Buzz
Ánh sáng Mặt Trời rất cần thiết cho cuộc sống, và nghiên cứu đã chứng minh rằng nó mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe của con người.
Bài viết trên Medical News Today của tác giả Danielle Dresden đã được đánh giá y khoa bởi bác sĩ Cynthia Cobb, chuyên gia về sức khỏe phụ nữ, mỹ phẩm, và chăm sóc da.
Mặt Trời là nguồn năng lượng không thể thiếu cho cuộc sống trên Trái Đất, từ việc thúc đẩy sự phát triển của cây cối và mùa màng đến việc giữ ấm cho cơ thể con người. Mặc dù tiếp xúc quá nhiều với tia cực tím có thể gây hại, nhưng việc duy trì sự cân bằng thích hợp vẫn quan trọng.
Dù vậy, việc tiếp xúc với ánh nắng Mặt Trời vẫn rất quan trọng để đảm bảo cân bằng vitamin D cần thiết cho cơ thể và tận hưởng những lợi ích tinh thần của nó.
Ánh nắng Mặt Trời còn được gọi là “vitamin S” vì vai trò quan trọng của nó trong duy trì và cải thiện sức khỏe, giống như các loại vitamin khác trong thực phẩm hàng ngày.
Các lợi ích sức khỏe của ánh sáng Mặt Trời
Theo thông tin từ trang tin sức khỏe Medical News Today, trong tất cả các lợi ích sức khỏe của ánh sáng Mặt Trời, việc kích hoạt quá trình sản xuất vitamin D trong cơ thể có thể được biết đến nhiều nhất. Khi tia UVB chạm vào da, chúng tương tác với protein 7-DHC để tạo ra vitamin D3.
Mọi người có thể nhận được vitamin D từ chế độ ăn uống và các loại bổ sung. Tuy nhiên, ánh sáng Mặt Trời vẫn là một nguồn quan trọng để cung cấp chất dinh dưỡng cần thiết này. Vitamin D có vai trò quan trọng trong các quá trình sinh học trong cơ thể, với các lợi ích chính như hỗ trợ sức khỏe xương, duy trì cân bằng canxi, giảm viêm, hỗ trợ hệ miễn dịch và quá trình chuyển hóa glucose.
Các nhà nghiên cứu đã ghi nhận mối liên hệ giữa việc tiếp xúc với ánh sáng Mặt Trời và giảm huyết áp, từ đó giảm nguy cơ tử vong do các vấn đề tim mạch. Họ tin rằng việc tiếp xúc với ánh sáng Mặt Trời có thể kích thích da sản xuất các kho dự trữ oxit nitơ (NOx), giãn nở động mạch, làm giảm huyết áp và có thể giảm tác động của hội chứng chuyển hóa.
Theo một nghiên cứu khác, tăng cường tiếp xúc với ánh sáng Mặt Trời cũng có thể bảo vệ chúng ta khỏi các bệnh như bệnh tiểu đường type 1, đa xơ cứng - một chứng rối loạn não bộ và tủy sống khiến chức năng thần kinh bị suy giảm, một số dạng ung thư bao gồm ung thư ruột kết, ung thư vú, ung thư tuyến tiền liệt và u lympho không phải loại Hodgkin.
Ánh sáng Mặt Trời cũng giúp cải thiện giấc ngủ và điều chỉnh nhịp sinh học của con người bằng cách tăng cường serotonin và melatonin. Serotonin là nội tiết tố hạnh phúc giúp cảm thấy bình tĩnh và tập trung, còn melatonin là nội tiết tố quản lý giấc ngủ.
Nói chung, việc ở dưới ánh sáng Mặt Trời giúp mọi người cảm thấy thoải mái, và có nhiều lý do khoa học để giải thích điều này. Một trong số đó là tiếp xúc với tia tử ngoại (UVB) khiến da sản sinh beta-endorphin, là nội tiết tố giảm đau. Ngoài ra, ánh sáng Mặt Trời còn mang lại nhiều lợi ích khác như:
- Tăng cường cảm giác hạnh phúc và cải thiện tâm trạng
- Tăng cường hệ thống miễn dịch
- Giảm cảm giác đau
- Thúc đẩy cảm giác thư giãn
- Giúp vết thương lành nhanh
- Tăng cường sự tỉnh táo
- Tăng sự hài lòng trong công việc khi làm việc dưới ánh sáng Mặt Trời
- Giảm tình trạng trầm cảm
Tại sao một số người cảm thấy khó chịu khi thiếu ánh sáng Mặt Trời?
