Bạn có hiểu biết về giới tính và chuyển giới không?

1. Định nghĩa về giới tính và giới

Giới tính bao gồm các đặc điểm sinh học tạo nên những sự khác biệt giữa nam và nữ. Người ta sinh ra như thế nào thì giới tính là thế đó. Những sự khác biệt giữa giới tính nam và nữ trên khắp mọi nơi là như nhau về mặt sinh học, không có khác biệt nhiều và không thể thay đổi. Các đặc điểm này do các yếu tố sinh quyết định, điển hình là khả năng mang thai ở tử cung của phụ nữ và khả năng tạo ra tinh trùng ở nam.

Định nghĩa về giới tính và giới 

Vậy giới là gì và nó khác biệt với giới tính như thế nào? Về mặt xã hội, giới là sự khác biệt trong hành vi, vai trò xã hội, thái độ và cách ứng xử cũng như những giá trị quan. Giới có thể thay đổi thông qua một quá trình học tập và thích nghi dài hạn với từng đặc điểm văn hoá. Do đó, phụ nữ cũng có thể có các đặc điểm như mạnh mẽ, quyết đoán và làm các công việc lãnh đạo trong công ty, những công việc mà theo định kiến xã hội là chỉ phù hợp với nam giới.

Ở hướng ngược lại, người nam cũng có thể sở hữu các đặc điểm như sự nhẹ nhàng và nữ tính, làm các công việc cần sự tỉ mỉ và kiên nhẫn như đầu bếp, thư ký, trợ lý,... Những đặc điểm tính cách này có thể hoán đổi cho nhau, tùy thuộc vào quan niệm và quan điểm xã hội.

2. Chuyển giới là gì?

Thuật ngữ “chuyển giới” (tiếng Anh là “transgender”) bao gồm một vài đặc điểm nhận dạng hai giới nam và nữ. Đây là một khái niệm rất rộng và bao quát, mang nhiều ý nghĩa mà mọi người khó có thể hiểu và nhận biết được.

Về mặt sinh học, có hai hình thức chuyển giới là 

• Người chuyển giới từ nam sang nữ (male to female).

• Người chuyển giới từ nữ sang nam (female to male).

Về mặt tính dục, người ta phân loại thành ba dạng:

• Người chuyển giới đồng tính: là người chuyển giới từ nam sang nữ (hoặc ngược lại) và chỉ yêu người mang giới tính nữ.

• Người chuyển giới song tính: là người chuyển giới từ nam sang nữ (hoặc ngược lại) và có thể yêu người ở cả hai giới tính nam và nữ. 

• Người chuyển giới dị tính: là người chuyển giới từ nam sang nữ (hoặc ngược lại) và chỉ yêu người mang giới tính nam (hoặc nữ).

Phẫu thuật đổi giới

3. Đặc điểm tổng quan về người chuyển giới

Trong thời đại hiện nay, với sự phát triển nhanh chóng của internet và các phương tiện truyền thông đại chúng, vẫn còn một số người chưa thấu hiểu đúng và đầy đủ về người chuyển giới. Nhìn chung, họ có những đặc điểm cơ bản riêng biệt.

Mặc dù sinh ra với giới tính sinh học bình thường và nhận biết rõ ràng về giới tính của mình, những người chuyển giới lại cảm thấy không phù hợp với giới tính của mình. Chỉ cần có ý thức và mong muốn được sống theo đúng giới tính của họ, thì việc chuyển giới từ giới tính sinh học sang giới tính phù hợp với họ đã được coi là chuyển giới, mà không cần phải thực hiện phẫu thuật.

Ở một số quốc gia tiên tiến, việc nhận thức về bản dạng giới của bản thân và thay đổi giới tính trên các giấy tờ cá nhân đã được chấp nhận. Trong khi ở những nơi khác, chỉ khi đã thực hiện phẫu thuật chuyển giới thì mới được công nhận thay đổi giới tính trên giấy tờ cá nhân.

Nhìn chung, khái niệm “chuyển giới” bao gồm một phạm vi rất rộng. Tại mỗi vùng miền, cách tiếp cận và quan điểm đối với người chuyển giới có thể khác nhau. Tuy nhiên, ngay cả trong cộng đồng, vẫn còn sự hiểu lầm và bối rối. Vì vậy, việc có đủ kiến thức để nhận biết và hiểu biết đúng về giới tính và chuyển giới, cũng như về bản dạng giới của chính mình, là rất cần thiết.

Tính cách cơ bản của người chuyển giới

4. Tại sao xã hội lại kỳ thị người chuyển giới?

Dù biết rằng bản dạng giới là điều mỗi người không thể chủ động quyết định vì nó là một phần tự nhiên của bản thân mỗi người khi sinh ra, nhưng với sự tiến bộ trong y học hiện đại, điều này vẫn có thể được can thiệp để phù hợp với giới tính thực sự của họ. Tuy nhiên, người chuyển giới vẫn phải đối mặt với sự phân biệt và thái độ không tôn trọng từ một số người khác.

Trong xã hội, vẫn còn một số người coi đây là điều lạ lùng, không tuân thủ theo quy luật tự nhiên của cha sinh mẹ đẻ. Họ cho rằng mong muốn sống theo đúng bản thân của người chuyển giới là điều kỳ lạ, là bệnh hoạn và không thể chấp nhận. Thậm chí, nhiều gia đình khi có con có xu hướng như vậy đã áp dụng những biện pháp rất cực đoan để buộc con sống phù hợp với giới tính sinh học mà họ được sinh ra.

Bên cạnh đó, người chuyển giới thường nhận được sự chú ý nhiều hơn so với người đồng tính. Lý do là vì họ nhận thức được sự khác biệt về giới tính sinh học và bản dạng giới của mình, do đó bản tính của họ thường được thể hiện rõ ra bên ngoài, dễ dàng phân biệt hơn so với người đồng tính.

Ngoài ra, vì thiếu điều kiện thực hiện phẫu thuật chuyển giới - một quy trình đòi hỏi sức khỏe tốt và điều kiện tinh tế - nên nhiều người chọn phương pháp cải trang. Nam giới sử dụng trang điểm để trở thành nữ giới hoặc cắt tóc, đeo râu, mặc quần áo nam, điều này khiến nhiều người nghĩ rằng họ là người đồng tính.

Do thái độ bảo thủ của nhiều người cùng với sự hạn chế về mặt pháp luật đối với người chuyển giới, họ rất khó được chăm sóc y tế đúng cách và thậm chí gặp khó khăn trong việc tìm việc làm.

Tại sao cộng đồng gặp phải sự kỳ thị với người chuyển giới?

Dù đã vượt qua các ca phẫu thuật chuyển giới phức tạp và đầy can đảm, nhưng vấn đề về giấy tờ tùy thân vẫn gây ra những rắc rối xã hội, khiến họ thường không nhận được sự đối xử công bằng và tử tế trong các tình huống như bị xâm hại hoặc gặp rủi ro, ảnh hưởng tiêu cực đến lòng tự trọng.

Hôn nhân của những người chuyển giới hoặc đồng tính thường phải đối mặt với nhiều phản đối trong cộng đồng, thậm chí bị coi là kỳ thị ở nhiều quốc gia. Lý do chính là do nhiều người cho rằng đó là việc làm không phù hợp với quy luật tự nhiên (hôn nhân giữa các giới tính khác nhau) và ảnh hưởng đến việc bảo tồn dòng họ, truyền thống gia đình và tôn giáo. Một số người mang theo tư duy chủ nghĩa kỳ thị giới tính, căm ghét tình yêu đồng tính để phản đối việc kết hôn của những người đồng tính và chuyển giới.