Buzz
Tạo phân bón hữu cơ là một dự án tuyệt vời, vì bạn có thể tận dụng thức ăn thừa và vật liệu bỏ đi để tạo ra loại phân bón giàu dinh dưỡng cho đất. Để tự tạo phân bón, bạn chỉ cần một khu vực phù hợp và vật liệu phân hủy tự nhiên, tốt nhất là từ rác thải trong nhà bếp hoặc vườn. Với những nguyên liệu đơn giản và một chút công sức, bạn sẽ có ngay một loại phân bón chất lượng cao để sử dụng cho vườn của mình. Nếu bạn làm phân bón hữu cơ đúng cách, cây trồng của bạn sẽ được cung cấp đầy đủ dưỡng chất và giúp đất trở nên màu mỡ hơn với những vật liệu thải đã được tái chế.
Bước tiến
Bố trí nơi làm phân trộn trong vườn
Chọn vị trí phù hợp để làm phân trộn. Bạn nên chọn một khu vực để làm phân trộn không quá gần nhà để tránh mùi khó chịu, đồng thời tránh cho các loài động vật gặm nhấm có cơ hội tiếp cận. Thùng phân trộn có thể đặt dưới ánh nắng mặt trời hoặc dưới bóng mát; tuy nhiên, bạn cần chú ý rằng phân trộn dưới ánh nắng sẽ phân hủy nhanh hơn nhưng cũng cần đảm bảo cung cấp đủ nước. Hơn nữa, hãy đảm bảo có đủ không gian để có thể đảo và trộn phân.
- Thích hợp nhất là bạn nên chọn một khu vực ủ phân trộn trên mặt đất, cách cây cối 1-2 mét và tránh đặt ở lối đi hoặc trong sân để dễ dàng di chuyển và trộn phân bón.
Mua thùng phân hữu cơ ủ phân trộn. Để bắt đầu quy trình làm phân hữu cơ một cách nhanh chóng và thuận tiện, bạn có thể mua thùng phân hữu cơ ủ phân trộn tại các cửa hàng đồ gia dụng. Thùng phân hữu cơ thường được làm từ nhựa màu đen, có nắp phía trên và không có đáy. Những thùng này không chỉ tiết kiệm chi phí mà còn dễ dàng lắp đặt và sử dụng ngay.
- Thùng phân hữu cơ bằng nhựa đen với thành cứng cũng giúp ngăn chặn các loài động vật gặm nhấm xâm nhập, khác biệt hoàn toàn so với các loại thùng có đáy mở phía trên hoặc chỉ có thành bên.
Tự đóng thùng phân hữu cơ ủ phân trộn. Nếu bạn muốn có một thùng phân hữu cơ ủ phân trộn với hình dạng và kích thước cụ thể, bạn có thể dễ dàng tự đóng. Hầu hết các thùng phân hữu cơ ủ phân trộn tự làm thường có khung gỗ và thành làm từ gỗ hoặc lưới sắt. Tùy thuộc vào nhu cầu sử dụng, bạn nên lựa chọn kích thước thùng phù hợp như thùng có thể tích từ 1 mét khối trở lên, để tiện lợi cho việc ủ phân trộn mà không chiếm quá nhiều diện tích trong sân vườn.
- Thùng phân hữu cơ 1 mét khối sẽ có chiều cao khoảng 0,9m và chiều rộng khoảng 1,2m.
Xem xét việc làm phân hữu cơ trên mặt đất. Mặc dù thùng phân hữu cơ ủ phân trộn có thể giữ cho quá trình phân hủy được kín đáo và ngăn chặn sự xâm nhập của các loài động vật gặm nhấm, nhưng bạn cũng có thể làm phân hữu cơ trực tiếp trên mặt đất. Bạn chỉ cần chọn một vị trí để chứa các vật liệu thải từ bếp thành một đống.
- Phân hữu cơ ủ trong thùng sẽ gọn gàng hơn và ngăn chặn hiệu quả hơn nếu trong đống có thức ăn thừa, nhưng việc xử lý và trộn phân trở nên đơn giản và nhanh chóng hơn khi làm phân hữu cơ trực tiếp trên mặt đất.
