Buzz
Có lẽ bạn đã từng đau đầu với việc làm thế nào để giúp con rèn luyện kỷ luật đúng cách. Đừng nhầm lẫn giữa 'kỷ luật' và 'phạt' - việc rèn luyện kỷ luật cho con nhỏ đòi hỏi sự thông suốt và sự ủng hộ phù hợp với giai đoạn phát triển của trẻ. Ngày nay, với sự hiểu biết ngày càng sâu sắc về sự phát triển não bộ, cảm xúc và tương tác xã hội của trẻ, chúng ta được khuyến khích rèn luyện tính kỷ luật cho con một cách tích cực, giúp con xây dựng lòng tự trọng từ khi còn nhỏ.
Những bước quan trọng
Đối phó với con mà không cần dùng đến việc răn đe
Tạo môi trường sống an toàn cho con mà không cần phải đe dọa. Bạn có thể sắp xếp nội thất nhà cửa sao cho phù hợp với con và an toàn cho cả gia đình mình. Điều này giúp tránh được tình trạng phải dùng nhiều quy tắc hoặc nói 'không' liên tục trong suốt cả ngày.
- Sử dụng thiết bị bảo vệ cho các khu vực nguy hiểm trong nhà.
- Đóng cửa các phòng không an toàn với trẻ khi không có sự giám sát của người lớn.
- Lắp hàng rào an toàn hoặc cửa rào để ngăn trẻ tiếp cận những nơi nguy hiểm như cầu thang.
Chuẩn bị đủ đồ chơi cho bé. Bé yêu thích sự vui vẻ và việc này cũng quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của bé. Bạn không cần phải mua đồ chơi đắt tiền vì bé có thể thích thú với những vật dụng đơn giản như hộp giấy, đồ chơi giá rẻ hoặc những vật dụng hàng ngày như nồi, chảo. Đôi khi, những thứ đơn giản nhất lại kích thích trí tưởng tượng của bé nên nếu không có điều kiện mua đồ chơi đắt tiền, đừng lo lắng.
Mang theo đồ chơi và đồ ăn nhẹ khi đưa bé ra ngoài. Bé có thể trở nên không kiên nhẫn khi đói hoặc buồn chán. Vì vậy, luôn mang theo những đồ chơi mà bé thích và đồ ăn nhẹ, lành mạnh để giữ cho bé vui vẻ và khỏe mạnh khi ra ngoài.
Tương tác với bé để đặt ra những quy định phù hợp với tuổi của bé. Bé 4 tuổi thường muốn tham gia vào việc đưa ra các quy định. Dành thời gian trò chuyện với bé để thiết lập những quy định phù hợp. Điều này sẽ giúp bé hiểu rõ về những gì bạn mong muốn. Bằng cách này, bé sẽ tuân thủ và bạn cũng có thể giúp bé học cách tự kiểm soát mình.
Chọn lọc các quy định một cách cẩn thận, nhưng đừng áp đặt quá nhiều quy định. Bé ở độ tuổi này có thể cảm thấy bị áp lực nếu phải nhớ quá nhiều quy định. Bé có thể phản ứng bằng cách lơ đi những quy định đó nếu chúng quá nhiều hoặc thể hiện sự tức giận mỗi khi phải tuân theo quy định.
- Tương tác với người trông bé để họ hiểu và tuân thủ những quy định mà bạn và bé đã thiết lập.
Rèn luyện kỷ luật theo hướng tích cực
Không dùng hình phạt vật lý - một lựa chọn không khôn ngoan. Ngày nay, việc áp dụng hình phạt vật lý không còn được coi là phương pháp hiệu quả trong việc điều chỉnh hành vi của trẻ. Thay vào đó, rèn luyện tính kỷ luật theo hướng tích cực được đánh giá cao hơn bởi chuyên gia trong lĩnh vực giáo dục và tâm lý học.
- Thông tin từ nghiên cứu khoa học chứng minh rằng việc áp dụng hình phạt vật lý như đánh hoặc phạt vào mông đối với trẻ nhỏ không chỉ không hiệu quả mà còn có thể tạo ra những tác động tiêu cực. Những nghiên cứu đáng tin cậy cho thấy rằng hình phạt vật lý có thể ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ của trẻ và gây ra các vấn đề về tâm lý và kiểm soát hành vi trong tương lai của trẻ.
Hiểu lý do khiến trẻ không nghe lời. Trẻ nhỏ thường không vâng lời khi họ đang đói, buồn chán hoặc mệt mỏi. Họ cũng có thể không hiểu rõ quy định bạn đặt ra. Bên cạnh đó, trẻ cũng có thể có hành vi không đúng mực khi họ cảm thấy bối rối hoặc không muốn thực hiện một việc nào đó.
- Nếu trẻ hỏi về quy định bạn đưa ra, đó là dấu hiệu cho thấy họ không hiểu rõ điều bạn mong muốn. Dành thời gian để giải thích cho trẻ hiểu và sử dụng ngôn ngữ đơn giản, rõ ràng để làm điều này. Bạn cũng có thể lặp lại thông tin sau này nếu cần thiết.