Những ngày không có ánh sáng Mặt Trời có thể gây khó khăn cho nhiều người, và một số người cảm thấy không thoải mái nếu thiếu những lợi ích tâm lý sức khỏe mà ánh sáng Mặt Trời mang lại. Theo Viện Sức khỏe Tâm thần Quốc gia Hoa Kỳ, những yếu tố sau đây có thể làm tăng nguy cơ mắc trầm cảm và rối loạn tâm thần mùa (SAD - seasonal affective disorder):
- Có một thành viên trong gia đình đã từng mắc SAD
- Có tiền sử của trầm cảm, rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD), lo âu hoặc các rối loạn tâm thần khác
- Sống ở vị trí xa xích đạo
Có một điều đáng chú ý là, 4 trong số 5 người mắc SAD là phụ nữ.
Trầm cảm và Rối loạn tâm thần mùa (SAD)
SAD là một dạng trầm cảm đặc biệt. Các triệu chứng sẽ trở nên nặng hơn khi ngày trở nên ngắn và cải thiện khi ngày dài hơn. Ở Bắc bán cầu, điều này có nghĩa là những người mắc SAD sẽ trải qua các triệu chứng nghiêm trọng nhất vào tháng Giêng và tháng Hai. Các nhà nghiên cứu ước tính khoảng 1,5-9% dân số Hoa Kỳ có thể bị SAD.
Mặc dù 'trầm cảm mùa đông' (winter blues, tình trạng cảm thấy buồn rầu khi trời vào thu đông) là điều phổ biến, nhưng SAD - một loại rối loạn có thể chẩn đoán - có thể ảnh hưởng đáng kể đến tâm trạng của con người.
Giống như các dạng trầm cảm khác, SAD ảnh hưởng đến khả năng sống hàng ngày của mọi người và làm giảm tinh thần đến mức bạn cảm thấy không thể chịu đựng nổi. Người mắc SAD có thể mất khả năng tìm thấy niềm vui trong các hoạt động họ thích, khó tập trung hoặc cảm thấy vô dụng. Họ cũng có thể gặp thay đổi trong thói quen ngủ và ăn uống.
Các biện pháp thay thế ánh nắng Mặt Trời
Cả hai trầm cảm và SAD đều có thể được điều trị. Thuốc và các liệu pháp đều có thể hiệu quả, và một số biện pháp can thiệp cũng tận dụng được lợi ích sức khỏe của ánh sáng Mặt Trời. Những biện pháp này mở ra cơ hội cho con người tiếp cận lợi ích sức khỏe của ánh sáng Mặt Trời, một điều đặc biệt quan trọng đối với những nhóm người như:
- Sống ở những vùng có sự khác biệt lớn về lượng ánh sáng nhận được theo mùa.
- Làm việc trong môi trường kín đáo suốt nhiều giờ đồng hồ hoặc hạn chế tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên vì nhiều lý do.
Liệu pháp ánh sáng là một biện pháp điều trị chuẩn cho SAD và có thể là một giải pháp thay thế hiệu quả cho ánh nắng Mặt Trời. Các phương pháp điều trị ánh sáng dưới sự hướng dẫn của chuyên gia y tế bao gồm việc ngồi dưới 'ánh sáng nhân tạo' trước các hộp đèn đặc biệt. Theo báo cáo của Hiệp hội Sức khỏe Tâm thần Mỹ, liệu pháp ánh sáng hữu ích trong 85% trường hợp được chẩn đoán.
Thuốc chống trầm cảm cũng có thể hỗ trợ cho những người mắc SAD. Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng, việc tăng cường lượng vitamin D có thể giảm bớt các triệu chứng của SAD trong một số trường hợp. Những người có chế độ ăn hoặc lối sống hạn chế khả năng sản xuất vitamin D của cơ thể có thể sử dụng vitamin D bổ sung.
Điều chỉnh ánh sáng và cân nặng vitamin D không phải là phương pháp duy nhất. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, những người mắc SAD có thể hưởng lợi từ liệu pháp hành vi nhận thức cũng như từ liệu pháp ánh sáng.
Kết luận
Tóm lại, ánh nắng Mặt Trời rất quan trọng cho sức khỏe và tinh thần của con người. Lợi ích sức khỏe của ánh nắng Mặt Trời bao gồm việc tạo ra vitamin D, hỗ trợ sức khỏe xương, giảm huyết áp, phòng tránh bệnh tật và tăng cường tinh thần. Đối với một số người, việc giảm tiếp xúc với ánh nắng Mặt Trời, nhất là vào mùa đông ở Hoa Kỳ, có thể dẫn đến một tình trạng gọi là SAD, một dạng trầm cảm.
Khó có thể tưởng tượng cuộc sống thiếu ánh nắng, vì nếu không có Mặt Trời, sự sống không thể phát triển như hiện nay. Ngay cả khi xã hội phát triển, tâm lý con người phức tạp hơn, dẫn đến những vấn đề tâm thần không dễ chữa trị bằng thuốc, ánh nắng Mặt Trời vẫn cung cấp một phương pháp giúp những người mắc trầm cảm. Khó tìm thấy một nguồn sáng thứ hai chăm sóc con người đến vậy.