Tham gia vào các chương trình phân hữu cơ đô thị nếu không thể tự làm ở nhà. Mặc dù việc làm phân hữu cơ tại nhà tiện lợi và có thể tận dụng được ngay, nhưng bạn cũng có thể giảm thiểu lãng phí từ rác thải bếp bằng cách tham gia vào các chương trình thu gom và xử lý phân hữu cơ do chính phủ địa phương tổ chức. Hiện nay, nhiều đô thị đã có các chương trình này để khuyến khích người dân tái chế và sử dụng lại vật liệu hữu ích.
- Bằng cách này, bạn không chỉ giảm thiểu rác thải từ nhà bếp mà còn giúp tiết kiệm không gian cho thùng rác trong nhà và tạo điều kiện thuận lợi cho việc đặt xe.
- Hãy liên hệ với chính quyền địa phương để biết thông tin về việc thu gom rác và xử lý phân hữu cơ.
- Các chương trình thu gom và xử lý rác có thể khác nhau tùy theo địa phương, với một số nơi cho phép bạn đặt thùng phân hữu cơ trong vườn, trong khi ở nơi khác có thể có thùng riêng để thu gom rác từ nhà bếp.
Thu gom rác từ nhà bếp
Quyết định loại rác nhà bếp sẽ được sử dụng. Trước khi thu gom rác nhà bếp, bạn cần quyết định xem liệu bạn sẽ sử dụng chúng làm phân trộn tại nhà hay đưa vào chương trình xử lý của đô thị. Việc này rất quan trọng, vì chương trình xử lý của đô thị có thể xử lý nhiều loại rác hơn so với việc tự làm phân trộn tại nhà.
- Với chương trình xử lý của đô thị, bạn có thể thu gom mọi loại rác nhà bếp có thể phân hủy tự nhiên, kể cả thịt và sữa.
Chọn thùng rác nhỏ để đựng nguyên liệu làm phân trộn trong nhà. Bạn có thể đặt một thùng rác nhỏ trong nhà gần khu vực chuẩn bị thức ăn. Thùng này cần dễ sử dụng và dễ di chuyển đến thùng ủ phân trộn hàng ngày và dễ vệ sinh. Bạn có thể mua một thùng nhựa nhỏ (nhiều loại có nắp rất tiện lợi) hoặc sử dụng một chất liệu đơn giản như bát sứ và nắp đậy.
- Đặt thùng rác ở nơi dễ tiếp cận cho mọi người trong nhà.
Thu gom tất cả các mẩu vụn rau củ và hoa quả. Loại rác nhà bếp tốt nhất để làm phân trộn là các mẩu vụn rau củ, vì chúng phân hủy nhanh chóng và không thu hút động vật gặm nhấm hay côn trùng như các sản phẩm từ động vật. Hãy thu gom tất cả các mẩu vụn từ rau củ, kể cả những thứ đã nấu chín.
Chỉ sử dụng một số sản phẩm từ động vật để làm phân trộn tại nhà. Thùng phân trộn đô thị có thể tiếp nhận mọi loại rác nhà bếp từ động vật, nhưng bạn chỉ nên đặt vào thùng tại nhà một vài loại. Ví dụ, vỏ trứng là một trong số những sản phẩm này vì nó chứa nhiều canxi, tốt cho sự phát triển của cây cối.
Xác định nguyên liệu làm phân trộn. Có nhiều nguyên liệu tự nhiên nhưng không thể sử dụng để làm phân trộn tại nhà vì lý do vệ sinh và khó phân hủy. Những thứ này bao gồm:
- Thịt và các mẩu từ thịt
- Xương
- Cá và xương cá
- Dầu hoặc mỡ
- Rác từ người và động vật (ngoại trừ phân của động vật ăn cỏ như thỏ và ngựa)
Phân hóa học tự nhiên
Đặt nền thùng bằng vật liệu tự nhiên nếu có thể. Trước khi bắt đầu ủ phân trộn, hãy bổ sung lá khô hoặc các vật liệu tự nhiên khô từ vườn. Lớp vật liệu tự nhiên này nên dày một vài cm để tạo ra nền đáng tin cậy.
- Nếu không có vật liệu tự nhiên, bạn có thể bắt đầu ủ phân bằng cách rải một lớp đất vườn mỏng hoặc một lớp phân đã phân hủy. Điều này sẽ giúp kích thích sự phát triển của vi khuẩn phân hủy trong thùng ủ phân trộn.
