Bảo tàng Đồng Quê là một viện bảo tàng tư nhân đặt tại xã Giao Thịnh, huyện Giao Thủy, mở cửa từ năm 2010 và đã trở thành điểm lưu giữ kỷ niệm về làng quê Bắc Bộ cùng phục vụ cho hoạt động giáo dục và du lịch.
Bảo tàng Quê Hương Nam Định – Kho báu tâm hồn quê Bắc Bộ đầu tiên tại Việt Nam
Tọa lạc trên diện tích 5.000 mét vuông, bảo tàng Đồng Quê tái hiện sinh động cuộc sống chân quê, dân dã của người dân vùng đồng bằng Bắc Bộ từ thời xa xưa đến ngày nay. Do nhà giáo Ngô Thị Khiếu, con gái của xã Giao Thịnh, và thiếu tướng Hoàng Kiền sáng lập.

Bảo tàng Quê Hương. Hình: Nongnghiep.vn.
Bảo tàng này bao gồm 3 khu vực trưng bày: khu trưng bày ngoại ô; khu trưng bày bên trong nhà và khu văn hóa ẩm thực của vùng quê. Bước vào cổng bảo tàng, bạn sẽ được trải nghiệm khu trưng bày ngoại ô, nơi mô phỏng những mô hình nhà ở của nông thôn Bắc Bộ. Những mẫu nhà tranh với vách đất được phủ rơm từ thời kỳ những năm 30 của thế kỷ trước; hay những căn nhà trung nông với bờ tường lạch lẽo được lợp với lá cói…

Mô hình nhà cổ. Hình: Báo Hà Nội Mới.
Ngoài ra, bạn sẽ thấy những ngôi nhà lớn được xây bằng ngói và gỗ lim, những ngôi nhà gác tường từ những năm 60, với xung quanh trồng đầy cây sung, cau, cây chay, cây sắn thuyền, cây cậy, cây dành dành, cây vối… Hơn nữa, bảo tàng Quê Hương còn có một hệ thống thực vật phong phú, bao gồm nhiều loại cây ăn quả trong khuôn viên, ao cá và miếng đất trồng lúa.

Ngôi nhà của chủ nhân. Hình: Báo Công An Nhân Dân.

Ảnh: Nguyễn Vũ.
Khu trưng bày bên trong là tòa nhà 4 tầng đặt tại trung tâm bảo tàng. Nơi này trưng bày nhiều hiện vật, hiện kim quý qua nhiều giai đoạn lịch sử khác nhau. Tầng 1 là không gian giới thiệu cho du khách những kỷ vật từ chiến trường của những chiến sĩ đến từ nhiều binh chủng của quân đội nhân dân.

Ngôi nhà của nông dân. Hình: Báo Công An Nhân Dân.

Không gian của ngôi nhà cổ. Hình: Cao Tran Thanh.
Tại tầng 2 và tầng 3, bạn sẽ thấy khu vực trưng bày hàng ngàn hiện vật đặc trưng cho vùng quê Bắc Bộ, như: công cụ sản xuất nông nghiệp, dụng cụ của nghề muối, nghề đánh cá… Cũng như những vật dụng sinh hoạt hàng ngày: nồi, mâm, đèn dầu, sanh đồng, tiền xu, tiền giấy Đông Dương, bồ, đấu đựng thóc, cối giã gạo, dần, sàng gạo, dao, liềm… Tại đây, bạn sẽ khám phá bộ sưu tập quý giá về nền văn minh lúa nước, bộ sưu tập tiền cổ, đồ đồng, đồ gốm sứ… với độ tuổi hơn nghìn năm.

Dụng cụ sản xuất nông nghiệp. Hình: Báo Công An Nhân Dân.

Hình ảnh thực tế. Hình: Cao Tran Thanh.
Tầng 4 đặc trưng với một thư viện nhỏ, chứa hơn 1.000 cuốn sách thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau, xuất bản từ năm 1945 và độc đáo so với nhiều thư viện khác. Nơi này cũng trưng bày bộ sưu tập các bài viết, nghiên cứu về hát ả đào, chầu văn, quan họ; bản Truyện Kiều được viết tay bằng bút sắt… Khu vực thư viện cũng được sử dụng như không gian sinh hoạt văn hóa cho cộng đồng người dân và học sinh địa phương.

Dụng cụ nông nghiệp. Hình: Báo Công An Nhân Dân.

Không gian sống của chủ nhân. Hình: Báo Hà Nội Mới.
Một điều đặc biệt của bảo tàng Đồng Quê là khả năng trình diễn và giới thiệu văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Du khách sẽ có cơ hội thưởng thức những món ăn dân dã như cơm cá kho, miến dong, canh cua cà, tương bần, bánh gai, bánh khúc…

Trang thiết bị của quân đội. Hình: Báo Công An Nhân Dân.

Bộ sưu tập đĩa, bát, âu. Hình: Báo Công An Nhân Dân.
Ngoài ra, bảo tàng còn tổ chức trải nghiệm làm bánh gai truyền thống hoặc tham gia các hoạt động như câu cá, hái rau, xay thóc, giã gạo. Chủ nhân của bảo tàng đã tổ chức hoạt động tự cung, tự cấp, tự trồng rau, thả cá, nuôi gà, nuôi lợn để cung cấp thực phẩm sạch cho du khách. Qua đó, du khách có thể hiểu được cuộc sống khó khăn của người dân thế kỷ trước.

Vật dụng sinh hoạt trong gia đình. Hình: Báo Công An Nhân Dân.

Đĩa đồng cổ. Ảnh: Báo Công An Nhân Dân.
Tác giả: Phú Trần Gia
Từ khóa: Bảo tàng Đồng Quê Nam Định – Nơi bảo quản bản sắc văn hóa quê Bắc Bộ đầu tiên tại Việt Nam
