Buzz
Cuộc sống luôn rối ren. Niềm vui đến sau đau khổ, và bạn không thể giữ nó mãi mãi. Hạnh phúc đến và đi một cách bí ẩn, cũng như đau khổ. Bạn chỉ là một nạn nhân của sự phân chia giữa hạnh phúc và bất hạnh.
Cuộc sống luôn có hai mặt. Bản chất của hạnh phúc và bất hạnh là điều rõ ràng nhất.
Có vô số thứ mang tính chất hai mặt như thế: Yêu và ghét, sống và chết, ngày và đêm, mùa hè và mùa đông, trẻ và già, v.v. Con người luôn bị giằng xé giữa hạnh phúc và khổ đau, bị đẩy vào những thái cực cảm xúc, khó lòng tìm thấy sự cân bằng.
Theo Phật giáo, con người mắc chứng tâm bệnh. Tâm bệnh này là cố tật, hay có thể vượt qua?
Câu hỏi cơ bản và quan trọng nhất là: Hạnh phúc thực sự là gì? Hạnh phúc mà ta biết không phải là đích thực, chỉ là một giấc mơ và luôn có thể tan biến. Điều giống như hạnh phúc bây giờ có thể trở thành bất hạnh ở một thời điểm khác.
' Hạnh phúc biến thành bất hạnh: Đó là hai mặt của một vấn đề, như hai mặt của một đồng xu. '
Nếu bạn đang ở bên này, chắc hẳn mặt bên kia đang ẩn náu và chờ đợi cơ hội xuất hiện. Khi bạn hạnh phúc, sâu thẳm bạn đang che giấu nỗi lo mất mát, sớm hay muộn hạnh phúc cũng sẽ tuột khỏi tay bạn, đêm tối thất vọng sẽ lại đến, ánh sáng tốt đẹp chỉ là ảo giác; không thể giúp bạn lấy lại hy vọng bình an.
Hạnh phúc của chúng ta không bao giờ là thật bởi luôn có nỗi đau giấu kín phía sau. Tình yêu mà chúng ta nghĩ mình có cũng không thật vì hận thù luôn đằng sau chiếc mặt nạ. Lòng thương của chúng ta vô nghĩa nếu còn sự giận dữ - dù được nuôi dưỡng, giáo dục cẩn thận, tình thương của bạn vẫn chẳng hơn gì cơn giận. Tâm hồn nhạy cảm của bạn thực ra chỉ là sản phẩm của lý trí.
Nhớ rằng: Con người được dạy rằng đức hạnh có thể luyện tập, cái tốt đẹp đến từ luyện tập, rằng con người có thể học cách hạnh phúc, có thể làm chủ hạnh phúc, rằng nhờ quyền lực mà sẽ tạo ra tính cách mang lại hạnh phúc. Điều này hoàn toàn sai lầm.
' Hiểu rằng hạnh phúc không bao giờ là kết quả của việc luyện tập. Nó không phải do bạn tạo ra. '
Những gì bạn tạo ra luôn nhỏ hơn bạn, không thể lớn hơn chính bạn. Một bức tranh không thể lớn hơn họa sĩ và bài thơ không thể lớn hơn nhà thơ. Bài hát của bạn sẽ nhỏ hơn chính bạn.
Nếu bạn tìm kiếm hạnh phúc, bạn sẽ luôn quay lại điểm xuất phát bởi đó vẫn là cuộc phiêu lưu của lòng tự kỷ với tâm trí hỗn loạn. Với tâm trí như vậy, bạn không thể tạo ra sự hài hòa, không thể tạo ra lòng biết ơn. Lòng biết ơn luôn nằm ở phía bên kia, là món quà dành cho người có đức tin lớn lao vào sự buông bỏ hoàn toàn. Chỉ ở nấc thang cao đó, hạnh phúc mới thực sự xuất hiện.
Chúng ta được dạy rằng phải nỗ lực chiến thắng, đạt được ước mơ. Tâm trí chúng ta bị ám ảnh bởi việc phải thành công. Nền giáo dục, văn hóa, tôn giáo đều dựa trên ý tưởng rằng con người cần tham vọng, và chỉ người tham vọng mới có thể thành công. Nhưng điều đó không bao giờ xảy ra, và thật ngớ ngẩn khi cứ tin vào nó.
