Buzz
Chú mèo vẫy khách Maneki-neko không chỉ đơn giản là vẫy tay chào mời khách, mà còn mang nhiều ý nghĩa sâu sắc khác.
“Con mèo vẫy tay” là biểu tượng phổ biến khắp các nước Á Đông, nhưng nó thực sự xuất xứ từ Nhật Bản và mang nhiều ý nghĩa hơn chúng ta nghĩ.
Nguồn gốc của mèo vẫy tay
Trong tiếng Nhật, Maneki-neko nghĩa đen là “mèo vẫy tay”, nhưng ý nghĩa thực sự của nó không phải là vẫy tay chào.
Theo truyền thuyết, mèo cầu may bắt nguồn từ ngôi đền Gōtoku-ji ở Tokyo, khi một con mèo cứu mạng một daimyo khỏi tai nạn sét đánh.
Trong quận Asakusa ở Tokyo, có một câu chuyện khác. Mèo may mắn được cho là bắt nguồn từ đền Imado. Năm 1852, một bà lão ở Imado nghèo đến mức không thể nuôi mèo cưng của mình nữa. Trong giấc mơ, mèo xuất hiện và nói với bà: 'Nếu bạn làm những bức tượng mèo giống tôi, tôi sẽ mang lại may mắn cho bạn'.
Theo hướng dẫn của mèo, bà làm những bức tượng mèo nhỏ và đem bán ở đền Imado. Mèo giữ lời hứa, những bức tượng này bán rất chạy, giúp bà thoát khỏi nghèo đói.
Ý nghĩa đa dạng, không chỉ để thu hút khách mua
Dù nguồn gốc chính xác của Maneki-neko là gì, một điều chắc chắn: người Nhật tin rằng những chú mèo này sẽ mang lại may mắn. Theo giáo sư tiếng Nhật Yoshiko Okuyama, mèo vẫy tay mang câu chuyện thần thoại về sức mạnh mang lại may mắn. Người Nhật tin rằng mèo có sức mạnh tâm linh và nếu được đối xử tốt, chúng sẽ mang lại may mắn.
Trong cuốn sách Mô tả Động vật trong Nghệ thuật Châu Á năm 1927, nhà nghiên cứu Katherine M. Ball mô tả về tượng mèo vẫy tay như là một tấm bùa hộ mệnh thu hút sự phát triển kinh doanh và thịnh vượng. Tượng mèo được đặt ở các cửa hàng và nhà hàng để 'dụ' khách hàng bước vào.
Tuy nhiên, ở xứ sở hoa anh đào, Maneki-neko không chỉ là biểu tượng 'vẫy khách' mà còn mang nhiều ý nghĩa đa dạng, được phân loại theo màu sắc và đặc điểm. Ví dụ, mèo màu xanh lam để cầu bình an, màu hồng là dành cho những người đang tìm kiếm may mắn trong tình yêu, và mèo màu vàng để thu hút tiền tài.
Ý nghĩa của chú mèo này cũng thay đổi theo việc nâng cánh tay: tay phải thu hút tiền và may mắn; tay trái mời gọi tình bạn và khách hàng. Chú mèo còn được trang trí bằng đồng xu Nhật Bản hay chiếc yếm, chuông.
Sự phổ biến của tượng mèo Maneki-neko
Vẫn chưa rõ làm thế nào những bức tượng biểu tượng này trở nên phổ biến ra ngoài Nhật Bản để trở thành nổi tiếng khắp châu Á và thế giới.
Theo một nghiên cứu của Bill Maurer, giáo sư nhân chủng học tại Đại học California, Irvine (Mỹ), các bức tượng này đã tồn tại từ thời Minh Trị (1868 - 1912). Chính phủ thời Minh Trị đã ban hành Sắc lệnh Đạo đức Công cộng vào năm 1872, cấm người dùng các loại bùa chú vì được coi là mê tín dị đoan. Maneki-neko đã được sử dụng làm đồ trang trí thay thế và dần dần trở nên phổ biến qua nhiều thế kỷ.
Maneki-neko đã trở thành một biểu tượng nổi tiếng và xuất hiện trong nghệ thuật, thời trang và thậm chí cả trò chơi điện tử. Người Nhật ngày nay vẫn rất yêu thích chú mèo này. Ở tỉnh Okayama, có một Bảo tàng Nghệ thuật Maneki-neko trưng bày hơn 700 bức tượng mèo may mắn từ khắp các thời kỳ.
Những chú mèo cũng được tôn vinh hàng năm trong Lễ hội Maneki-neko diễn ra vào tháng 9 ở nhiều thành phố khác nhau trên toàn quốc. Thậm chí còn có phố Manekineko-dori (Phố mèo vẫy tay) ở thành phố Tokoname, tỉnh Aichi, nơi có hàng chục bức tượng mèo gốm trang trí trên đường phố. Và ở Tokyo, bạn có thể đến đền Gōtoku-ji hoặc đền Imado để thăm nơi trưng bày tượng Maneki-neko. Ở Mỹ, chúng ta cũng có thể đến Bảo tàng Mèo may mắn ở Ohio, Cincinnati, với hơn 2.000 tượng mèo Maneki-neko.
Nguồn: National Geographic
