Với sự sụp đổ của UST và LUNA, nhiều người bắt đầu nghi ngờ vào các stablecoin thuật toán mới với lời cam kết lãi suất cao, gần đây nhất là USDD của TRON. Trong bài viết này, chúng ta hãy cùng tìm hiểu lại mô hình hoạt động của USDD và đưa ra đánh giá về tính hiệu quả, khả năng phát triển của stablecoin này trong tương lai.

Lưu ý: Bài viết có thể chứa quan điểm và nhận định cá nhân của tác giả. Không nên coi là lời khuyên đầu tư.
Tổng quan về USDD
USDD (Đô la Mỹ phi tập trung) là stablecoin thuật toán được phát hành bởi TRON (TRX) với mục tiêu trở thành stablecoin 3.0. Để thực hiện ý tưởng này, TRON đã ra mắt USDD chính thức vào ngày 05/05/2022, chỉ vài ngày trước khi LUNA-UST 'bốc hơi'.
Cơ chế hoạt động
Mô hình hoạt động của USDD hoàn toàn giống UST. USDD sẽ được neo giá trị vào đồng đô la Mỹ (USD), với 1 USDD tương ứng với 1 USD. Ban đầu, giá trị của USDD sẽ được bảo chứng bằng token TRX của TRON, tương tự như cách LUNA đã được sử dụng để bảo chứng cho UST.
Để có USDD, người dùng cần khóa TRX của mình để nhận một lượng USDD có giá trị tương ứng. Trong trường hợp muốn nhận lại TRX, người dùng chỉ cần thực hiện thao tác ngược với trên, đó là trả USDD về hợp đồng của USDD và được giao dịch gửi trả USDD. Đây giống hoàn toàn với mô hình mint-burn của UST và LUNA.
Ví dụ: Bạn có thể sử dụng $1 giá trị TRX để mint ra $1 USDD, ngược lại, sử dụng $1 USDD để redeem và nhận về $1 giá trị TRX (lưu ý là $1 giá trị TRX chứ không phải là 1 token TRX).
Do đó, cơ chế cân bằng giá của USDD chủ yếu dựa trên cung/cầu, như sau:
– Trường hợp 1: Khi USDD < $1, ví dụ $0.98, thị trường tạo cơ hội kinh doanh chênh lệch giá. Người dùng mua USDD giá rẻ ($0.98) để mint nhận về $1 giá trị TRX, kiếm được lợi nhuận 2%. Việc mua USDD giảm nguồn cung và tăng nguồn cung TRX, đẩy giá USDD về lại giá peg.
– Trường hợp 2: Khi USDD > $1, ví dụ $1.02, người dùng mint ra $1 USDD từ $1 giá trị TRX và bán với giá $1.02 trên thị trường, kiếm lợi nhuận. Việc bán USDD tăng nguồn cung và giảm nguồn cung TRX, giúp giá USDD về lại giá peg.
Tài sản bảo chứng
Về tài sản thế chấp, USDD được bảo đảm bằng một rổ tài sản crypto bao gồm các stablecoin như USDT và các loại tài sản crypto khác như BTC và TRX. Theo TRON DAO Reserve, Collateral Ratio (tỉ lệ tài sản thế chấp) của USDD luôn được đảm bảo trên 130%.
Đến đây, ai vẫn chưa hiểu thì cần phân biệt:
TRX và USDD có mối quan hệ dựa trên cơ chế mint/redeem tạo stablecoin. Tuy nhiên, USDD không chỉ dựa trên TRX mà còn dựa trên BTC và USDT để bảo đảm tài sản.
APY 30%
USDD chủ yếu được sử dụng để nhận APY 30%, nhưng tương tự như mức APY 20% của LUNA-UST, nguồn gốc của con số này vẫn chưa có lời giải thích rõ ràng.
Tình hình hoạt động của USDD
Tài sản số liệu
Để phân tích hoạt động của USDD, có thể sử dụng số liệu tại https://tdr.org/#/ - trang web on-chain về USDD.
Tổng nguồn cung của USDD hiện là 2 tỷ USDD nhưng chỉ có 703 triệu USDD lưu hành, tương đương với tổng số TRX đã được burn là 8.7 tỷ TRX (trị giá 703 triệu USD).

Về tài sản bảo chứng, quỹ hiện có 14,040.6 BTC, 140 triệu USDT và 1.9 tỷ TRX, với tổng giá trị 716 triệu USD.