Linh hoạt và kiên nhẫn với trẻ 4 tuổi. Việc trẻ ở tuổi này không tuân theo quy định là điều bình thường. Khi trẻ mắc lỗi, hãy thông cảm thay vì tức giận. Đây là cơ hội để học hỏi cho cả bạn và trẻ. Hãy giải thích cho trẻ về bài học từ những sai lầm và tại sao việc tuân thủ quy luật là quan trọng.
- Hãy hiểu và tôn trọng khi trẻ mắc lỗi. Ở độ tuổi này, trẻ không thể làm mọi việc hoàn hảo. Đây là giai đoạn họ đang học và phát triển kỹ năng tuân thủ quy luật. Mắc lỗi là điều bình thường và quan trọng trong quá trình học hỏi.
- Nếu trẻ mắc lỗi - ví dụ như đánh thức người khác đang ngủ dù bạn đã quy định không được làm vậy - hãy nhớ rằng trẻ chưa thể hiểu hết mọi việc. Tình cảm có thể khiến trẻ lơ đi quy luật. Trò chuyện và thông cảm là cách tiếp cận hiệu quả nhất.
Áp dụng quy định một cách mạnh mẽ. Nếu bạn cho phép trẻ làm một điều gì đó hôm nay nhưng lại cấm vào ngày hôm sau, trẻ sẽ bối rối. Điều này dẫn đến hành vi mà bạn coi là không chấp nhận nhưng thực tế là trẻ đang cố gắng hiểu rõ tình huống.
- Nếu bạn quyết định rằng sau bữa ăn tối ở trường, trẻ chỉ được ăn hoa quả hoặc rau, hãy giải thích lý do và thực hiện quy định này một cách nghiêm túc. Nếu không, trẻ sẽ bối rối.
- Trẻ ở tuổi này có thể phản ứng mạnh mẽ khi họ cảm thấy bối rối với quy định. Nhớ rằng đó không phải là lỗi của trẻ. Quan trọng là bạn và trẻ cùng nhau thực hiện quy định để trẻ hiểu rõ mong muốn của bạn.
Chia sẻ câu chuyện về quy định và thói quen. Trẻ 4 tuổi thích nghe các câu chuyện và thông qua đó, họ sẽ học được về bản thân, người khác và thế giới xung quanh. Đọc câu chuyện giúp trẻ đối mặt với cảm xúc của mình và học cách giải quyết vấn đề.
- Một trong những quyển sách thiếu nhi kinh điển về quy định là “Where The Wild Things Are” (Nơi Quỷ Sứ Giặc Non) của Maurice Sendak. Nhân vật chính, Max, đã phá vỡ quy định trong cuốn sách này. Trẻ có thể thảo luận về câu chuyện và áp dụng vào cuộc sống hàng ngày của mình.
Thủ thuật khiến trẻ thay đổi thái độ. Để giúp trẻ thay đổi thái độ, bạn cần bắt đầu bằng cách tạo điều kiện cho trẻ có thời gian để phản ứng. Lời nói của bạn cần phải điềm đạm, mạnh mẽ và bạn nên đến gần trẻ để có thể giao tiếp mắt kính với trẻ. Sau đó, hãy thông báo cho trẻ biết những việc nên dừng lại và những việc nên làm thay thế.
Áp dụng 'hậu quả' phù hợp với độ tuổi của trẻ. Cách hiệu quả nhất để áp dụng hậu quả là kết hợp với lý do hoặc giải thích cho trẻ hiểu và liên kết hành động của trẻ với hậu quả tương ứng. Tuy nhiên, điều này vẫn chưa đủ. Việc áp dụng hậu quả phải được liên tục duy trì và không thay đổi để đạt được hiệu quả trong việc thay đổi hành vi của trẻ.
Tiếp nhận phản hồi tích cực về những thành tích của trẻ. Khi trẻ hợp tác, hãy luôn ghi nhận và tán dương hành động đó. Tất cả trẻ em, đặc biệt là trẻ nhỏ, đều rất vui khi được khen ngợi. Điều này không chỉ giúp trẻ tự tin hơn mà còn là một biện pháp tích cực để thúc đẩy trẻ thay đổi hành vi.
Cảnh báo
- Khi trông coi trẻ, hãy tránh sử dụng hình phạt vũ phu. Hãy thảo luận với cha mẹ hoặc người chăm sóc trẻ để hiểu cách họ muốn bạn áp dụng kỷ luật với trẻ.
- Không bao giờ đánh hoặc đánh vào mông trẻ. Có nhiều bằng chứng cho thấy việc áp dụng kỷ luật bằng cách sử dụng bạo lực sẽ gây ra hậu quả tiêu cực và không hiệu quả. Đánh hoặc đánh vào mông trẻ có thể gây ra tổn thương nghiêm trọng về cả thể chất và tinh thần.
- Không nên áp dụng kỷ luật với trẻ sơ sinh. Không nên lắc hoặc đánh trẻ. Khi trẻ khóc, đó có thể là dấu hiệu của việc trẻ muốn sự chú ý từ người lớn, vì vậy hãy đến gần và xem bạn có thể làm gì để trẻ cảm thấy thoải mái hơn.
