theo đó, người mượn xe gây ra tai nạn sẽ phải bồi thường cho bên bị thiệt hại do lỗi kỹ thuật của phương tiện. Chủ xe chỉ cần bồi thường nếu có thỏa thuận khác.

Người mượn xe gây tai nạn do vi phạm luật giao thông

Trong trường hợp người mượn xe gây tai nạn do vi phạm luật giao thông thì theo Điều 584 Bộ Luật Dân Sự năm 2015:

“Người vi phạm gây thiệt hại cho người khác phải bồi thường, trừ trường hợp luật có quy định khác”

Do đó, nếu người mượn xe gây ra thiệt hại trong việc vi phạm luật giao thông, trách nhiệm bồi thường sẽ thuộc về người mượn xe, chủ xe không phải chịu trách nhiệm.

Người vay xe gây tai nạn không đáp ứng điều kiện tham gia giao thông

Theo quy định tại Điểm h, Khoản 8, Điều 30 nghị định 100/2019/NĐ-CP có quy định hình phạt về trường hợp người không đáp ứng điều kiện tham gia giao thông mượn xe gây ra tai nạn như sau:

“8. Phạt tiền từ 4.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng đối với cá nhân, từ 8.000.000 đồng đến 12.000.000 đồng đối với tổ chức là chủ xe ô tô, máy kéo, xe máy chuyên dùng và các loại xe tương tự xe ô tô thực hiện một trong các hành vi vi phạm sau đây:

h) Giao xe hoặc để cho người không đáp ứng theo quy định tại khoản 1 Điều 58 (đối với xe ô tô, máy kéo và các loại xe tương tự xe ô tô), khoản 1 Điều 62 (đối với xe máy chuyên dùng) của Luật Giao thông đường bộ điều khiển xe tham gia giao thông (bao gồm cả trường hợp người điều khiển phương tiện có Giấy phép lái xe, chứng chỉ bồi dưỡng kiến thức pháp luật về giao thông đường bộ nhưng đã hết hạn sử dụng hoặc đang trong thời gian bị tước quyền sử dụng);”

Ngoài ra, nếu tai nạn được xếp vào mục nghiêm trọng đến cực kỳ nghiêm trọng có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm và phạt tiền từ 10 - 50 triệu đồng (quy định tại 264 BLHS năm 2015). 

Định nghĩa người không đáp ứng điều kiện tham gia giao thông

Người không đáp ứng điều kiện tham gia giao thông bao gồm:

• Người không có bằng lái xe
• Người chưa đủ tuổi điều khiển phương tiện
• Người trong tình trạng kích thích, sử dụng rượu bia hoặc vượt quá mức cồn cho phép trong hơi thở.
• Người sử dụng ma túy, chất kích thích.

Tổng Kết

Tóm tắt chủ đề “Cho người khác mượn xe gây tai nạn, ai chịu trách nhiệm?” như sau: 

Chủ xe phải chịu trách nhiệm bồi thường khi cho người khác mượn xe trong các trường hợp sau: 

• Biết người mượn xe không đủ điều kiện tham gia giao thông nhưng vẫn cố tình cho mượn xe.
• Giao xe cho người khác nhưng đã thỏa thuận về trách nhiệm bồi thường nếu xảy ra tai nạn.

Người mượn xe gây ra tai nạn phải chịu trách nhiệm bồi thường khi:

• Không đáp ứng điều kiện tham gia giao thông
• Xảy ra lỗi kỹ thuật do phương tiện gây ra
• Vi phạm luật giao thông đường bộ
• Có đủ điều kiện chịu trách nhiệm dân sự, hình sự.

Hi vọng bạn sẽ tìm thấy thông tin trong bài viết hữu ích.