Bí quyết chăm sóc rốn cho bé sơ sinh

Chăm sóc và vệ sinh rốn bé là một phần quan trọng, không chăm sóc đúng cách có thể dẫn đến viêm nhiễm và những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.

1. Những lầm tưởng thường gặp khi chăm sóc rốn ở trẻ sơ sinh

• Băng rốn quá chặt, quá kín: Một quan niệm sai là băng rốn quá kín sẽ bảo vệ rốn, nhưng thực tế là tạo điều kiện cho vi trùng phát triển, gây tấy đỏ, chảy mủ…
• Tự ý giật hoặc cạy bỏ núm rốn: Nhiều mẹ tự ý giật hoặc cạy bỏ núm rốn khi thấy bé gần rụng, nhưng điều này có thể gây tổn thương nguy hiểm.
• Tự chế thuốc bôi rốn cho bé: Có người tự chế các loại thuốc kì lạ bôi lên rốn bé, nhưng đây có thể gây nhiễm trùng nặng và để lại di chứng nghiêm trọng.

Trường hợp của bé trai Nguyễn Anh, 20 ngày tuổi, là một ví dụ điển hình cho sự thiếu hiểu biết của gia đình. Bé Anh nhập viện trong tình trạng khó thở và tím tái. Mặc dù bé được bảo vệ bằng băng rốn kín, nhưng cuống rốn vẫn ướt và đắp chất thuốc màu đen. Mẹ bé tự ý áp dụng một số phương pháp không đúng, gây ra tình trạng ngộ độc nặng. Nhờ sự can thiệp kịp thời của đội ngũ y bác sĩ, bé đã được cứu sống.

Theo bác sĩ, ngộ độc sái á phiện có thể gây tổn thương não và thậm chí gây tử vong. Tuy nhiên, thông tin về loại thuốc được sử dụng thường bị giấu kín, làm khó cho quá trình điều trị.

2. Nguy hại khi chăm sóc rốn cho bé sơ sinh không đúng cách

Trong thời kỳ thai nghén, bé nhận chất dinh dưỡng và oxy qua dây rốn, là một liên kết quan trọng giữa mẹ và em bé. Sau khi chào đời, dây rốn không còn cần thiết và sẽ tự rụng. Nếu không được chăm sóc đúng cách, rốn có thể trở thành cửa ngõ cho vi khuẩn xâm nhập, gây nhiễm khuẩn.

Các loại nhiễm khuẩn rốn phổ biến ở trẻ sơ sinh bao gồm:

• Viêm rốn có mủ. Nguy cơ bé bị viêm rốn có mủ khi chân rốn đỏ, phù nề, mủ và ẩm ướt. Các mẹ có thể tự chăm sóc tại nhà, nhưng nếu triệu chứng nặng, cần đưa bé đến cơ sở y tế.
• Viêm mạch máu rốn. Các mạch máu rốn cần được chăm sóc để tránh viêm nhiễm, đặc biệt sau khi cắt rốn.

Khi phát hiện bé có dấu hiệu viêm động mạch rốn hoặc viêm tĩnh mạch rốn, cần đưa bé đến bác sĩ ngay lập tức để tránh nhiễm trùng lan sang cơ quan khác như gan, mật, gây nguy hiểm đến sức khỏe.

• Uốn ván rốn. Tình trạng này có thể gây nguy hiểm và đòi hỏi sự can thiệp y tế kịp thời. U hạt rốn kéo dài cũng có thể dẫn đến nhiễm trùng rốn.
• U hạt rốn. U hạt rốn kéo dài có thể dẫn đến nhiễm trùng rốn nếu không được chăm sóc kịp thời.

3. Phương pháp chăm sóc rốn cho bé đúng cách

Việc chăm sóc rốn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của bé, yêu cầu sự cẩn thận từ phía các mẹ. Dưới đây là một số lưu ý quan trọng khi chăm sóc rốn ở trẻ sơ sinh:

• Chăm sóc đặc biệt cho cuống rốn: Giữ cuống rốn luôn sạch và khô ráo, gấp tã bé để rốn tiếp xúc với không khí. Tránh làm dính nước tiểu hoặc phân vào cuống rốn, làm sạch đáy rốn bằng miếng bông cồn sát khuẩn 1 – 2 lần mỗi ngày.

Trong thời tiết nóng, mẹ chỉ cần mặc tã và áo phông rộng để làm tăng tốc độ làm khô rốn. Tránh mặc áo lót bó sát và không kéo đứt dây rốn, ngay cả khi nó lỏng lẻo.

• Tránh rốn khi tắm: Rửa sạch tay trước khi tắm bé để tránh vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể bé. Đối với bé chưa rụng rốn, hãy tránh để nước thấm vào cuống rốn để ngăn nhiễm trùng. Thay băng rốn ngay sau khi tắm và thực hiện mọi bước nhẹ nhàng.

Luôn quan tâm đến dấu hiệu xung quanh rốn của bé: Không bỏ qua bất kỳ dấu hiệu nào bất thường như sưng, rỉ mủ vàng, chảy máu, sốt hoặc ít bú. Đưa bé đến bệnh viện nếu phát hiện những dấu hiệu này để điều trị kịp thời.