Shirali Muslumov, một người chăn cừu tại làng Lerik, được cho là đã sống đến 168 tuổi và hiện con gái ông đã 95.
Bí mật sống lâu của người Azerbaijan
Azerbaijan nổi tiếng với những vùng đất có nhiều cư dân sống qua 100 tuổi như Lankaran, Nagorno-Karabakh, Lerik. Cư dân cao tuổi nhất Lerik hiện nay là Raji Ibrahimova, 105 tuổi. Tuy nhiên, đó chỉ là con số so với Shirali Muslumov, một người chăn cừu được cho là đã sống đến 168 tuổi. Cuốn hộ chiếu màu vàng ghi rõ Muslumov sinh năm 1805, và bia mộ của ông năm mất là 1973. Nếu đúng, Muslumov là người sống thọ nhất trong lịch sử. Tuy nhiên, hiện không có hồ sơ chính thức xác nhận thông tin này.
Dường như gen sống thọ được kế thừa trong gia đình Muslumov. Halima Qambarova, con gái 95 tuổi của Muslumov, cho biết bà không thể sống đến 168 như cha mình, nhưng ít nhất bà hy vọng sẽ sống đến 150 như ông nội, hoặc 130 tuổi như dì của mình.
Bí kíp sống lâu
Ngoài gien, người dân Lerik Azerbaijan còn giữ bí mật để sống lâu. Khi trời se lạnh, hầu hết những người trăm tuổi ở làng chuyển đến bờ biển ấm áp hơn ở Lankaran, nhưng bà Halima Qambarova vẫn ở lại Lerik. Bà sống trong một ngôi nhà hai tầng khiêm tốn của cha để lại, bao quanh là những cây táo và lê xanh mát.
Ngồi gần cửa sổ, bà quấn khăn choàng, nhẹ nhàng trò chuyện và thường xuyên đổi sang tiếng mẹ đẻ Talysh, một phương ngôn chỉ khoảng 200.000 người sử dụng. Bà Qambarova tự hào với cuốn hộ chiếu không có ngày tháng sinh, chỉ đề năm 1924. Dù 95 tuổi, bà vẫn hoạt bát, trò chuyện với cháu chắt và thể hiện khiếu hài hước. Khi được hỏi về tuổi, bà hóm hỉnh nói mình mới “15”.
Mọi ngày của Qambarova bắt đầu từ lúc bình minh; bà không cho phép mình ngủ nướng. Căn phòng nhỏ của bà có một tấm thảm dày và những chiếc gối trên sàn nhà. Nhiều người ở Lerik thích ngủ dưới nền, chỉ cần chăn mỏng thay vì nệm, được xem là cách lành mạnh nhất để nghỉ ngơi.
“Tâm tĩnh lặng là một phần bí mật. Họ tránh xa căng thẳng, suy nghĩ về cuộc đời một cách triết lý, sống từng ngày, không nắm giữ nhiều kế hoạch hay lo lắng cho tương lai”, một hướng dẫn viên địa phương chia sẻ về những người sống lâu trong vùng.
Ngược lại quan điểm phổ biến rằng ăn chay là chìa khóa sống lâu, người dân Lerik vẫn thưởng thức thịt, và đặc biệt, họ ưa thích shor (phô mai), bơ, sữa, và sữa chua uống ayran. Những người tiền bối sống qua trăm tuổi thường kiêng ăn thịt chỉ do hoàn cảnh kinh tế. Hàng ngày, con dâu của bà Qambarova mời mẹ chồng ăn lê và táo từ vườn nhà cùng một chút trà thơm.

Ông Mammadkhan Abbasov, 103 tuổi, ở làng Jangamiran, cũng là một người sống bận rộn như bà Qambarova và thường xuyên quây quần bên con cháu khi về già. Ông Abbasov gần như mất hoàn toàn thị lực và thính giác không còn nhạy. Nhưng khi nghe con trai thông báo có khách, ông bắt đầu hát, cầu nguyện và chúc phúc những điều tốt lành. “Ông ấy luôn là một người đàn ông tốt và sống cuộc sống đúng đắn”, con trai Abbasov chia sẻ về cha mình.
Về ẩm thực, ông Abbasov chào đón “bất cứ điều Chúa ban”, nhưng chối từ rượu. Abbasov tin rằng cuộc sống lâu dài chủ yếu là nhờ hoạt động thể chất hàng ngày, không đến mức mệt mỏi nhưng đủ để thách thức cơ thể. Ngoài dinh dưỡng từ nông sản, ông Abbasov thường uống một lít nước suối lạnh giàu khoáng chất, được cho là giúp kéo dài tuổi thọ.
“Bí mật của cuộc sống lâu dài là dinh dưỡng cân đối, khoáng chất từ nước suối và các loại thảo mộc thêm vào trà để phòng ngừa bệnh tật, vì vậy mọi người không cần phải sử dụng bất kỳ loại thuốc nào, chỉ cần áp dụng các biện pháp tự nhiên”, một hướng dẫn viên địa phương chia sẻ.

Bảo tàng trường thọ
Lerik còn nổi tiếng với Bảo tàng Trường Thọ duy nhất trên thế giới. Đặt tại số 22 đường A.Asadullayev, bảo tàng này bao gồm hai phòng, được xây dựng vào năm 1991 và trải qua tu sửa vào năm 2010, lưu giữ hơn 2.000 hiện vật ghi lại cuộc sống và ký ức của những người sống thọ nhất vùng.
Phòng trưng bày có những biểu đồ về tuổi thọ, với đồ gia dụng như bàn ủi đã qua ba thế hệ, rương chứa đầy quần áo, bình và bát bằng bạc, tất đan, thảm nhuộm thủ công rực rỡ dù là đồ cổ. Du khách có thể bắt gặp những lá thư viết bằng cả tiếng Ả-rập và tiếng Nga, đồ nghệ thuật cổ điển. Điều thu hút nhất có lẽ là những bức chân dung của những người sống quá 100 tuổi treo trên tường bảo tàng. Hình ảnh này, từ những năm 1930, do nhiếp ảnh gia Pháp Frederic Lachop tặng.

Bảo tàng và thống kê của Azerbaijan xác định “người sống quá 100 tuổi” là ai còn sống trên 90 tuổi. Tuy nhiên, đến năm 1991, hơn 200 người ở Lerik đã đăng ký hồ sơ sống thọ 100 tuổi trong tổng số 63.000 dân. Con số giảm dần sau đó, người dân địa phương đổ lỗi cho tác động xấu từ các tháp truyền hình và sự suy giảm chất lượng môi trường sống. Hiện có 11 người trên 100 tuổi, trong tổng số 83.800 dân địa phương, sống tại Lerik.
Thống kê về độ tuổi của những cư dân ở làng Lerik sống qua 100 tuổi vẫn là chủ đề tranh cãi, nhưng không ai có thể phủ nhận bí mật đơn giản đằng sau sự trường thọ của họ: vận động đều đặn, ăn uống cân đối, uống đủ nước và tâm huyết tích cực.
Theo Bảo Ngọc/ Vnexpress
***
Tham khảo: Hướng dẫn du lịch trên Mytour.com
Mytour.comNgày 13 tháng Một, 2020