Buzz
Trong suốt lịch sử, người ta đã đưa ra nhiều giả thuyết kỳ lạ về nguyên nhân mụn cóc, từ việc tiếp xúc với bọt biển, nước luộc trứng đến việc liên kết chúng với những con cóc có da sần sùi. Tuy nhiên, ngày nay chúng ta đã biết rằng nguyên nhân thực sự là do virus papilloma, hay còn gọi là HPV, một loại virus có khả năng lây nhiễm sang nhiều loài, trong đó có con người. Hiện nay, hơn 200 chủng virus papilloma đã được xác định là nguyên nhân gây u nhú ở người.
Giống như tất cả các loại virus khác, HPV không thể tự nhân bản mà phải sử dụng tế bào da của chúng ta để phát triển. Da, với vai trò là cơ quan lớn nhất và là lớp bảo vệ khỏi các tác nhân xâm nhập, thường ngăn chặn virus xâm nhập. Tuy nhiên, khi HPV vượt qua lớp bảo vệ của da, cơ thể sẽ kích hoạt các cơ chế phòng vệ. Dù vậy, virus vẫn có thể xâm nhập nếu da bị ẩm ướt, mềm hoặc có vết thương nhỏ. Mụn cóc thường xuất hiện ở tay và chân, nơi dễ tiếp xúc với môi trường và có nguy cơ tổn thương cao.
Khi HPV xâm nhập vào lớp tế bào đáy của da, nó giải phóng gen của mình và kích thích tế bào này phân chia mạnh mẽ để sao chép virus. Quá trình này khiến các tế bào bị nhiễm bệnh phát triển và di chuyển lên bề mặt da, hình thành mụn cóc. Các chủng HPV khác nhau thường ảnh hưởng đến các vùng da khác nhau, tạo ra những loại mụn cóc với hình dạng và mức độ nghiêm trọng khác nhau.
Mụn cóc phổ biến có hình dạng lồi và thường xuất hiện ở tay, khuỷu tay, đầu gối, và bàn chân. Loại mụn cóc dạng sợi thường xuất hiện quanh miệng và mắt. Đôi khi, mụn cóc có các chấm đen nhỏ, thực chất là những cục máu đông do mao mạch dưới da bị tắc nghẽn. Khi các tế bào bị nhiễm chết đi, chúng sẽ giải phóng hàng ngàn virus HPV, là lý do mụn cóc có thể lây lan sang các vùng da khác hoặc lây từ người này sang người khác. Mức độ lây nhiễm này phụ thuộc vào loại virus HPV và vùng da dễ bị nhiễm.
Bác sĩ có thể đề nghị phẫu thuật để loại bỏ mụn cóc nếu cần. Vắc-xin HPV, có hiệu quả gần 100% trong việc ngăn ngừa các chủng HPV nguy cơ cao, đã có từ năm 2006. Thông thường, cơ thể có thể tự kiểm soát hoặc loại bỏ HPV trong vài năm tùy vào loại virus. Trẻ em và người cao tuổi dễ bị nhiễm HPV hơn do làn da mỏng và hệ miễn dịch yếu. Ngoài ra, các yếu tố như hút thuốc, hóa trị, HIV, và di truyền cũng có thể làm tăng nguy cơ nhiễm HPV.
Mặc dù đa số mụn cóc không gây hại và có thể tự khỏi mà không cần can thiệp, nhưng chúng vẫn có thể lây lan. Các bác sĩ da liễu có nhiều phương pháp điều trị giúp cơ thể loại bỏ chúng. Một số phương pháp như dùng axit salicylic hay liệu pháp lạnh sẽ kích hoạt phản ứng miễn dịch gián tiếp, trong khi một số phương pháp khác tác động trực tiếp vào hệ miễn dịch. Cuối cùng, khi gặp mụn cóc, đừng đổ lỗi cho những con cóc nhé!
