Khu vực tàn tích của siêu núi lửa này hiện đang là nơi có một trong những mỏ khoáng sản lớn nhất thế giới.

Theo The Verge, Lithium Americas vừa khởi công khai thác khoáng sản tại Đèo Thacker, Nevada mặc dù gặp sự phản đối dữ dội từ cộng đồng địa phương. Lý do chính là khu vực tàn tích của siêu núi lửa này hiện đang sở hữu một trong những mỏ lithium lớn nhất thế giới.
Lithium Americas đang tìm kiếm loại khoáng chất illit, chứa nồng độ lithium gấp đôi so với smectite thường được tìm thấy trên khắp miệng núi lửa. Hiện tượng thiên nhiên này từ 16 triệu năm trước đã tạo ra một dải núi hùng vĩ ở Nevada, chứa đựng những kho báu kỳ lạ như vàng, bạc, thủy ngân, uranium...
Nhu cầu toàn cầu về pin lithium dự kiến sẽ tăng gấp 5 lần vào năm 2030. Joe Biden đã đề ra kế hoạch xây dựng chuỗi cung ứng lithium trong nước để đáp ứng mục tiêu năng lượng sạch.
“Hiểu nguồn gốc của mỏ khoáng sản sẽ quyết định nơi bạn sẽ tìm kiếm chúng. Câu hỏi đặt ra là McDermitt có gì đặc biệt?”, Chris Henry, nhà nghiên cứu địa chất tại Cục Mỏ Địa chất Nevada, nhấn mạnh.
Núi lửa ở McDermitt phun trào hàng triệu năm trước và để lại một miệng núi chứa đầy đất sét smectite giàu lithium. Nghiên cứu cho thấy lithium ban đầu thường tích tụ trong miệng núi lửa.
Tuy nhiên, theo Thomas Benson, phó chủ tịch thăm dò toàn cầu tại Lithium America, 'câu chuyện' đó vẫn không thể giải thích rõ làm thế nào illit lại hình thành với nồng độ lithium cao kỳ lạ như vậy. Nhóm nghiên cứu của ông đã phân tích các hợp chất hóa học từ 3 mẫu sản phẩm để cố gắng tìm kiếm câu trả lời.
Kết quả, ông Benson phát hiện ra rằng sau khi núi lửa ngừng phun trào, một hiện tượng gọi là 'làm giàu thủy nhiệt' đã xảy ra và tạo ra illit một cách gián tiếp. Tuy nhiên, theo nhà địa chất học Henry, hiện vẫn chưa có đủ bằng chứng để khẳng định rõ ràng.
“Chúng tôi sẽ không khai thác ở phần rìa phía bắc miệng núi lửa. Chúng tôi sẽ tập trung vào phía nam”, ông Thomas Benson nói.
Những năm gần đây, công ty tiền thân của Lithium Americas đã lên kế hoạch khai thác xung quanh Đèo Thacker. Động thái này đến trong bối cảnh Mỹ đang cố gắng giảm sự phụ thuộc vào nhập khẩu và đáp ứng nhu cầu sản xuất xe điện trong nước.
Vào tháng 1, tập đoàn GM công bố kế hoạch đầu tư lên tới 650 triệu USD vào Lithium Americas để có quyền tiếp cận lithium từ Đèo Thacker Pass. Khu vực này chứa cả smectite, illite và công ty đang dự định khai thác lithium từ cả hai loại khoáng vật này.
Lithium Americas đã tuyên bố chủ quyền tại các khu vực xung quanh miệng núi lửa. Các đối thủ cạnh tranh cũng đang cố gắng cạnh tranh, trong đó có một công ty từ Australia.
“Dự án của chúng tôi phải thực hiện ngay bây giờ. Chúng tôi không có nhiều thời gian', James Calaway, Chủ tịch Ioneer, một công ty Australia đang phát triển mỏ khai thác ở phía tây nam Nevada, tuyên bố.
Theo Bloomberg, Lithium Americas đã cam kết tạo ra 300 công việc lâu dài, với mức lương trung bình là 62.000 USD, gần gấp đôi thu nhập trung bình hàng năm của Quận Humboldt. Hợp tác với Đại học Great Basin, công ty này cũng tổ chức các buổi hội thảo về việc làm cho cư dân địa phương và cam kết đầu tư 5 triệu USD cho một trường mẫu giáo và một bảo tàng văn hóa mới. Dự án khai thác cũng có tiềm năng trở thành động lực kinh tế cho cộng đồng.
Dĩ nhiên, dự án này đã đối mặt với sự phản đối mạnh mẽ của cư dân địa phương. Hầu hết các chủ trang trại ở đây đều cho rằng việc khai thác mỏ khoáng sản sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn nước ngầm dùng cho gia súc, cũng như ảnh hưởng đến di sản, đời sống và đất đai của họ.
Câu chuyện của chủ trang trại Bartell là một ví dụ. Khi nghe về mỏ lithium lần đầu, ông không nghĩ nhiều. Nhưng sau này, ông đã bắt đầu cân nhắc về những tác động tiêu cực đến môi trường.
Bartell lo lắng việc khai thác sẽ ảnh hưởng đến hệ sinh thái của các loài động vật. Xe tải chở lưu huỳnh sẽ đi qua một ngôi trường tiểu học nơi vợ ông, Brenda, là giáo viên. Những xe này, sau khi đốt cháy và kết hợp với nước, sẽ tạo ra 5.800 tấn axit sulfuric độc hại mỗi ngày. 354 triệu mét khối chất thải mỏ cũng sẽ nằm dọc theo con đường ông Bartell thường đi kiểm tra đàn gia súc ăn cỏ trên núi.
“Đó thật sự là một ác mộng về môi trường”, ông Bartell phàn nàn, thể hiện lo lắng về tương lai của gia đình mình.
Theo biết, 2 trang trại chăn nuôi gần đó đã cho phép Lithium Americas sử dụng nguồn nước. Bartell nói rằng điều này sẽ đe dọa cánh đồng lúa mạch đen của ông.
“Chúng tôi rất lo lắng”, John Hadder, Giám đốc điều hành của Great Basin Resource Watch, một tổ chức phi lợi nhuận, nói và cảnh báo rằng việc khai thác tại Đèo Thacker sẽ mang lại rủi ro về chất lượng không khí cho người dân, động vật hoang dã và vật nuôi trong khu vực.
Trong phản hồi, đại diện pháp lý của công ty khai thác tuyên bố rằng họ đã đạt được thoả thuận thích đáng với cư dân địa phương, đồng thời cam kết “xem xét kỹ lưỡng các tác động đến môi trường” và “cung cấp lời giải thích hợp lý cho các quyết định của mình”.
Theo: The Verge, Bloomberg
