
Nếu có ai đó đột ngột hỏi bạn: Bạn là ai?
Bạn sẽ trả lời như thế nào?
Tôi là một nhân viên văn phòng, tôi là một người thích sự lắng nghe… là một người chịu trách nhiệm, hay là một người quyết đoán… v.v
Có hàng ngàn, hàng vạn cách trả lời cho câu hỏi ngắn gọn này. Mỗi người có ý thức về bản sắc của mình. Nhưng bạn lại lấy những khái niệm về bản thân từ đâu?
Nhiều người cho rằng cuộc sống được xác định từ trước và không thể thay đổi. Câu hỏi “Bạn là ai?” cũng được xác định bởi hoàn cảnh sống, gia đình, văn hoá, và chính trị…
Tuy nhiên, tiến sĩ Brian R. Little - chuyên gia nổi tiếng về tính cách và tâm lý học, tác giả của “Bạn thật sự là ai?” cho rằng: Dù trả lời câu hỏi “Bạn là ai?” như thế nào đi nữa, chúng ta không thể hiện đầy đủ bản chất của mình.
Và “rất hạn chế nếu chỉ định nghĩa bản thân là sản phẩm của tác động sinh học và xã hội'.
Đó là lý do mà ông viết cuốn sách “Bạn thật sự là ai?” - Một cuốn sách mang thông điệp sâu sắc của Brian R. Little để chứng minh con người được hình thành từ cả văn hóa và sinh học, không chỉ từ di truyền và kinh nghiệm.
Những thành tựu cá nhân mà tiến sĩ nêu trong cuốn sách này có thể mở rộng khả năng của bạn theo những hướng mới và thêm ý nghĩa vào cuộc sống của bạn. Cách nhìn nhận về bản thân này sẽ giúp bạn tự hỏi: “Thực sự, mình là ai?”. Và khi đã được trang bị kiến thức để tự hiểu mình, bạn có thể nhận biết cách bạn đang sống và bắt đầu tự chủ hướng đi của tương lai của mình.
' Công trình cá nhân là gì? '
Đời sống và tính cách đặc trưng của bạn không chỉ được hình thành từ những đặc điểm bẩm sinh và hoàn cảnh sống, mà chúng còn phản ánh từ những khát vọng và cam kết, từ những ước mơ và mọi hành động hằng ngày của bạn. Nói ngắn gọn, những hoạt động này là những công trình cá nhân của bạn.
Đơn giản mà nói, bạn có thể suy nghĩ về tính cách của mình theo hai hướng. Hướng thứ nhất, là tính cách dưới dạng đặc điểm bẩm sinh mà bạn có, như hướng ngoại, nhạy cảm, tỉ mỉ… Thứ hai là tính cách dựa trên những gì bạn đang thực hiện, tức là các công trình cá nhân của bạn - như “vượt qua nỗi sợ hãi xã hội, ngưng trì hoãn hoặc đơn giản là dắt một chú chó đi dạo.”
Các công trình cá nhân này không nhất thiết phải lớn lao hay hoành tráng. Theo Brian, chúng nên là những hành động mà chúng ta vui vẻ lựa chọn.
Một đứa trẻ bước sang tuổi ba, hoặc những cặp đôi đang yêu nhau, một chú mèo hay một ông lão già - tất cả họ đều đang thực hiện các công trình cá nhân của riêng mình, và những công trình này đan xen vào cuộc sống của chúng ta, tạo nên một cuộc sống kỳ diệu.
Công trình cá nhân là sự mở rộng của những hành động có ý nghĩa đặc biệt đối với cá nhân thực hiện chúng trong một ngữ cảnh cụ thể.
' Ý nghĩa của các công trình cá nhân '
Trong cuốn sách này, Brian phân tích chi tiết về ý nghĩa của các công trình cá nhân từ “công trình cá nhân tập trung vào bản thân' đến các công trình cá nhân trong môi trường làm việc, trong mối quan hệ tình cảm và trong văn hóa chính trị. Từ những phân tích này, “Bạn thực sự là ai?” cung cấp cái nhìn cụ thể về các công trình cá nhân, vì: “Hiểu rõ nội dung của các công trình cá nhân của bạn là quan trọng nhưng biết cách đánh giá chúng còn quan trọng hơn.” bởi vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến hạnh phúc và tương lai của bạn.
Nhiều người trong chúng ta thường cho rằng tính cách hoặc bản thân của mình là không thể thay đổi, nhưng Brian đã chứng minh qua cuốn sách này rằng, khi nhìn nhận tính cách ở góc độ “thực hiện các công trình cá nhân' thay vì mặc định bản thân là “sở hữu các đặc điểm tính cách sẵn có', chúng ta sẽ nhận ra tiềm năng để thay đổi. Chúng ta có thể chủ động điều chỉnh các công trình cá nhân một cách có ý thức theo cách mà chúng ta không thể thay đổi các đặc điểm tính cách của bản thân.
