Mặt trời, đèn da, hay bất cứ nguồn tia UV nào cũng có thể khiến da cháy nắng, đỏ rát, hoặc bị tổn thương. Phòng ngừa luôn quan trọng hơn việc chữa trị, đặc biệt là đối với những trường hợp có thể gây tổn thương vĩnh viễn cho da. Tuy nhiên, có một số biện pháp điều trị bạn có thể thực hiện để thúc đẩy quá trình phục hồi, ngăn chặn viêm nhiễm, và giảm đau.
Các bước
Làm dịu Cơn đau và Cảm giác khó chịu

Tắm mình trong nước mát hoặc tắm rửa nhẹ nhàng. Sử dụng nước mát (không phải lạnh) để ngâm mình và thư giãn trong khoảng 10 đến 20 phút. Nếu bạn muốn tắm, hãy điều chỉnh vòi sen ở chế độ phun nhẹ, chứ không phải phun mạnh, để tránh làm tổn thương da. Để da tự nhiên khô hoặc sử dụng khăn tắm và thấm khô nhẹ nhàng để tránh làm tổn thương da.
- Không sử dụng xà phòng, sữa tắm hoặc các chất tẩy rửa khác khi ngâm mình trong nước hoặc tắm với vòi sen. Các sản phẩm này có thể gây kích ứng da và làm cho vết cháy nắng trở nên tồi tệ hơn.
- Nếu da bạn có mụn nước, hãy ngâm mình thay vì tắm. Áp suất nước từ vòi sen có thể làm vỡ mụn nước.

Sử dụng phương pháp chườm lạnh. Làm ẩm một chiếc khăn hoặc mảnh vải bằng nước lạnh, sau đó đặt lên vùng da bị cháy nắng trong khoảng 20 đến 30 phút. Lặp lại nếu cần.

Sử dụng thuốc giảm đau không cần kê toa. Những loại thuốc giảm đau như Ibuprofen hoặc aspirin có thể giúp giảm đau và viêm nhiễm.
- Không dùng aspirin cho trẻ em. Thay vào đó, hãy chuyển sang các loại thuốc acetaminophen phù hợp. Motrin dành cho trẻ em (Ibuprofen) là lựa chọn an toàn với khả năng chống viêm.

Thử nghiệm thuốc xịt giảm đau tại chỗ. Các loại thuốc xịt chứa benzocaine, lidocaine hoặc pramoxine có thể giúp làm dịu da đỏ và ngứa. Tuy nhiên, lưu ý rằng có thể gây dị ứng, hãy thử nghiệm trên vùng da không cháy nắng trước khi sử dụng.
- Không sử dụng cho trẻ em dưới 2 tuổi mà không có sự hướng dẫn của bác sĩ. Các loại chất như methyl salicylate và trolamine salicylate có thể gây nguy hiểm cho trẻ dưới 12 tuổi, còn capsaicin có thể nguy hiểm cho trẻ dưới 18 tuổi hoặc người dị ứng với ớt.

Mặc quần áo từ vải cotton thoáng khí. Lựa chọn áo thun và quần dài rộng để giúp da hồi phục sau cháy nắng. Đối với thoải mái tốt nhất, hãy tránh vải len và các loại vải tổng hợp.
- Vải len và một số loại vải tổng hợp có thể làm kích ứng da và giữ nhiệt, tăng cảm giác khó chịu.

Cân nhắc sử dụng kem chứa cortisone. Kem cortisone chứa steroid giúp giảm viêm, mặc dù hiệu quả đối với vết cháy nắng không cao. Nếu muốn thử, hãy chọn các loại không cần kê toa và có liều thấp. Lưu ý không sử dụng cho trẻ nhỏ hoặc trên vùng mặt mà không có sự hướng dẫn của dược sĩ.
- Không dùng kem chứa cortisone cho trẻ nhỏ hoặc trên vùng mặt. Tham khảo ý kiến của dược sĩ nếu có thắc mắc về cách sử dụng kem này.
- Ở Anh, chỉ sử dụng theo sự chỉ định của bác sĩ.
Ngăn chặn Tác động Tiêu cực từ Ánh sáng Mặt trời

Hạn chế tiếp xúc với ánh mặt trời càng nhiều càng tốt. Nên giữ cơ thể trong bóng râm hoặc sử dụng quần áo bảo vệ khu vực bị tác động khi ra ngoài nắng.

