Ai nói rằng có nước là có sự sống? Nơi này dù có rất nhiều nước nhưng không có sự sống!

Trên đỉnh của núi lửa Dallol, có một nguồn nước, nhưng không có sự sống và luôn có niềm tin rằng ở đâu có nước thì ở đó sẽ có sự sống! Đã đến lúc phải xác định lại giới hạn của sự tồn tại sinh học.

Đây là một sự thay đổi lớn trong nhận thức. 'Việc có nước lỏng không phải là điều kiện đủ để xác định sự sống ở một nơi, mặc dù nó là điều kiện cần', Ramses Ramirez thuộc Viện Sự sống Trái Đất (ELSI) thuộc Viện Công nghệ Tokyo phát biểu.

Trước đó, dù môi trường có tồi tệ đến đâu, các nhà khoa học cũng luôn tìm thấy sự sống trên bề mặt nước lỏng. Những phát hiện trước đây đã khiến chúng ta có xu hướng kết luận rằng chỉ cần có nước là có sự sống.

Tuy nhiên, việc khám phá các điều kiện khắc nghiệt trên bề mặt này đã dẫn đến phát hiện của Dallol, Khoáng sản Danakil - một khu vực ở phía bắc của Tam giác Afar, ở Ethiopia, bắt nguồn từ sự phân kỳ của ba mảng kiến tạo ở vùng Sừng Châu Phi. Đồng bằng này có hầu hết tất cả các điều kiện khắc nghiệt có thể tìm thấy trên Trái Đất.

Khu vực này nằm ở độ cao 124 mét dưới mực nước biển, khiến nó trở thành một trong những nơi thấp nhất trên thế giới. Đồng thời, đây cũng là một trong những nơi nóng nhất trên thế giới, nhiệt độ vào mùa đông luôn cao hơn 40 độ C và lượng mưa cực kỳ khan hiếm.

Ở địa phương, nhiệt độ nước muối trong khu vực thủy nhiệt Dallol luôn vượt quá 100 độ C, và độ chua thường đạt đến độ pH âm, thấp tới -1,6. Không chỉ riêng vùng nước mà ngay cả không khí trong khu vực này cũng vô cùng đặc biệt, bởi nó chứa đầy khí độc từ nước suối và các lỗ thở của núi lửa.

'Đó là địa ngục! Không chỉ khó vào mà khi vào sâu, bạn còn phải đối mặt với nhiệt độ cao và khí độc nóng rát mà người bình thường không thể chịu nổi', Felipe Gomez Gomez thuộc Trung tâm Sinh vật học Vũ trụ ở Madrid, Tây Ban Nha kể lại rằng anh đã đến khu vực này để lấy mẫu vào năm 2017.

Mặc dù nơi này giống như địa ngục, nhưng phong cảnh của nó lại rất tráng lệ. Mặt đất được rải rác bởi những ngọn núi lửa, mạch nước phun, những chỗ trũng nhỏ, muối và lưu huỳnh bốc hơi.

Các khoáng chất như oxit sắt bao phủ mặt đất nên mặt đất ở đây có các màu sắc hết sức đa dạng, như vàng, xanh lá cây, cam và đất son.

Từ kỷ Pleistocen đến 30.000 năm trước, nước Biển Đỏ tràn ngập theo định kỳ ở Danakil Depression, sau đó bốc hơi, để lại một lớp muối và trầm tích dày 2 km trên bề mặt. Bên dưới lớp muối là hồ chứa magma của núi lửa Dallol, do đó nước ngọt xâm nhập từ các vùng cao nguyên xung quanh chứa đầy khoáng chất và khí axit.

Barbara Cavalazzi, nhà địa chất học tại Đại học Bologna, Ý, giải thích: 'Sự tương tác giữa nước, magma và hóa thạch muối là nguồn gốc của tất cả các thông số hóa học và vật lý cực đoan trong khu vực này'.

Tuy nhiên, các điều kiện về nhiệt độ, độ mặn và độ chua ở đây đều vượt quá giới hạn của hầu hết sinh vật sống trên Trái Đất, khiến cho sự tồn tại trong môi trường cực kỳ khắc nghiệt này trở nên không thể.

Ví dụ, nhện nhảy Himalaya (Euophrys omnisuperstes) có thể sống ở độ cao hơn 6.000 mét; ở sa mạc Atacama khô hạn nhất thế giới, hạt có thể tồn tại trong vài năm mà không cần nước; một số loài như giun thủy sinh có thể chịu được lượng asen độc hại gấp 500 lần con người.

Ngoài ra, cũng có những loài động vật có khả năng sống mãnh liệt. Lí thuyết cho thấy, nhiều vi khuẩn cổ đã được tìm thấy trong môi trường cực kỳ khắc nghiệt.

Tuy nhiên, ở Dallol, không có dấu hiệu của sự sống. Các sinh vật có khả năng sống trong môi trường khắc nghiệt dường như không thể vượt qua sự kết hợp của các điều kiện khắc nghiệt ở đây, đặc biệt là sự kết hợp của axit và độ mặn cực cao - điều này có thể giải thích tại sao sự sống không thể tồn tại trên đỉnh núi lửa Dallol (nước chứa quá nhiều magie, kim loại này sẽ phá hủy các đại phân tử sinh học và hạn chế sự phát triển của sự sống).