
Internet đã trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống của đa số mọi người trong thập kỷ qua. Vào cuối những năm 1990 và đầu những năm 2000, Internet vẫn còn là một thứ xa xỉ - không phải ai cũng có một modem kết nối với mạng điện thoại và truy cập thông tin thì chậm khủng khiếp so với ngày nay. Tốc độ Internet cao chỉ có ở các câu lạc bộ máy tính hoặc tại nơi làm việc của các nhân viên của các công ty lớn. Cộng đồng Internet chỉ mới bắt đầu phát triển, trong khi không gian Internet chưa phong phú như hiện nay.
Hiện nay, Internet đã trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hiện đại với nhiều người thuộc nhiều thế hệ khác nhau. Nhưng quan trọng hơn, đã xuất hiện một thế hệ trẻ biết sử dụng Internet. Đó là những người trẻ sinh ra vào cuối thập niên 1980 - 1990 (hoặc đầu thế kỷ XXI), khi Internet không còn là điều gì mới mẻ đối với họ, mà đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày.
Internet đã trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hiện đạiGần đây tôi thường gặp một loại người trẻ mà tôi gọi là “người-điện thoại thông minh”. Tên gọi này không đơn thuần để chỉ những người sử dụng điện thoại thông minh, mà đặc biệt dành cho những người có cuộc sống liên quan mật thiết đến việc sử dụng Internet và các thiết bị công nghệ hiện đại. Đây chủ yếu là những người trẻ tuổi gần hai mươi. Tôi cố gắng định nghĩa sơ bộ về loại người này như sau:
Họ tin rằng sự tiến bộ trong khoa học - kỹ thuật là một lợi ích rõ ràng và coi bản thân mình cao cấp hơn so với những người ở thời điểm trước đó. Họ nâng việc sử dụng các thiết bị công nghệ, bao gồm cả điện thoại thông minh, lên thành một thành tựu cá nhân. Mặc dù khoa học và kỹ thuật là hai lĩnh vực khác nhau, nhưng đối với người-điện thoại thông minh, việc họ sử dụng các thiết bị công nghệ và Internet đã trở thành việc tiếp xúc với khoa học. Họ coi mình là người của khoa học, thậm chí là nhà khoa học. Đối với họ, các thế hệ trước đó chỉ là bất tiến về khoa học so với họ. Họ coi sự tiến bộ là sự tiến bộ của kỹ thuật, và các thế kỷ không có tiến bộ kỹ thuật được coi là “tăm tối”.
Người-điện thoại thông minh cho rằng họ là con người của khoa họcNgười-điện thoại thông minh tự coi mình là người phát triển về trí tuệ. Mặc dù khả năng trí tuệ của họ rất sơ đẳng và đơn giản. Nhưng họ coi việc truy cập Internet, nơi có những thông tin cần thiết, là đủ để họ trở thành người phát triển về trí tuệ. Tư duy của loại người này hạn chế, chủ yếu tập trung vào việc tiếp nhận thông tin nhanh chóng và có tính hình ảnh. Họ không thể tập trung lâu vào một vấn đề, chỉ thích những thông tin ngắn gọn.
Họ không có khả năng hiểu những điều trừu tượng hoặc sâu sắcVới triết học, khoa học, văn học và các lĩnh vực hoạt động khác của con người, nơi bộc lộ trí tuệ, họ chỉ biết lướt qua, phân tán. Họ cảm thấy nặng nề hoặc hoàn toàn không đủ sức để hiểu sâu về những khối lượng thông tin lớn, họ sống trong thế giới của những trích dẫn ngắn gọn và các hình ảnh. Nhưng sự đơn giản này hoàn toàn không có nghĩa là họ bỏ qua hình thức lòe loẹt, sặc sỡ - họ chỉ là người đơn giản về nội dung, còn trên mặt hình thức, họ có thể chuyển từ sự đơn giản sang cái phức tạp, phong phú, nhiều màu sắc, đầy cảm xúc.
Ý thức của người-điện thoại thông minh thể hiện cái có thể gọi đơn giản là “đầu óc hỗn loạn”. Đó là sự phi hệ thống, lộn xộn, không có sự cấu trúc. Sự thiếu hệ thống, sự mơ hồ. Ý thức của họ được xây dựng giống như cấu trúc của mạng xã hội. Ở đó, trong cùng một dòng tin không có trật tự hay hệ thống nào, chỉ là những tin tức rời rạc, ý tưởng, hình ảnh, các file truyền thông khác nhau (video và audio) thay phiên nhau.
Bên trong khối óc của người-điện thoại thông minh là một tập hợp... hỗn loạn!Chúng mang những nội dung văn hóa tinh thần và các cấp độ thẩm mỹ khác nhau. Ảnh khiêu dâm xen lẫn tin tức về đời sống tôn giáo, thông điệp chiến tranh kết hợp với quảng cáo về hình thức thị trường, những câu nói của nhà tư duy vĩ đại kết hợp với lời tiên đoán của nhà tiên tri mới nổi… Người-điện thoại thông minh là một thực thể trống rỗng bên trong, họ tồn tại chỉ khi sử dụng Internet, hoặc chính xác hơn, khi Internet sử dụng họ. Tất cả những ý tưởng và hình ảnh vô dụng tràn ngập các mạng xã hội, chen ngang vào họ và sống trong họ.
Người-điện thoại thông minh là một thực thể bắt chước, chơi trò. Họ sống trong thế giới ảo của Internet và coi nó như là thực tế. Một câu hỏi đặt ra là cái gì nhiều hơn trong con người như thế: chính con người với những cảm xúc, trải nghiệm, khát vọng cá nhân và những ham muốn thực sự hay là sự bắt chước tất cả những điều đó?
Cái tỏ ra là ích lợi thì cũng có mặt ngược lại. Trong trường hợp này, khi một người trẻ tuổi thậm chí không tiến triển trên con đường phát triển cá nhân (hoặc những kết quả của họ về mặt này là rất nhỏ nhoi) thì việc bắt đầu “lối sống điện thoại thông minh” trở nên rất nguy hại. Và điều này có thể trở thành nguồn gốc của sự nô lệ và là nguyên nhân bên trong của sự trống rỗng và thiểu năng trí tuệ.
Theo Pavel Minka
Ngân Xuyên (dịch từ tiếng Nga)