TPO - Nghiên cứu gần đây cho thấy bằng chứng về khí quyển cổ xưa của Trái Đất có thể đang được lưu giữ trong các mẫu đá trên Mặt Trăng. Kết quả này dựa trên phân tích các mẫu đá từ Mặt Trăng mà phi hành gia Apollo mang về cách đây 50 năm.

John Young, chỉ huy sứ mệnh Apollo 16, đã sử dụng búa địa chất để thu thập mẫu đá ở rìa phía tây của hố Plum. Mẫu đá Mặt Trăng 61016, được gọi là 'Big Muley', nằm bên cạnh xe tự hành. (Ảnh: NASA, Apollo Lunar Surface Journal)
Các nhà khoa học đã phát hiện dấu vết từ tính bị khóa trong đá, chỉ ra rằng Mặt Trăng từng có từ trường tương tự như Trái Đất. Điều này gây khó hiểu vì từ trường phụ thuộc vào lõi của hành tinh, và lõi của Mặt Trăng rất nhỏ. Theo John Tarduno từ Đại học Rochester, nghiên cứu gần đây cho thấy Mặt Trăng không có từ trường trong ít nhất 4,36 tỷ năm.
Nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Communications Earth & Environment cho thấy Mặt Trăng chỉ có từ trường trong khoảng 140 triệu năm đầu tiên. Điều này có nghĩa là Mặt Trăng có thể giữ lại dấu vết về khí quyển Trái Đất thời kỳ đầu mà không còn trên hành tinh của chúng ta. Mặt Trăng có thể đã thu thập các ion từ khí quyển Trái Đất cách đây 4,36 tỷ năm khi không có từ trường bảo vệ.
Bí ẩn về khí quyển Trái Đất và quá trình tiến hóa
'Một trong những bí ẩn lớn về Trái Đất là thành phần của khí quyển thời kỳ đầu là gì?' John Tarduno nói. 'Chúng ta không có cách nào để đo đạc điều này trên Trái Đất.'
Trên Trái Đất, rất ít loại đá có tuổi đời hơn 3,5 tỷ năm còn tồn tại và chúng thường bị biến đổi bởi hoạt động kiến tạo. Ngược lại, Mặt Trăng rất ổn định về mặt địa chất, với lớp đất regolith có thể đã giữ nguyên hình dạng trong hàng tỷ năm.
Tarduno cho biết: 'Nếu chúng ta tìm được khu vực trên Mặt Trăng chứa vật liệu regolith cực kỳ cổ xưa, chúng ta có thể suy ra thông tin về bầu khí quyển nguyên thủy của Trái Đất từ các phép đo trực tiếp.'
Năm 2021, Tarduno và nhóm nghiên cứu phát hiện Mặt Trăng không có từ trường cách đây 3,9 tỷ năm. Mặc dù các tảng đá cho thấy dấu hiệu từ hóa chung, điều này có thể do tác động của thiên thạch. Các tinh thể đơn lẻ trong đá không cho thấy định hướng từ tính cụ thể.
Trong nghiên cứu gần đây, Tarduno đã kiểm tra các mẫu đá Mặt Trăng cũ hơn và xác định thời điểm từ tính xuất hiện trên Mặt Trăng đã được đẩy lùi thêm 400 triệu năm. Điều này quan trọng vì nó tương ứng với kỷ Hadean của Trái Đất, một giai đoạn mà không còn đá nào còn sót lại trên hành tinh của chúng ta và bầu khí quyển ban đầu vẫn là một bí ẩn.