Thu gom các vật liệu xanh tươi. Các vật liệu xanh có chứa nitơ cao giúp tạo ra nhiệt trong quá trình phân trộn. Một số vật liệu sinh nhiệt tốt bao gồm cỏ dại non, lá rừng, cỏ khô, và các loại rau củ. Đừng nén chặt vật liệu xanh để tránh tạo môi trường thiếu ôxy cho vi khuẩn phân hủy.
Sử dụng nhiều vật liệu tự nhiên. Vật liệu tự nhiên chứa nhiều carbon, chúng làm vai trò như 'chất xơ' trong quá trình phân hủy. Các vật liệu tự nhiên bao gồm lá rơi, cây chết, mạt cưa, rơm, và cỏ khô.
Thêm vào thêm vật liệu khác vào thùng. Các vật liệu khác bao gồm khăn giấy, túi giấy, quần áo bằng cotton, vỏ trứng và lông. Tuy nhiên, hãy sử dụng chúng một cách tiết kiệm.
Tạo lớp lớp cho đống phân trộn. Thùng phân trộn lý tưởng nên chứa 3 lớp vật liệu nâu và 1 lớp vật liệu xanh hoặc phân bố đều 2 lớp mỗi loại, phụ thuộc vào nguyên liệu bạn có sẵn. Các lớp này cần tiếp xúc với nhau và được phân phối đều trong thùng chỉ vài cm.
Đậy kín thùng phân trộn hoặc chôn thức ăn dưới lớp rác vườn. Nếu bạn muốn sử dụng cả thức ăn làm phân trộn, hãy cẩn thận để thùng phân trộn không bốc mùi và thu hút côn trùng. Để ngăn tình trạng này xảy ra, hãy đậy nắp thùng hoặc phủ lên rác nhà bếp một lớp rác vườn.
- Nếu không có rác vườn, bạn có thể vùi thức ăn dưới lớp nguyên liệu trên bề mặt trong thùng.
Bảo dưỡng đống phân trộn
Giữ độ ẩm cho đống phân trộn. Để phân hủy nhanh chóng, các nguyên liệu cần tiếp xúc với độ ẩm. Rải nước từng lớp mỏng trong quá trình ủ phân là cách đơn giản nhất. Nếu cần, bạn có thể rải nước hoặc nguyên liệu xanh ướt vào thùng nếu thấy phân trộn khô. Ngược lại, thêm nguyên liệu nâu khô vào nếu thấy phân trộn quá ướt.
- Trong thời tiết khô ráo, hãy thêm nước vào thùng mỗi khi bỏ nguyên liệu vào để tăng độ ẩm.
- Đống phân trộn cần đủ ẩm nhưng không quá ướt.
Nghiền nhỏ nguyên liệu làm phân trộn để tăng tốc độ ủ. Để giúp nguyên liệu phân hủy nhanh hơn, hãy nghiền nhỏ lá cây và rác vườn cùng với vỏ trứng. Các mẩu rác lớn sẽ phân hủy chậm hơn, vì vậy cách này sẽ giúp tăng tốc quá trình ủ phân trộn.
Tạo điều kiện ấm cho đống phân trộn. Để vi khuẩn phân hủy hoạt động tốt, đống phân cần ấm. Bạn có thể đậy thùng phân trộn bằng vải màu đen hoặc vật liệu khác màu tối trong thời tiết lạnh để giữ nhiệt.
- Nhiệt độ là yếu tố quan trọng để theo dõi hoạt động của vi khuẩn. Bạn có thể kiểm tra nhiệt độ bằng cách chạm vào đống phân. Nếu ấm hoặc nóng, đó là dấu hiệu của quá trình phân hủy diễn ra. Nếu nhiệt độ bên trong đống phân bằng với nhiệt độ môi trường xung quanh, vi khuẩn có thể chậm lại và bạn cần bổ sung thêm nguyên liệu xanh (chứa ni tơ).
- Đậy nắp thùng để giữ gọn gàng.
Trộn đống phân trộn. Trộn nguyên liệu từ bên trong ra ngoài, từ trên xuống dưới, nghiền những cục chất dính lại. Nếu tiếp tục bỏ nguyên liệu vào, hãy trộn đều với những gì đã có trong thùng.
- Bạn có thể dùng cây chĩa ba hoặc di chuyển đống phân ra nơi khác để trộn đều. Điều này giúp thông thoáng và đẩy nhanh quá trình phân hủy.
- Hoặc bạn có thể mua dụng cụ đảo phân trộn chuyên dụng, giúp trộn đều mà không cần nhiều công sức.