Về tỷ lệ đảm bảo
Chúng ta sẽ tiếp tục với một số phép toán đơn giản:
Đầu tiên, Tỷ lệ Tài sản Thế chấp (viết tắt là TSTS) sẽ được tính theo công thức:
TSTS = Tổng Tài sản Thế chấp / Tổng USDD đã phát hành
Theo công thức trên, nếu TSTS = $716 triệu / $703 triệu = 101.8%
Chúng ta giả định cách tính này là cách tính (1).
Vậy tại sao số liệu trên trang web lại hiển thị là 201.93%?
Sau khi thử lại, nếu tính thêm tổng số TRX đã bị đốt để nhận được USDD, số liệu sẽ có một chút biến đổi:
CR = (Tổng tài sản thế chấp + Tổng giá trị TRX đã đốt) / Tổng USDD đã phát hành
Khi đó CR hiện tại = ($703 triệu + $716 triệu) / $703 triệu = 201.08% ~ 201.93%
Như vậy, TRON áp dụng cách tính (2) cho CR của mình. Liệu điều này có phù hợp?
Hãy cùng nhau phân tích một chút: bản chất của tài sản đảm bảo là lượng tài sản được sử dụng để giữ cho giá USDD không bị trượt khỏi giá peg. Cách TRON coi TRX đã đốt là tài sản đảm bảo có thể không phù hợp, vì TRX thường biến động.
Trong điều kiện bình thường, nếu USDD bị mất peg nhẹ < $1 => người dùng mua USDD redeem về TRX chốt lời có thể không gặp nhiều khó khăn. Tuy nhiên, nếu USDD lật peg nghiêm trọng, lực bán TRX sẽ rất lớn => lượng TRX đảm bảo sẽ giảm sút nghiêm trọng => Không đủ TRX để đảm bảo cho người dùng đốt USDD => hoảng loạn.
Điều này chưa kể, trong TRON DAO Reserve, ngoài USDT và BTC, còn có một lượng lớn TRX khác. Điều này không an toàn.
Theo quan điểm cá nhân của tôi, TRON DAO Reserve nên loại bỏ số lượng TRX đã đốt, tức tính theo cách (1) để có kết quả chính xác. Vì vậy, CR thực tế của TRON lúc này chỉ khoảng 102.8%. Nếu chúng ta tiếp tục loại bỏ số lượng TRX trong Reserves, CR hiện tại sẽ < 100%, có nghĩa là USDD không được bảo đảm hoàn toàn.
Hành động mới đây của TRON DAO Reserve
Giống như Luna Foundation Guard trước đây, TRON DAO Reserve đang tiếp tục đưa tiền lên sàn để mua thêm BTC, nhằm tăng tài sản dự trữ cho USDD.
Hành động này tương tự như cách mà Luna Foundation Guard đã thực hiện trước khi UST sụp đổ. Điều này có nghĩa là việc mua BTC làm tài sản đảm bảo không phải là giải pháp cho vấn đề gốc rễ. Đó là chưa kể đến việc quỹ đã chuyển từ USDT, một stablecoin được đánh giá là ổn định, sang những tài sản có mức bất ổn cao như BTC và đặc biệt là TRX.
Việc TRON DAO Reserve mua thêm BTC sẽ không chứng minh được sự đảm bảo hoàn toàn cho tương lai của USDD và có thể mất peg hay không. Đối với tôi, điều này chỉ là một hành động nhằm củng cố niềm tin của người dùng.
Tóm Tắt
Khi hầu hết người dùng chỉ tạo ra USDD để nhận 30% APY, việc này khiến cho stablecoin này ngày càng phổ biến, trở thành một phần không thể thiếu trên thị trường và được sử dụng như một stablecoin thông thường (thanh toán, lưu giữ giá trị, trao đổi...). Việc USDD trở thành hiện thực trong tương lai gần trở nên khó khăn hơn. Nếu người dùng chỉ quan tâm đến APY, khi USDD gặp vấn đề hoặc APY giảm, nó có thể trở thành một UST thứ hai. Hiện tại, tổng cung của USDD chưa lớn, vì vậy nguy cơ sụp đổ có thể xảy ra khá sớm, mặc dù không hẳn là chắc chắn. Do đó, mọi người cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi đầu tư vào TRX hoặc USDD trong thời gian này.
Ý Kiến của Các Bạn Là Gì? Hãy Để Lại Bình Luận Để Thảo Luận Thêm!
- Nâng Cấp The Merge và Tác Động Đến Ethereum
- Tìm Hiểu Về Lens Protocol – Mạng Xã Hội Phi Tập Trung Được Xây Dựng Trên Polygon
- Những Điều Quan Trọng Cần Biết Về Optimism Collective
