Cá ngừ

Cá ngừ là tên gọi trong tiếng Việt để chỉ một số loài cá và họ cá khác nhau. Phần lớn trong số các loài cá ngừ này nằm ở bộ Cá nóc. Các loài cá ngừ có thể được khai thác làm thực phẩm, nhưng có nhiều loài màu sắc rực rỡ được nuôi làm cá cảnh.

Bộ Cá nóc

Họ Cá nóc gai hay họ Cá bò nước mặn (danh pháp khoa học: Balistidae) là một họ cá thuộc bộ Cá nóc có khoảng 42 loài và thường có màu sắc sặc sỡ. Nhiều loài trong chi Balistes được gọi là cá bò.

Balistidae

• Abalistes stellaris: Cá bò đuôi dài, hay còn gọi ngắn gọi là cá bò, tên thường gọi tiếng Anh: Starry triggerfish, Leather jacket.
• Balistapus undulatus: Cá bò đen, tên thường gọi tiếng Anh:
• Balistes capriscus J. F. Gmelin, 1789 (cá bò xám)
• Balistes polylepis Steindachner, 1876 (cá bò vảy mịn)
• Balistes punctatus J. F. Gmelin, 1789 (cá bò đốm lam)
• Balistes vetula Linnaeus, 1758 (cá bò nữ hoàng)
• Balistoides conspicillum: Cá bò bi, hay còn gọi là cá bò bông bi,cá bò gai vây, cá bò hoa vàng, cá bò da giáp, cá bò giáp. Phân bố ở Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương. Tên tiếng Anh: Clown triggerfish, được nuôi làm cá cảnh.
• Canthidermis maculata: Cá bò.
• Chaetodermis penicilligerus: Cá bò giấy tua, hay còn gọi là cá bò giấy rong, cá bò giấy lá, tên tiếng Anh là tasseled filefish/leatherjacket, leafy filefish/leatherjacket.
• Melichthys vidua: Cá bò da.
• Odonus niger: Cá bò răng đỏ, là một loài cá nóc gai ở vùng Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương nhiệt đới, là loài duy nhất trong chi.
• Pseudobalistes flavimarginatus:
• Pseudobalistes fuscus:
• Pseudobalistes naufragium: Cá bò đá, là loài cá cá nóc gai lớn nhất. Loài này có ở các ám tiêu và trên đáy cát ở đông Thái Bình Dương.
• Rhinecanthus aculeatus: Cá bò Picaso, sinh sống ở các rạn san hô khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
• Rhinecanthus rectangulus:
• Sufflamen bursa:
• Sufflamen chrysopterum: Cá bò da vẩy vàng (Halfmoon triggerfish),
• Sufflamen fraenatum:
• Xanthichthys lineopunctatus:
• Xanthichthys auromarginatus: Cá bò họng xanh. Là một loài cá cảnh biển.

Họ Cá nóc giấy (danh pháp khoa học: Monocanthidae)

• Aluterus monoceros: Cá bò da, cá bò giấy, cá bò một gai lưng (tên tiếng Anh: Unicorn leatherjacket filefish), dùng làm thực phẩm, là một đặc sản.
• Aluterus monoceros: Cá bò da.
• Aluterus scriptus: Cá bò giấy vện, cá bò bìm bịp, cá bìm bịp.
• Amanses scopas:
• Anacanthus barbatus: Cá bò dài.
• Cantherhines pardalis:
• Monocanthus chinensis: Cá bò gai móc, cá bò cây (Fan-bellied leatherjacket).
• Oxymonacanthus longirostris: Cá bò giấy hề, cá bò giấy mõm dài, cá bò giấy đốm cam, cá bò mõm nhọn, cá bò xanh hoa đỏ (Harlequin filefish), dùng làm cá cảnh.
• Paraluteres prionurus: Cá bò giấy yên ngựa, xuất xứ từ vùng biển Ấn Độ-Thái Bình Dương từ Đông Phi.
• Pervagor aspricaudus:
• Pervagor janthinosoma: Cá bò giấy sọc đen, cá bò vạch đen, cá bò. Xuất xứ từ vùng nhiệt đới Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
• Pervagor melanocephalus: Cá bò giấy đuôi đỏ, cá bò giấy đầu đen.
• Pervagor nigrolineatus:
• Pervagor spilosoma: Cá bò giấy đuôi quạt. Cá biển xuất xứ từ vùng biển Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
• Pseudomonacanthus elongatus:
• Rudarius ercodes:
• Stephanolepis setifer:

Họ Cá nóc hòm (Ostraciidae)

Họ Cá bò giống như chiếc hộp, có màu sắc đa dạng và phong phú

Cá bò hòm, cá nóc hòm sừng đuôi dài

Họ Cá bò ba gai (Triacanthidae)

Họ Cá bò ba gai

Cá bò ba gai đầu nhọn (Triacanthus biaculeatus)

Các họ cá khác

Bộ Cá da trơn (Siluriformes) bao gồm nhiều loài cá nước ngọt, như cá lăng (Bagridae) và cá ngạnh (Cranoglanididae và Cranoglanis), với cá lớn như cá lăng và cá ngạnh như cá thực phẩm quan trọng, bao gồm cả loài Tachysurus fulvidraco.

Trong ẩm thực

Cá bò da vẫn giữ được vị ngọt của thịt cá nhờ được bọc lớp giấy bạc, giữ lại chất ngọt và tạo nên hương vị đậm đà cho các món ngon từ cá da bò.

Một số loài cá bò có giá trị kinh tế:

Monacanthus cirrhifer, loài cá gan cực phẩm từ vùng biển Nhật, thuộc chi Monacanthus và nhóm cá filefish