Cây phỉ thường dễ chăm sóc khi nói đến việc tỉa tạo dáng. Một hoặc hai năm đầu sau khi trồng cây phỉ, người ta thường tỉa nhiều để uốn nắn cho cây phát triển đúng hướng trong những năm tiếp theo. Tuy nhiên, sau đó cây phỉ có thể phát triển tốt mà không cần tỉa nhiều, và cây sẽ tiếp tục phát triển năm này sang năm khác nếu bạn duy trì chế độ bảo dưỡng cơ bản cho cây.
Các bước
Các giai đoạn đầu

Xác định thời điểm tỉa cây lần đầu tiên. Một số nguồn khuyến nghị rằng nên tỉa cây ngay sau khi trồng. Một số nguồn khác lại cho rằng nên chờ đến cuối mùa ngủ đông đầu tiên của cây.
- Tỉa cây ngay sau khi trồng giúp cây bắt đầu phát triển sớm hơn. Từ đầu, bạn đã luyện cho cây tập trung thay vì phân tán năng lượng. Như vậy, khi kết thúc mùa sinh trưởng, cây phỉ sẽ khỏe mạnh hơn và bén rễ tốt hơn.
- Ngược lại, việc tỉa cây ngay sau khi trồng cũng có thể gây 'sốc' nếu tỉa quá nhiều. Cây phỉ thường có sức mạnh mạnh mẽ và khá bền bỉ, nhưng nếu cây con bạn trồng đã yếu ớt, việc tỉa cây quá sớm có thể gây phản tác dụng, khiến cho cây không phát triển, thậm chí có thể héo úa.
- Nguyên tắc chung là, nếu tin tưởng rằng cây khỏe mạnh, bạn có thể tỉa cây ngay sau khi trồng. Nếu không chắc chắn về sức sống của cây, bạn nên chờ đến mùa ngủ đông trước khi tỉa cây.

Tạo dáng cây phỉ bằng cách tỉa một nửa cây. Trong lần tỉa đầu tiên, hãy cắt bớt một phần lớn cành cây. Điều này rất quan trọng trong kỹ thuật tạo hình cây phỉ. Khi cắt tỉa một phần lớn, cây phỉ sẽ tập trung vào việc phát triển bộ rễ.
- Kết quả là cây sẽ phát triển rễ mạnh mẽ và khỏe mạnh hơn trong thời gian dài.
- Việc này cũng thúc đẩy cây phát triển cành ngang, giúp cây phỉ trở nên đẹp hơn thay vì mọc cao lên.

Tạo hình cây phỉ cho cây mang quả vào mùa đông tiếp theo. Bắt đầu từ mùa ngủ đông thứ hai sau khi trồng cây, hãy chọn 4-6 cành mới mạnh mẽ để phát triển, sau đó cắt bỏ những cành còn lại. Quá trình này sẽ khuyến khích cây phát triển quả mạnh mẽ hơn và hạn chế chiều cao của cây.
- Trong giai đoạn đầu của việc sinh trưởng, phần lớn quả được sinh ra từ các cành cũ hoặc từ cành đã sinh quả trong mùa trước. Những cành này không còn khỏe mạnh nữa, vì vậy việc kích thích cây phát triển cành mới để sinh quả bằng cách cắt bớt những cành cũ là cần thiết.
- Hãy chọn 4-6 cành mạnh nhất, nhưng hãy đảm bảo chúng cách nhau một cách đồng đều. Khoảng cách giữa các cành này cần phải đủ lớn để chúng có thể phát triển đến đường kính khoảng 7,5-10 cm mà không chạm vào nhau.
- Lưu ý rằng các cành cây mang quả mọc quá gần nhau sẽ không đạt được kích thước phù hợp, và kết quả là chúng sẽ không thể hỗ trợ các cành phụ hoặc sinh quả nhiều trong mùa thu hoạch. Những cành như vậy cũng thường bị nứt gãy khi gặp lực tác động hoặc thời tiết khắc nghiệt.
- Loại bỏ tất cả các chồi hoặc cành cây mới mọc ra.
Các năm sau

Tiến hành phần lớn việc tỉa cây trong mùa đông. Khi cây phỉ đã trải qua mùa ngủ đông hoặc mùa đông thứ ba, bạn nên thực hiện phần lớn quá trình tỉa cây vào cuối thời gian này, vì đây là thời kỳ cây phỉ không sinh trưởng mạnh. Tuy nhiên, hãy chờ đến thời gian lạnh nhất trước khi bắt đầu tỉa.
- Việc tỉa cây vào mùa đông không chỉ giúp giảm nguy cơ cây bị 'sốc' hoặc tổn thương trong giai đoạn đầu của việc sinh trưởng, mà còn làm cho việc tỉa cây dễ dàng hơn do cây đã rụng hết lá, làm cho cành cây dễ nhìn hơn.
- Bạn có thể hoãn việc tỉa đến đầu mùa xuân, nhưng hãy thực hiện điều này trước khi cây bắt đầu đâm chồi mới.

