Buzz
Đề bài: Bình thơ Hỏi đường của Trần Đăng Khoa
Hỏi đường
Dành tặng thầy giáo dũng cảm từng bước bộ đội
Nhìn con đường hẹp từ đây,
Lặng lẽ, nỗi nhớ bóng thầy vẫn đọng qua.
Đường ơi, có nhớ không,
Hàng ngày thầy qua đường giảng bài học.
Đường nói: 'Nhớ thầy nhiều lắm,
Khoa ơi! Thầy giáo của mày đã đi xa.
Bao giờ đất nước thống nhất,
Thầy quay trở lại giảng bài học qua con đường này.
Nhìn dòng cây bóng mát trải dài trên con đường,
Bỗng em cảm nhận dáng vẻ thầy vội vàng đi qua...
Năm 1966
Người tài năng Trần Đăng Khoa
Bài viết mẫu đánh giá về bài thơ Hỏi đường của Trần Đăng Khoa
Bài viết của tác giả
Bài thơ 'Hỏi đường' với 10 câu thơ lục bát, xuất hiện trong tập thơ đầu tay 'Góc sân và khoảng trời' của Trần Đăng Khoa. Sáng tác năm 1966, lúc đó bé Khoa chỉ mới 8 tuổi, đang ngồi trên ghế lớp 2 ở quê nhà.
Bài thơ bắt đầu với đề từ: 'Dành tặng thầy giáo dũng cảm'. Toàn bộ tác phẩm tràn ngập nỗi nhớ và sự kỳ vọng cho người thầy đã đồng hành trong hành trình đi bộ đội, có lẽ là hành trình về phía Nam chiến đấu. Năm 1966, thời điểm cuộc chiến chống Mĩ đang gặp nhiều khó khăn. Thầy giáo của bé Khoa, cùng với những thầy giáo trẻ khác ở miền Bắc, đã đưa súng lên và bước ra đường chiến đấu. Và có rất nhiều thầy giáo đi mãi không trở về...
Bốn câu thơ đầu tiên đánh thức nỗi bâng khuâng, cảm giác cô đơn và sự nhớ mong của một đứa trẻ. Trên con đường đến trường, em nhớ mãi. Em chỉ chia sẻ tâm tư với con đường, con đường của tuổi thơ, con đường quê hương; con đường ấy đã ghi dấu chân, hình bóng thầy giáo thân yêu qua nhiều năm tháng:
'Nhìn con đường nhỏ từ đây,
Bâng khuâng vì thiếu bóng thầy đi qua,
'Đường ơi, còn nhớ chăng?'
'Ngày nào dạy học, qua đường này.'
'Tiếng gọi của con đường' làm xúc động lòng với biết bao kỷ niệm, đầy nhớ thương và sự chân thành. Trong tâm hồn của chú bé, ôm sách, đứng bên lề con đường, ngắm hàng cây xanh mướt, nhìn xa xăm về hướng bốn phía chân trời...
Điều đặc biệt và độc đáo ở bài thơ chính là con đường đã trở thành một thực thể sống. Con đường không chỉ là nơi, mà còn là người, với khả năng an ủi, đồng cảm với nỗi buồn cô đơn, thấu hiểu lòng nhớ thầy của đứa trẻ. Con đường - nơi gìn giữ niềm tin:
'Con đường ơi, liệu có nhớ không?'
'Khoa ơi! Thầy giáo của mày, giờ đã xa xôi.'
'Khi nào nước nhà thống nhất,
Thầy trở về dạy học, lại qua con đường này.'
Niềm tin thống nhất đất nước là trái tim của nhân dân, của con đường và của bé Khoa. Bức tranh con đường trong bài thơ là hình ảnh phản ánh tâm hồn của chú bé. Trái tim nhỏ bé hỏi thăm con đường, thực chất là một cuộc đối thoại với bản thân. Tâm tình của chủ nhân 8 tuổi với con đường đã làm cho cảm xúc trong bài thơ vươn lên đỉnh cao.
Hai câu kết, gợi nhớ về con đường, nơi 'rợp bóng cây', chú bé như cảm nhận thấy 'dáng thầy' hiện diện trong tâm hồn mình:
'Nhìn con đường rợp bóng cây,
Bỗng em lại thấy dáng thầy đi qua...'
Sau ngày 30.4.1975, liệu nhà thơ Trần Đăng Khoa có được gặp lại thầy cũ, người từng đi bộ đội đánh Mĩ hay không? 'Hỏi đường' là một tác phẩm tuyệt vời, nổi bật với tấm lòng thuần khiết của tuổi thơ.
Chúng tôi đề xuất bài tiếp theo Bình luận về bài thơ Hỏi đường của Trần Đăng Khoa, hãy chuẩn bị để trả lời các câu hỏi trong SGK, cùng với phần Soạn bài Đeo nhạc cho mèo và Soạn bài Cụm danh từ để nâng cao kỹ năng Ngữ Văn của mình.