' Người luôn tham vọng không bao giờ hạnh phúc; thực tế, người tham vọng là kẻ đau khổ nhất thế giới. '
Thế mà chúng ta lại dạy trẻ rằng: “Phải đứng đầu, chỉ như thế con mới hạnh phúc”. Bạn đã thấy ai đứng đầu mà hạnh phúc chưa? Alexander Đại đế có hạnh phúc khi ông thống lĩnh toàn thế giới không? Ông là một trong những người bất hạnh nhất trên trái đất này. Thấy niềm vui của Diogenes, ngài Đại đế bỗng ganh tị - ngài ganh tị với một kẻ ăn xin?
Diogenes là người ăn xin; ông chẳng có gì, kể cả cái bình bát. Đức Phật ít ra còn có cái bình và ba chiếc áo choàng. Diogenes hoàn toàn không có gì. Trước kia ông có một cái bình và một ngày nọ ông đến bờ sông với chiếc bình ăn xin ấy. Khát nước giữa trời nóng, ông muốn uống nước. Trên đường, ông thấy dòng sông và một con chó chạy qua. Nó vừa chạy vừa thở và nhảy xuống sông, tắm mát thoải mái. Diogenes nghĩ: “Con chó này tự do hơn ta – nó không có cả cái bình bát. Nó sống vậy, sao ta không làm được? Cái bình này là tài sản duy nhất của ta, ta luôn lo nó bị đánh cắp. Đêm đêm ta phải thức dậy vài lần để xem cái bình còn không”. Nghĩ vậy, ông ném bình xuống sông, cúi chào con chó và cảm ơn nó đã mang đến thông điệp lớn lao: Thoát khổ.
Người hoàn toàn trắng tay đó lại khiến Alexander ganh tị. Ngài Đại đế thật đáng thương. Ông thú nhận: “Nếu Thượng Đế cho ta sống lại một lần nữa, ta sẽ nói: “Xin đừng cho con làm Alexander – hãy biến con thành Diogenes”.
Ngài phải thú nhận rằng ngài đã đau khổ và rằng Diogenes thực sự an lạc hơn. Vậy tại sao không trở thành Diogenes ngay bây giờ? Hãy nằm xuống dòng sông này nơi chúng ta đang tắm mát. Dòng sông này đủ lớn cho tất cả chúng ta.”
Dĩ nhiên Alexander không thể chấp nhận lời mời của Diogenes. Ông nói: “Cảm ơn ngươi đã mời ta. Bây giờ ta không thể làm điều đó, nhưng có thể kiếp sau…”
Diogenes hỏi Alexander: “Ngài đang đi đâu vậy? Ngài sẽ làm gì sau khi thống trị toàn thế giới?”
Alexander trả lời: “Sau đó ta sẽ nghỉ ngơi.”
Diogenes nói: “Nghe thật vô lý. Còn ta lại đang nghỉ ngơi ngay lúc này.”
Alexander có hạnh phúc không, Adolf Hitler hạnh phúc không, Rockefeller và Carnegie – những người quyền lực và giàu có nhất thế giới ấy – có hạnh phúc không? Chỉ cần nhìn vào những người thành công trên thế giới, bạn sẽ hiểu thế nào là thành công. Không có gì khiến người ta thất bại như thành công. Dù bạn có nói rằng không có gì tuyệt vời bằng thành công, tôi vẫn sẽ nói với bạn rằng không có gì giống thất bại như thành công.
' Hạnh phúc chẳng liên quan gì đến thành công. Hạnh phúc không đi đôi với mong muốn, tiền bạc, quyền lực, danh vọng. '
Hạnh phúc thuộc về một chiều kích hoàn toàn khác. Hạnh phúc nằm ở ý thức của bạn, không phải tính cách. Hãy nhớ: tính cách không phải bản chất của bạn, nó là thứ bạn học hỏi được. Bạn có thể trở thành thánh nhưng vẫn không thể hạnh phúc nếu sự thánh thiện đó chỉ là do luyện tập mà có. Đó là cách mà con người trở thành thánh nhân trong đời này. Những tín đồ Công giáo, Jain giáo, Ấn Độ giáo – họ trở thành thánh nhân như thế nào? Họ luyện tập từng chút một, từ thức khuya dậy sớm, ăn kiêng cho đến đi ngủ đúng giờ…