Mặc dù các công trình cá nhân của chúng ta có mối liên kết chặt chẽ với năm nhóm tính cách lớn và cả hạnh phúc của chúng ta, nhưng điều đó không có nghĩa rằng các đặc điểm tính cách này sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới hạnh phúc của từng người.
Ví dụ: Một người có thể nghĩ rằng người hướng ngoại cảm thấy hạnh phúc hơn người hướng nội, nhưng không phải tất cả người hướng nội đều cảm thấy không hạnh phúc với cuộc sống của họ. Họ vẫn có thể phát huy điểm mạnh của mình, thực hiện các công trình cá nhân mang lại hạnh phúc cho họ.
Nói một cách ngắn gọn, Brian và “Bạn thật sự là ai?” cung cấp nhiều bằng chứng, chứng minh rằng “khi nói đến hạnh phúc, các công trình cá nhân có thể có tác động mạnh mẽ hơn các đặc điểm tính cách. Điều này mang lại hy vọng rằng bạn không phải là con tin của những đặc điểm tính cách bẩm sinh.”
Và “những gì bạn làm mang ý nghĩa hơn những gì bạn mang theo khi ra đời'.
Brian cũng đưa ra những câu chuyện và ví dụ cụ thể, giúp bạn nhận ra sức mạnh của bản thân - sức mạnh của người kiểm soát những thay đổi xảy ra xung quanh. Như Brian đã chứng minh rằng bạn có thể chọn một nét tính cách tự do để vượt qua bản tính sinh học của mình, bạn cũng có thể tự chủ thay đổi môi trường để tạo điều kiện cho các công trình cá nhân giúp bạn kiểm soát hơn về thành công hay thất bại trong cuộc sống của mình.
' Sống đầy đủ '
Không ít lần chúng ta bắt đầu tìm kiếm bản thân và nghe lời khuyên “hãy là chính mình' mà thật ra không mấy hữu ích. Đây thực sự là một lời khuyên mơ hồ và không giúp ích gì cho người nghe, vì lúc đó họ không biết mình là ai.
Theo quan điểm của Brian, chúng ta thường bị dẫn lạc trong hành trình tìm kiếm chân tính của mình. Thực ra, bạn có thể có nhiều mặt tính cách - nghĩa là bạn có thể thay đổi tùy thuộc vào hoàn cảnh, và điều này hoàn toàn bình thường. Điều này không phải là dấu hiệu của sự thiếu đạo đức, thiếu trung thực hoặc mâu thuẫn bên trong.
Theo Brian, việc “là chính mình' hoặc “thay đổi để phù hợp với hoàn cảnh' vẫn gây tranh cãi. Vì trong mỗi tình huống, khi bạn không thể hiện hình ảnh nhất quán về bản thân, thì không sao cả, hãy tận hưởng mọi cơ hội và sống đầy đủ.
Hãy tạo ra danh sách các công trình cá nhân của bạn, nhấn mạnh những công trình quan trọng sẽ ảnh hưởng đến quyết định của các công trình khác và cố gắng hết mình cho chúng.
Hãy hiểu và điều chỉnh công trình cá nhân sao cho phù hợp với đặc điểm sinh học của bạn để chúng có thể tồn tại lâu dài hơn.
' Bạn là ai thực sự? '
Câu hỏi “Bạn là ai thực sự?” là một câu hỏi lớn trong cuộc đời mà không phải ai cũng dễ dàng tìm ra câu trả lời. Một số người vội vàng đổ lỗi cho “số phận” hoặc “xã hội”. Tiến sĩ Brian R. Little qua cuốn sách này đã chứng minh rằng tiềm năng của mỗi người có thể vượt qua rào cản của xã hội hoặc di truyền.
Hãy tự mình tạo ra tương lai của bạn, xây dựng nó với những công trình cá nhân cốt lõi - những điều thực sự quan trọng trong cuộc sống hàng ngày của bạn. Nhưng đừng quên dành chút thời gian để trải nghiệm những điều bất ngờ mà cuộc sống mang lại. Hãy mở lòng với những mối quan hệ mới, để mình có thể trải nghiệm niềm vui và hạnh phúc không ngờ đến.
Theo đuổi các công trình cá nhân quan trọng là điều cần thiết, nhưng đừng quên thưởng thức từng khoảnh khắc của hiện tại, dù đó là niềm vui hay nỗi buồn, vì chỉ có những trải nghiệm đó mới giúp bạn tìm ra câu trả lời cho câu hỏi quan trọng “Bạn thực sự là ai?”
Nếu bạn đang bối rối tìm kiếm câu trả lời về bản thân, về lý do của sự tồn tại và lý do của thành công hoặc thất bại, hy vọng cuốn sách nhỏ của tiến sĩ Brian R. Little có thể là ngọn đèn sáng soi đường, dẫn bạn tới nơi an toàn giữa bóng tối của những câu hỏi không dễ giải quyết.