Đảo phân trộn hàng tuần hoặc hai tuần một lần. Thường xuyên trộn giúp vi khuẩn phát triển tốt và phân hủy nhanh hơn, đặc biệt khi thêm rác nhà bếp. Quá trình này giúp sản sinh ra phân trộn có mùi dễ chịu và chất lượng tốt hơn.
Xác định khi nào phân trộn đã sử dụng được. Khi phân trộn không còn ấm và có màu nâu đậm, nó đã hoàn tất quá trình phân hủy. Thời gian để phân hủy phụ thuộc vào thời tiết và nguyên liệu. Phân trộn mới có thể sử dụng để trồng cây, nhưng có thể làm mất ni tơ nếu chưa hoàn toàn phân hủy. Để chắc chắn, bạn có thể để nó trong thùng thêm một thời gian hoặc rải trên mặt đất vài tuần trước khi sử dụng.
- Thời gian ủ phân trộn khoảng 2-3 tháng, tùy vào điều kiện và nguyên liệu.
- Nếu cần, lọc qua lưới hoặc loại bỏ các cục chưa phân hủy.
Sử dụng phân trộn. Khi phân trộn đã hoàn toàn phân hủy, bạn có thể rải trên mặt đất hoặc chôn vào vườn.
- Bạn có thể cần lọc hoặc loại bỏ các cục lớn trước khi sử dụng.
- Quá trình phân hủy diễn ra nhanh chóng nếu bạn duy trì độ ẩm và đảo thường xuyên. Một thùng phân trộn 1 mét khối, khi giữ ẩm và đảo hàng tuần, sẽ tạo ra nhiều phân trộn sạch để sử dụng mỗi năm.
Tránh những sai lầm phổ biến
Hiểu rõ về việc phân trộn tỏa nhiệt. Một số người thấy lo lắng khi phát hiện đống phân trộn nóng lên khi đảo, nhưng thực tế, đây là dấu hiệu cho thấy quá trình phân hủy diễn ra tốt. Đống phân trộn ấm là dấu hiệu của sự phân hủy chất lượng, và có thể thấy hơi nước bốc lên từ đống vào buổi sáng lạnh là một điều tốt.
Quyết định liệu nên thêm các nguyên liệu phân hủy chậm hay không. Một số loại rác như cành cây và vụn từ hàng rào có thể được sử dụng làm phân trộn, nhưng chúng sẽ mất nhiều thời gian để phân hủy, đặc biệt ở các vùng khí hậu lạnh. Việc cắt nhỏ chúng có thể giúp tăng tốc quá trình phân hủy.
Thận trọng khi sử dụng cỏ dại trong phân trộn. Bạn có thể sử dụng cỏ dại làm phân trộn, nhưng hãy chắc chắn rằng chúng không chứa hạt. Nếu cỏ đã có hạt, tốt nhất là bỏ vào thùng rác vườn thay vì thêm vào thùng phân trộn.
Không bỏ phân động vật vào thùng phân trộn. Mặc dù phân chó có thể được sử dụng làm phân trộn ở một số địa phương, nhưng không nên dùng loại phân này gần vườn hoặc nơi trồng cây ăn quả. Đề nghị địa phương cung cấp thùng phân động vật ở các khu vực công cộng và khu vực dành cho chó.
Tránh bỏ các đồ dung phân hủy vào thùng phân trộn. Một số loại hộp đựng thức ăn có thể bị gán nhãn là phân hủy, nhưng chúng thường không phân hủy tốt trong môi trường thùng phân trộn tại nhà do nhiệt độ không đủ cao.
Gợi ý
- Bạn có thể sử dụng phân trà, một loại phân bón được làm bằng cách rót nước lên phân trộn, để ngấm 1-2 tuần, sau đó lọc và tưới cây.
- Để tăng tốc quá trình ủ phân trộn, bạn có thể sử dụng giun, loại giun đặc biệt có thể mua trên mạng. Tuy nhiên, nếu bạn ủ phân trộn trong thùng không đáy, giun có thể tự chui vào đó.
- Nếu sống trong chung cư, bạn cũng có thể xem xét việc dùng chung thùng phân trộn với người khác.
Cần chuẩn bị những gì
- Một nơi để ủ phân trộn
- Thùng để ủ phân trộn
- Rác nhà bếp, rác thải vườn và các nguyên liệu khác để làm phân trộn
- Cây chĩa ba hoặc dụng cụ khác để đảo phân trộn