Sử dụng kem chống nắng. Lựa chọn kem chống nắng với chỉ số SPF tối thiểu là 30 mỗi khi bạn ra ngoài. Đừng quên bôi lại sau mỗi giờ, sau khi tiếp xúc với nước hoặc đổ mồ hôi, hoặc theo hướng dẫn trên bao bì sản phẩm.

Uống đủ nước. Cháy nắng có thể làm mất nước, vì vậy quan trọng để duy trì cân nước cần thiết khi đang phục hồi. Hãy uống tám đến mười cốc nước mỗi ngày, mỗi cốc khoảng 240 ml, để đảm bảo cơ thể bạn đủ nước.

Sử dụng kem dưỡng ẩm không mùi khi da đang hồi phục. Khi da không còn mụn nước hoặc vết đỏ giảm, bạn có thể sử dụng kem dưỡng ẩm. Bôi kem lên vùng da bị cháy nắng trong vài ngày hoặc vài tuần để ngăn chặn bong tróc và giảm sự khó chịu cho da.
Tìm Sự Hỗ trợ Y tế

Gọi Ngay Cấp cứu khi Tình trạng Cháy nắng Trở nên Nghiêm trọng. Hãy gọi ngay cấp cứu nếu bạn hoặc người thân gặp bất kỳ dấu hiệu nào sau đây:
- Không thể đứng vì yếu đuối quá mức
- Nhầm lẫn hoặc không thể tập trung
- Bất tỉnh

Gọi Bác sĩ Nếu Bạn Cảm nhận Đau tim hoặc Mất nước. Nếu có dấu hiệu cháy nắng kèm theo các triệu chứng sau, đến bệnh viện ngay lập tức. Gọi ngay cấp cứu nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây:
- Cảm giác yếu đuối
- Chóng mặt hoặc muốn ngất đi
- Đau đầu hoặc đau không giảm sau khi sử dụng thuốc giảm đau
- Mạch nhanh hoặc hơi thở nhanh
- Khát nước liên tục, không đi tiểu, hoặc mắt hóp lại
- Tái nhợt, cảm giác lạnh hoặc lạnh lẽo
- Nôn mửa, sốt, lạnh lẽo, hoặc phát ban
- Mắt đau và nhạy cảm với ánh sáng
- Mụn nước lớn hơn 1.25 cm, gây đau đớn
- Nôn mửa hoặc tiêu chảy

Theo dõi Dấu hiệu Nhiễm trùng. Nếu bạn thấy các triệu chứng sau, đặc biệt ở khu vực xung quanh mụn nước, da có thể đã bị nhiễm trùng. Cần tìm sự chăm sóc y tế ngay lập tức.
- Đau, sưng, đỏ, hoặc vùng da quanh mụn nước nóng lên
- Dịch mủ từ mụn nước
- Mụn nước bị vỡ
- Sưng hạch bạch huyết ở cổ, nách, hoặc háng
- Sốt

Nếu Bạn Bị Bỏng Độ ba, Hãy Gọi Cấp cứu. Mặc dù trường hợp da bị bỏng do ánh nắng mặt trời là hiếm, nhưng không có nghĩa là nó không thể xảy ra. Nếu da trông đen, nhạt, nâu sẫm hoặc phồng rộp và nhám, hãy gọi cấp cứu ngay lập tức. Nâng cao vùng bị bỏng nâng lên cao hơn tim và giữ quần áo rộng để không làm tổn thương vết bỏng.
Phương pháp điều trị Mụn nước hiệu quả

Đặt niềm tin vào sự hỗ trợ chăm sóc y tế. Khi da bị tổn thương do tác động của ánh nắng mặt trời, đừng chần chừ mà đến ngay bệnh viện để được tư vấn và chăm sóc y tế. Các vết phồng rộp do cháy nắng là dấu hiệu cảnh báo và cần được xử lý ngay lập tức để tránh nguy cơ viêm nhiễm. Trong thời gian chờ đợi hoặc khi bác sĩ không đưa ra biện pháp cụ thể, bạn có thể áp dụng các biện pháp phòng ngừa và lời khuyên dưới đây.

