Đề bài: Bình giảng về 2 khổ thơ trong bài Ông Đồ của Vũ Đình Liên
Bài văn mẫu về Bình giảng 2 khổ thơ trong Ông Đồ
Phần Làm:
Đây là phần thứ hai của bài thơ 'Ông đồ' của Vũ Đình Liên, một kiệt tác thơ ngũ ngôn trong trào lưu Thơ mới trước năm 1945. Tâm trạng thơ, dấu vết thơ buồn thấm sâu vào tâm hồn người đọc.
Nhiều năm đã trôi qua. Nơi đâu còn những mùa xuân rực rỡ? Đâu còn những ngày tưng bừng, náo nhiệt bên đường phố, khi ông đồ 'Hoa tay tháo những nét - Như phượng múa rồng bay'. Quá khứ huy hoàng đối mặt với hiện tại cô đơn, lạnh lùng. Câu hỏi nảy lên như một tiếng thở dài bi thương. Nỗi đau vì sự thay đổi của thế giới, sự lạnh lùng của con người. Dòng thời gian trôi qua mang theo nỗi buồn dài lê thê, làm cuộc sống trở nên trống vắng:
'Nhưng mỗi năm mỗi vắng
Người thuê viết nay ở đâu?'
Vũ Đình Liên sử dụng hình tượng vật để mô tả tình cảnh khốn khó, tâm hồn đau đớn:
'Tờ giấy đỏ buồn không rực rỡ;
Mực đọng trong cây bút đau đớn'...
'Tờ giấy đỏ' là biểu tượng của nỗi đau mất mát, nỗi đau đã phai nhạt, nhạt màu nhưng không giảm đi sự đau đớn 'buồn không thắm'. Cây bút xưa là nơi phát ra hương thơm của mực Tàu đen, nhưng giờ đây trở thành 'nghiên sầu' đáng thương; mực bị khô, mất đi sức sống, đọng lại như một biểu tượng của nỗi buồn đau. 'Tờ giấy đỏ' và cây bút được nhân hóa để diễn đạt cảm xúc cô đơn của những tâm hồn tài năng bất hạnh trong thời kỳ mất mát văn hóa - thời điểm 'Thỏi có ra gì cái chữ Nho' - khi chữ Hán trở nên lụi tàn!
Những mùa hoa đào liên tiếp trôi qua... Giữa không gian lạnh lẽo, chỉ thấy hình bóng của một ông đồ già trơ trọi đáng thương:
'Ông đồ vẫn ngồi yên bình ấy
Qua đường không một bóng dáng'.
Ba từ 'vẫn ngồi yên' vẽ lên hình ảnh của một người già im lì, lạnh lùng và không có tâm hồn. Bị quên lãng trong lòng người và trong cuộc sống, không ai để ý đến ông đồ nữa: 'Qua đường không một bóng dáng'! Hương vị của vần thơ chứa đựng một nỗi buồn cay đắng, đầy chấn thương!
Bài thơ 'Chợ Đồng' của Tam nguyên Yên Đổ ghi chép về cảnh buồn của phiên chợ Tết trong làng quê những năm đầu thế kỷ trước. Người đi chợ về mang theo nỗi buồn lẻ loi, bơ vơ trong không gian 'Dở trời mưa bụi còn hơi rét', chỉ nghe thấy một tiếng than khóc cơ cực 'xáo xác' mà thôi:
'Hàng quán vắng lặng, xôn xao xác,
Nợ nần năm nay chẳng biết tự nhiên'.'
Lại gặp làn mưa bụi trong bài thơ 'ông đồ'. Một số phận đau lòng và đáng thương, đầy xót và uất hận:
'Lá vàng rơi trên tờ giấy;
Ngoài trời mưa bụi bay...
Giấy đỏ được phủ đầy lá vàng, nhưng vẫn tràn ngập nỗi buồn 'buồn không thắm'. Màu vàng tàn tạ của lá rụng, mưa bụi cuối đông, như một bức tranh u ám, làm đau lòng, làm tê tái trái tim. 'Lá vàng', 'mưa bụi bay' đồng thời là hai biểu tượng của sự lụi tàn, để lại nhiều cảm xúc đau lòng. Hình tượng ông đồ già trở nên như một tượng điêu khắc cổ, mờ dần, phai nhạt trên nền 'vàng' của lá rụng, trong bức tranh trắng xóa, trắng mờ của 'mưa bụi bay' buổi đông cuối.
Thơ văn luôn để lại một phần gì đó trong tâm hồn người đọc. Cảm xúc thương xót là tâm hồn, là sự nhân văn trong đoạn thơ này đã ghi sâu trong lòng ta. Hình tượng thơ mang đầy ý nghĩa tượng trưng, sâu sắc và gợi cảm. Thương ông đồ già, thương một tầng lớp tài năng, chúng ta cảm thấy hối tiếc về nền văn hóa truyền thống Nho học lụi tàn. Hình bóng u uất của ông đồ già cứ luôn ám ảnh, vẫn hiện hữu mãi trong tâm trí.