Cắt bỏ các chồi mới mọc gần gốc cây. Chồi cây là các cành mọc từ gốc hoặc từ rễ cây. Chúng giống như một phần của cây, nhưng bạn có thể nhận biết chúng bởi chúng không phát triển từ cành chính hoặc thân cây.
- Các chồi này mọc ra khi cây cố gắng phát triển thêm cành, nhưng do áp lực hoặc cạnh tranh, cây phỉ sẽ phát triển chồi thay vì cành mới từ thân cây.
- Bạn cần phải cắt bỏ những chồi cây này. Nếu không, chúng sẽ hút hết năng lượng của cây, khiến cho cây phỉ của bạn yếu dần và cho ít quả hơn.
- Tương tự, các cành phụ mọc từ gốc cũng cần được cắt bỏ nếu chúng quá gần mặt đất. Chúng không có khả năng hỗ trợ quả hoặc tán lá, do đó chúng chỉ làm tiêu tốn năng lượng của cây nếu không bị loại bỏ, giống như các chồi mọc từ gốc cây.

Xử lý các cành chết và bệnh. Khi phát hiện cây phỉ có dấu hiệu bị bệnh, hãy loại bỏ những cành đó để ngăn bệnh lây lan. Cũng cần loại bỏ các cành chết hoặc héo úa, vì chúng tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển.
- Nếu một trong các cành chính mang quả bị hư hại, hãy loại bỏ cành đó; và vào mùa đông tiếp theo, chọn một cành khác để mang quả cho cây.

Loại bỏ cành không mang quả. Cắt bỏ các cành mới mọc không phát triển từ các cành mang quả được chọn từ mùa trước để tập trung nguồn dinh dưỡng vào việc sinh quả.

Tổ chức cành phụ. Hãy cắt tỉa các cành phụ mọc ra từ các cành chính mang quả, đảm bảo chúng mọc ra với góc lớn hơn 45 độ so với cành chính.
- Các cành phụ mọc ra quá sát vào thân cây có thể gây ra vấn đề và chỉ sinh quả yếu ớt, cần phải cắt bỏ.
- Cành phụ đan xen hoặc xoắn vào nhau cũng nên được loại bỏ.

Cắt tỉa cành chính. Thường cắt bớt một phần ba đến một phần tư chiều dài của các cành chính mang quả để giới hạn kích thước cây và tập trung dinh dưỡng.
- Mục tiêu là cây phỉ sẽ cho ra quả to, ngọt hơn và khỏe mạnh hơn trong suốt mùa.
- Đối với cây lớn không được cắt tỉa trong nhiều năm, bạn có thể cắt bớt 2/3 chiều dài của các cành chính mà không lo lắng về 'sốc' cây.
- Cân nhắc chiều cao của cây để thuận tiện cho việc thu hoạch.

Ngắt bỏ lá mới mọc trong mùa hè. Giữ lại khoảng 5-6 lá trên các cành mới và ngắt bỏ lá mới khi chúng xuất hiện để tập trung nguồn dinh dưỡng vào sinh quả.
- Việc này không quan trọng nếu bạn không trồng cây phỉ để lấy quả. Mục đích là phân bố dinh dưỡng vào sinh quả thay vì lá cây.

Loại bỏ quả phỉ không hữu ích vào mùa thu. Kiểm tra cây phỉ vào mùa thu và loại bỏ những quả phỉ to không chín được.
- Quả nhỏ có thể được giữ lại, không gây cản trở nguồn dinh dưỡng của cây.
- Cây phỉ thường ra quả vào đầu và cuối mùa hè, quả không chín từ mùa thu trở đi có thể không bao giờ chín được.
- Loại bỏ quả không chín giúp phân phối dinh dưỡng tốt hơn, đặc biệt trong mùa thu khi cây dự trữ năng lượng và chuẩn bị ngủ đông.
Lời khuyên
- Luôn cắt tỉa sát vào nụ hoặc cành cây để ngăn ngừa mầm bệnh.
- Sử dụng dụng cụ cắt tỉa sạch sẽ và khử trùng trước khi sử dụng để ngăn chặn lây lan mầm bệnh.
Cảnh báo
- Đeo găng tay dày và đồ bảo vệ da khi cắt tỉa cây phỉ để tránh kích ứng da từ sáp và quả cây phỉ.
Dụng cụ cần thiết
- Kéo cắt cây sắc
- Cưa