Không nên cố gắng loại bỏ mụn nước một cách tự nhiên. Trong trường hợp cháy nắng nghiêm trọng, các vết phồng rộp có thể hình thành những 'bong bóng' trên da. Hãy tránh nặn chúng và không chà xát hoặc gãi chúng, vì có thể gây nhiễm trùng và để lại sẹo.
- Nếu bạn không thoải mái với mụn nước, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ và yêu cầu hỗ trợ loại bỏ chúng một cách an toàn và vệ sinh.

Bảo vệ mụn nước bằng băng dính sạch sẽ. Trước khi che phủ mụn nước bằng băng dính hoặc thay băng, hãy rửa tay kỹ với xà phòng và nước để ngăn chặn nhiễm trùng. Bạn có thể sử dụng băng cá nhân để che chắn mụn nước nhỏ, và sử dụng miếng gạc hoặc băng phẫu thuật để bao phủ mụn nước lớn, sau đó sử dụng băng dính để giữ chặt. Hãy thay băng mỗi ngày cho đến khi mụn nước hoàn toàn khỏi.

Thử nghiệm các loại kem kháng sinh nếu da bắt đầu có dấu hiệu nhiễm trùng. Xem xét việc sử dụng các loại kem kháng sinh (như polymyxin B hoặc bacitracin) trên mụn nước nếu bạn phát hiện dấu hiệu nhiễm trùng. Những dấu hiệu này bao gồm mùi kháng khuẩn, chất mủ màu vàng hoặc sự đỏ và kích ứng trên da. Tốt nhất là nên thăm bác sĩ để được chuẩn đoán và có phương pháp điều trị cụ thể cho tình trạng da của bạn.
- Nhớ rằng, một số người có thể phản ứng dị ứng với kem kháng sinh, vì vậy hãy thử nghiệm trên một vùng da khỏe mạnh trước để đảm bảo không gây kích ứng.

Đối mặt với vấn đề mụn nước bung to. Hạn chế việc lột bỏ phần da nổi bật của mụn nước vỡ. Để dành việc này cho sau, giúp da bạn thoải mái hơn.
Chế biến Bài thuốc Tại nhà

Chịu trách nhiệm đầy đủ khi sử dụng bài thuốc tự nhiên. Các bài thuốc dưới đây chưa được kiểm chứng khoa học, không nên thay thế liệu pháp y tế tại bệnh viện. Việc sử dụng những bài thuốc không khuyến khích có thể làm trễ quá trình lành và tăng nguy cơ nhiễm trùng. Hạn chế sử dụng lòng trắng trứng, bơ đậu phộng, sáp dưỡng ẩm, và giấm.

Nhanh chóng bôi lô hội tự nhiên lên vết cháy nắng, hoặc sử dụng cây lô hội tươi. Cách này, nếu thực hiện đều đặn và kịp thời, có thể giúp chữa lành những vết cháy nắng nặng trong một hoặc hai ngày.

Sử dụng trà. Hãy ngâm ba hoặc bốn túi trà trong nước ấm. Khi nước trà đen, loại bỏ túi trà và để nước nguội. Dùng một mảnh vải nhúng vào trà và đắp lên vết cháy nắng, nhiều lần nhất có thể. Không cần rửa sạch nước trà trên da. Nếu vải gây khó chịu, hãy sử dụng túi trà thay thế.
- Thực hiện trước khi đi ngủ và để qua đêm.
- Lưu ý rằng trà có thể làm ố quần áo và chăn ga giường.

