Bệnh vàng da do tăng Bilirubin ở trẻ nhỏ và những thông tin cơ bản
Nồng độ Bilirubin trong máu tăng quá mức sẽ khiến da của trẻ sẽ bị vàng hơn bình thường. Trẻ sơ sinh 1 tuần tuổi thường bị vàng da. Những đối tượng trẻ sinh non, trẻ không bú sữa mẹ, có nhóm máu không tương thích với mẹ,... sẽ có nguy cơ bị vàng da cao hơn những trẻ khác. Tuy nhiên, đây là hiện tượng vàng da sinh lý, thường ở mức độ nhẹ và có thể tự khỏi mà không cần điều trị.

Vàng da ở trẻ sơ sinh là hiện tượng phổ biến
Bên cạnh đó, cũng có những trường hợp vàng da là do trẻ mắc phải một số bệnh lý và cần được điều trị sớm để tránh những biến chứng nguy hiểm như nhiễm độc thần kinh hay tình trạng bại não,...
Hiện nay có 3 cách phổ biến để điều trị vàng da cho trẻ nhỏ đó là:
- Kích thích tăng tốc độ chuyển hóa Bilirubin gián tiếp bằng cách cho trẻ bú mẹ, truyền Albumin hay một số loại thuốc phù hợp.
- Áp dụng liệu pháp chiếu đèn vàng da.
- Nếu các biện pháp điều trị trên không hiệu quả hoặc trẻ gặp những biến chứng nguy hiểm như nhiễm độc thần kinh,... trẻ cần phải tiến hành thay máu.
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể đề xuất kết hợp các phương pháp trên để đạt hiệu quả điều trị tốt nhất.
2. Thời gian chiếu đèn vàng da kéo dài bao lâu?
Phương pháp chiếu đèn vàng da dễ thực hiện và không tốn nhiều chi phí, nhưng cần thực hiện đúng cách để đạt hiệu quả tốt nhất. Đặc biệt cần tuân thủ thời gian chiếu đèn phù hợp với mức độ vàng da của trẻ.

Sử dụng ánh sáng trắng hoặc xanh để điều trị vàng da ở trẻ sơ sinh
Đèn điều trị vàng da là loại đèn có ánh sáng xanh hoặc trắng. Khi chiếu lên da, ánh sáng từ đèn sẽ thẩm thấu qua da, giúp chuyển Bilirubin ở mô mỡ dưới da thành Photobilirubin tan trong nước. Sau đó, chúng sẽ được tiểu ra ngoài cơ thể. Qua đó, cải thiện tình trạng vàng da ở trẻ.
Các chuyên gia sẽ dựa vào nồng độ Bilirubin trong máu, mức độ vàng da của trẻ, cân nặng và tuổi của trẻ, cũng như các yếu tố bệnh lý đi kèm, tình trạng nhiễm khuẩn, sinh non,... để tính toán thời gian chiếu đèn phù hợp cho trẻ. Trong những trường hợp cần thiết, có thể sử dụng đèn chiếu 2 mặt để đạt hiệu quả tốt nhất.
- Trong quá trình chiếu đèn vàng da, các bác sĩ sẽ thực hiện các bước sau:
+ Vệ sinh sạch sẽ lồng đèn để đảm bảo hoạt động hiệu quả và điều chỉnh các thông số phù hợp. Đèn chiếu vàng da cần phải đạt tiêu chuẩn, có chiều cao khoảng 30 đến 50 cm, có thể là ánh sáng trắng hoặc xanh với bước sóng khoảng 400 đến 480mm. Trong quá trình chiếu đèn, cần chú ý đánh dấu kỹ lưỡng từ đầu để đảm bảo thời gian thay đèn đúng lúc. Cần tránh chiếu đèn quá gần da để tránh nguy cơ bỏng, và cũng không nên chiếu đèn quá xa để đảm bảo hiệu quả điều trị.

Thay đổi vị trí để ánh sáng phân bố đều trên toàn bộ da của em bé
+ Khi sử dụng đèn, hãy đảm bảo che chắn mắt của em bé, để em bé nằm trần và chỉ quấn khăn ở phần mông (tránh làm ảnh hưởng đến bộ phận sinh dục của em bé) để giúp em bé tiếp xúc với ánh sáng tối đa.
+ Trong quá trình chiếu đèn, hãy thay đổi vị trí của em bé sau mỗi 2 đến 4 giờ.
+ Đảm bảo cung cấp đủ nước cho em bé trong quá trình điều trị, tốt nhất là cho em bé bú sữa mẹ.
+ Kiểm tra nồng độ Bilirubin trong máu sau khoảng từ 12 đến 24 giờ để đánh giá rõ hơn về thời gian cần thiết cho việc chiếu đèn vàng da đối với em bé. Khi tình trạng vàng da cải thiện và nồng độ Bilirubin trở lại bình thường, việc chiếu đèn có thể được ngừng.
+ Trong quá trình điều trị, cần theo dõi tình trạng tinh thần, phản xạ bú của em bé,... để phát hiện kịp thời những biểu hiện không bình thường như nhiễm độc thần kinh và đưa ra biện pháp xử lý kịp thời. Trong các trường hợp nặng, có thể sử dụng đồng thời 2 đến 3 đèn chiếu để đạt hiệu quả cao nhất.
+ Trong trường hợp không đạt được kết quả mong muốn, có thể cân nhắc đến việc thay máu cho em bé.
3. Các tác dụng phụ của phương pháp chiếu đèn vàng da
Một số tác dụng phụ của phương pháp chiếu đèn vàng da bao gồm:
- Gây ra tăng nhiệt độ cơ thể.
- Gây ra tình trạng tiêu phân màu xanh.
- Dẫn đến mất nước cơ thể.
- Gây ra tình trạng phát ban mẩn đỏ.
- Kích thích sự xuất hiện của mẩn đỏ trên da.
- Tránh không che chắn mắt một cách hợp lý có thể gây tổn thương cho nhãn cầu, gây bỏng,...
- Không sử dụng phương pháp chiếu đèn vàng da đối với trẻ bị vàng da do tăng Bilirubin trực tiếp.
- Thời gian chiếu đèn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như mức độ vàng da, chỉ số Bilirubin gián tiếp, cường độ ánh sáng hay khoảng cách từ đèn đến trẻ,... do đó, bác sĩ cần theo dõi, quan sát chi tiết để có những chỉ định phù hợp, đảm bảo hiệu quả điều trị và phòng tránh nguy cơ rủi ro. Chính vì thế, trẻ cần được khám và điều trị tại bệnh viện.

Che chắn mắt cho trẻ khi chiếu đèn để tránh gây tổn thương cho nhãn cầu
Tuy nhiên, thực tế có nhiều phụ huynh ngại đưa con nhập viện nhiều lần nên tự mua đèn chiếu vàng da để điều trị tại nhà cho con. Trên thị trường có nhiều loại đèn chiếu vàng da dành cho trẻ sơ sinh nhưng không phải loại nào cũng đảm bảo chất lượng tốt và các thông số về cường độ ánh sáng rõ ràng,... Việc sử dụng đèn chiếu vàng da sai cách có thể gây phản tác dụng khiến trẻ bị sốc nhiệt, mất nước, tăng mức độ vàng da,... và nhiều vấn đề nghiêm trọng khác.
Có thể nói rằng chiếu đèn vàng da là phương pháp tích cực, không tốn kém chi phí nhưng cần thực hiện đúng cách. Ngược lại, sử dụng sai cách có thể gây ra những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng cho trẻ.
