Australia từng phải đối mặt với vấn đề nghiêm trọng khi hàng trăm triệu con thỏ sinh sản và phá hủy đất đai khắp các khu vực trên cả nước.
Ác mộng từ việc nhập khẩu thỏ
CNN dẫn theo một nghiên cứu lịch sử cho biết, không ai ngờ rằng 24 con thỏ từ Anh - một món quà Giáng sinh dường như vô hại vào năm 1859 - lại trở thành 'cuộc xâm lấn sinh học tàn khốc nhất' tại Australia trong những năm tiếp theo.
Thỏ hoang không có nguồn gốc tự nhiên từ Australia và được coi là một loài xâm lấn. Những người nông dân cho biết loài động vật này sinh sôi nhanh chóng và gây hại cho mùa màng và đất đai của họ, dẫn đến nguy cơ xói mòn đất và các vấn đề môi trường khác.
Các nhà nghiên cứu viết: 'Cuộc xâm lấn sinh học là nguyên nhân chính gây tổn hại cho môi trường và kinh tế. Việc thỏ châu Âu xâm chiếm Australia là một trong những cuộc xâm lấn sinh học mang tính biểu tượng và tàn khốc nhất mà lịch sử ghi lại.'
Dựa vào tư liệu lịch sử, các nhà nghiên cứu có thể liên kết các bằng chứng di truyền để chứng minh rằng cuộc xâm lấn của loài thỏ Anh bắt đầu khi một người định cư tên là Thomas Austin nhập khẩu đàn thỏ từ nước Anh tới Australia vào năm 1859.

Thỏ thích uống nước
Theo ghi chép, Austin ban đầu chỉ nuôi 24 con thỏ trong khu đất rộng lớn ở Melbourne để 'có thứ săn bắn cho vui'. Nhưng chỉ trong vòng 3 năm, số lượng thỏ đã tăng lên hàng nghìn con và không ngừng sinh sản.
Đàn thỏ không có kẻ thù tự nhiên tại vùng đất mới, lại có rất nhiều tài nguyên để tận dụng nên tốc độ sinh sản của chúng vượt xa khả năng kiểm soát của con người. Trong vòng 10 năm tiếp theo, thỏ liên tục tấn công mọi ngóc ngách trên lục địa và buộc chính phủ Australia phải can thiệp. Tuy nhiên, ghi chép cho biết, do số lượng thỏ quá đông nên mặc dù mỗi năm người dân tiêu diệt ít nhất 2 triệu con thỏ bằng mọi cách, con số đó vẫn 'không có sự thay đổi đáng kể'.
'Các phát hiện của chúng tôi chỉ ra rằng mặc dù thỏ đã được nhập khẩu nhiều lần trên khắp Australia, nhưng chỉ có đàn thỏ Anh này mới kích hoạt cuộc xâm lấn sinh học tàn khốc đến mức độ đó - và tác động của nó vẫn còn có thể cảm nhận được cho đến ngày nay', tác giả Joel Alves, một nhà nghiên cứu thuộc Đại học Oxford cho biết.
'Sự kiện này đã gây ra thảm họa lớn ở Australia; đây là tốc độ xâm lấn nhanh nhất của một loài động vật có vú di cư từng được ghi nhận.'
Kích hoạt cuộc xâm lấn sinh học
Austin không phải là người đầu tiên đưa thỏ đến Australia: Trước đó, 5 con thỏ từng xuất hiện trên hạm đội 1 của Anh đến Sydney vào năm 1788 và trong 70 năm tiếp theo, ít nhất đã có 90 lần nhập khẩu thỏ. Tuy nhiên, theo nghiên cứu, hậu duệ của 24 con thỏ từ nhà của Austin mới gây ra thảm họa ở Australia.
Theo kết luận của các chuyên gia, gần như tất cả 200 triệu con thỏ hoang dã ở Australia ngày nay đều có nguồn gốc từ chuyến hàng định mệnh mà Austin nhập khẩu vào năm 1859.
Các nhà nghiên cứu cho biết: 'Sự thay đổi môi trường có thể khiến Australia dễ bị xâm lấn hơn. Nhưng chính cấu tạo gen của một đàn thỏ hoang dã nhỏ đã châm ngòi cho một trong những cuộc xâm lấn sinh học mang tính biểu tượng nhất mọi thời đại.'
Các nhà nghiên cứu cũng đã nghiên cứu cách đàn thỏ tồn tại và phát triển trong vùng hoang dã khắc nghiệt của Australia.

Đã có thời kỳ hàng triệu con thỏ bị tiêu diệt mỗi năm nhưng vẫn không giải quyết được vấn nạn.
Theo Mike Letnic, một trong những yếu tố quan trọng khi nuôi động vật là khả năng phát triển hành vi chống lại động vật ăn thịt, một kỹ năng cần được học và phát triển trong quá trình tiến hóa.
Tình trạng sinh sản không kiểm soát của thỏ đã là vấn đề nghiêm trọng tại Australia trong nhiều thập kỷ. Ngày nay, châu lục này vẫn đang phải đối mặt với số lượng thỏ hoang dã không kiểm soát.
Các nhà nghiên cứu nhấn mạnh sự quan trọng của việc duy trì an toàn sinh học ở Australia trong báo cáo của họ.
Các phát hiện này là minh chứng cho sự đe dọa lớn từ các cuộc xâm lấn sinh học đối với đa dạng sinh học toàn cầu. Để ngăn chặn chúng, chúng ta cần phải hiểu rõ nguyên nhân gây ra chúng.
Sự kiện này nhấn mạnh vai trò của hành động cá nhân trong việc gây ra những tác động không lường trước đến môi trường.