Chăm sóc da bằng thực phẩm chống oxy hóa và vitamin C. Nếu da bạn vẫn đỏ và chưa bong tróc sau khi cháy nắng, hãy thêm vào chế độ ăn các thực phẩm già chất chống oxy hóa và vitamin C như việt quất, cà chua, và anh đào. Nghiên cứu chỉ ra rằng điều này giúp giảm nhu cầu cung cấp nước cho cơ thể, đồng thời giảm nguy cơ mất nước.

Sử dụng kem chăm sóc từ hoa cúc xu xi. Kem chăm sóc chế biến từ hoa cúc xu xi đặc biệt hiệu quả đối với vết cháy nắng nghiêm trọng kèm theo mụn nước. Bạn có thể tìm mua sản phẩm này tại các cửa hàng thuốc thiên nhiên, hãy thảo luận với người bán hoặc chuyên gia trị liệu. Nhớ rằng không có bài thuốc tự nhiên nào có thể chữa khỏi hoàn toàn vết thương nghiêm trọng; nếu bị cháy nắng nặng hoặc mụn nước không lành, hãy đến bệnh viện ngay lập tức.

Làm dịu da bằng dung dịch nước cây phỉ. Phương pháp này giúp giảm kích ứng trên da. Hãy nhẹ nhàng bôi dung dịch lên vết cháy nắng và để nó yên.

Áp dụng dầu trứng (Oleova). Dầu trứng chứa nhiều axit béo omega-3 như Axit Docosahexanoic, cùng với globulin miễn dịch, xantofin (lutein và zeaxanthin) và cholesterol. Axit béo omega-3 kết hợp với phospholipid tạo thành hạt mỡ (nano) có tác động sâu vào da và giúp làm lành da.
- Massage nhẹ vùng da bị tổn thương với dầu trứng hai lần mỗi ngày. Nhẹ nhàng massage khu vực cháy nắng và lân cận trong vòng 10 phút mỗi lần.
- Để dung dịch trên da ít nhất một giờ, tránh ánh nắng trực tiếp.
- Sử dụng sữa tắm nhẹ có pH trung tính để rửa sạch da. Tránh sử dụng xà phòng hoặc sản phẩm kiềm khác.
- Lặp lại hai lần mỗi ngày cho đến khi da hồi phục.
Gợi ý
- Cắt nhỏ vài quả cà chua. Áp dụng lên vùng da cháy nắng để giúp giảm đau và bỏng rát.
- Đặt khăn ấm lên vùng da bị bỏng để làm dịu kích ứng.
- Cháy nắng liên quan mật thiết đến ung thư da, đặc biệt là khi da bị bỏng rộp. Kiểm tra các dấu hiệu ung thư da và tìm hiểu về nguy cơ ung thư khác, nếu cần, hãy thăm bác sĩ ngay lập tức.
- Nghe có vẻ kỳ cục, nhưng nước rửa kính có thể giúp giảm cơn đau.
- Các nghiên cứu chỉ ra rằng lô hội không có tác dụng điều trị cháy nắng.
- Sử dụng kem chống nắng đúng cách để tránh cháy nắng. Kem chống nắng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ da khỏi tác động của tia UVB và UVA. Hãy chọn kem có chỉ số chống nắng SPF ít nhất là SPF 30 và thoa 15 phút trước khi tiếp xúc với ánh nắng.
Chú ý
- Thận trọng khi sử dụng thuốc (kể cả thiên nhiên và tinh dầu) có thể làm tăng nhạy cảm của da trước ánh nắng.
- Không đặt đá lên vùng da cháy nắng, điều này có thể gây cảm giác “lạnh đau” và làm tổn thương da nghiêm trọng hơn.
- Tránh bóp, thọc, cào hoặc lột vết cháy nắng. Những hành động này chỉ làm tăng sự không thoải mái cho da và không hỗ trợ quá trình lành da. Loại bỏ phần da cháy nắng không giúp làn da nhanh chóng trắng trở lại và có thể gây nguy cơ nhiễm trùng.
- Ngay cả việc tắm nắng để có làn da rám nắng cũng có thể gây tổn thương cho da và tăng nguy cơ ung thư da.
