Buzz
Không ai có thể ngờ rằng, hồ nước lãng mạn này lại chính là kẻ gây ra thảm họa khiến nhiều người thiệt mạng như vậy.
Thảm họa của Hồ Nyos
Vào ngày 21/8/1986, một sự kiện kinh hoàng đã xảy ra tại khu vực hồ Nyos ở Cameroon, khiến gần 2.000 người dân và khoảng 8.000 con vật chết trong một đêm. Một người đàn ông từ làng Wum đi đến làng Nyos đã phát hiện ra thảm họa này.
Ban đầu, anh ta nhìn thấy một con linh dương chết bên đường. Sau đó, khi anh ta tiến vào làng, anh ta phát hiện thêm xác của một con chó, hai con chuột và một số loài khác.
Người đàn ông quyết định đến trại phía trước để tìm hiểu tình hình. Tại đó, anh ta hoảng sợ khi nhìn thấy xác người chết rải rác khắp nơi. Sau khi tìm kiếm và không tìm thấy bất kỳ người sống sót nào, anh ta ngay lập tức chạy về Wum để báo tin.
Sau một đêm, hồ Nyos đã gây ra thảm họa khi giết chết gần 2.000 người và khoảng 8.000 con vật trong bán kính 20 km. (Ảnh: smithsonianmag)
Sau khi cơ quan chức năng địa phương nhận được thông tin về sự việc, họ đã ngay lập tức chỉ đạo cảnh sát điều tra. Theo lời kể từ các làng lân cận, trước khi vụ việc xảy ra, họ nghe thấy một tiếng nổ lớn giống như bom phát nổ.
Sau đó, không khí trở nên đầy mùi khó chịu làm cho người dân phải rời khỏi nơi đó. Họ không hề biết rằng, ở làng Nyos chuẩn bị diễn ra một thảm họa kinh hoàng.
Theo số liệu của cảnh sát, số người chết đã lên tới hơn 1.746. Tất cả các nạn nhân đều không hề có dấu vết gì cho thấy họ bị thương hoặc bị đánh đấm trước khi chết. Ngoài ra, khoảng 8.000 con vật nuôi và hoang dã cũng chết một cách bí ẩn.
Nhiều người tin rằng, cơn ác mộng tàn khốc này là do linh hồn ác quỷ từ dưới lòng hồ Nyos đã trỗi dậy.
Một đội ngũ chuyên gia được chính phủ Cameroon cử tới hiện trường để tham gia điều tra. Trong quá trình này, họ nhận thấy rằng các thi thể chủ yếu tập trung trong vòng bán kính 20km xung quanh hồ Nyos. Càng gần hồ, số lượng nạn nhân càng nhiều.
Đặc biệt, hầu hết những người chết đều là dân làng Nyos, nơi gần hồ nhất. Trong khi các làng ở xa hồ lại có ít người tử vong hơn.
Sau thảm họa đẫm máu, nước hồ Nyos đã từ màu xanh sang màu đỏ. (Ảnh: smithsonianmag)
Sau một thời gian điều tra, các nhà khoa học đã đưa ra giả thuyết rằng hồ Nyos, nằm trên miệng núi lửa, có thể đã phát nổ khí độc gây ra thảm họa.
Tuy nhiên, giả thuyết này đã bị bác bỏ khi không có bằng chứng về động đất hay phá hoại vật chất trước sự cố.
May mắn, các chuyên gia đã phát hiện rằng sau tiếng nổ lớn, nước hồ Nyos đã chuyển từ màu xanh sang màu đỏ và trở nên đục. Cuối cùng, họ đã tìm ra 'thủ phạm' bí ẩn đã gây ra thảm họa: chính là hồ Nyos.
Ngăn chặn thảm họa lần tiếp theo
Thực tế, một vụ sạt lở xảy ra gần hồ Nyos, tạo ra một cơn sóng thần cao 25 mét và làm ngập lụt khu vực xung quanh hồ.
Dưới đáy hồ Nyos chứa một lượng lớn khí CO2. Hồ Nyos nằm trên 'đường núi lửa' Cameroon, có từ 150 triệu năm trước.
Hồ Nyos hình thành trên miệng núi lửa, nơi có nồng độ CO2 cao hơn bình thường. CO2 thường không rò rỉ ra bên ngoài mà bay hơi khi nước hồ được bổ sung trong mùa mưa.
Tuy nhiên, hồ Nyos lại rất yên bình và không bị ảnh hưởng nhiều bởi biến động môi trường. Thay vì thải CO2 ra môi trường, hồ này lại lưu trữ chúng như một kho chứa khí áp suất cao. Một lít nước hồ có thể hòa tan được hơn 5 lít CO2.
Để ngăn chặn thảm họa tái diễn, các chuyên gia đã lắp đặt nhiều đường ống dẫn khí CO2 dưới đáy hồ. (Ảnh: smithsonianmag)
Khi xảy ra vụ sạt lở, CO2 từ đáy hồ bốc lên và thoát ra khỏi mặt nước, tạo thành một đám mây khí cao khoảng 100 mét lan tỏa xung quanh. Khi đám mây CO2 bao trùm, mọi ngọn lửa đều bị tắt. Ngôi làng Nyos gần hồ gần như bị tàn phá hoàn toàn.
Sau khi tìm ra nguyên nhân gây ra thảm họa, hồ Nyos đã được giám sát chặt chẽ bởi các nhà khoa học và cơ quan chức năng. Một hệ thống ống dẫn khí CO2 ra ngoài đã được lắp đặt dưới đáy hồ. Sau khi thử nghiệm thành công vào năm 1995, hệ thống này đã chính thức hoạt động từ năm 2001.
Cho đến mùa thu năm 2006, hệ thống ống vẫn hoạt động tốt và giải phóng gần 20 triệu m3 khí mỗi năm, nhiều hơn lượng CO2 được hồ hấp thụ. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho rằng mức giảm này chưa đủ.
Một điều lo ngại khác là con đập tự nhiên bên bắc hồ Nyos đang bị xói mòn và có nguy cơ sập trong 5 năm tới. Nếu đập vỡ, 50 triệu m3 nước có thể tràn ra từ hồ, làm chìm tới 10.000 người khi nước tràn qua các thung lũng dưới đáy.
Khi mất đi một lượng nước lớn như vậy, mực nước có thể giảm tới 40m. Áp lực nước giữ CO2 ở đáy hồ sẽ giảm và có thể gây ra một đợt phát khí CO2 kinh hoàng hơn vụ năm 1986.
Cuối cùng, giải pháp mà giới khoa học đã thực hiện là tăng cường đập tự nhiên bằng bê tông và cài đặt thêm 4 ống hút để giảm lượng CO2 xuống mức an toàn.
