Buzz
Cá voi Rice, còn được biết đến với tên gọi khoa học Balaenoptera ricei, hiện chỉ còn 51 cá thể sống sót tại vịnh Mexico. Loài cá voi này đã bị nhầm lẫn với họ cá voi Bryce trước đó, nhưng nghiên cứu chi tiết đã chỉ ra rằng chúng là một loài động vật hoàn toàn mới, được công bố vào năm 2021.Cá voi Rice có thể đạt đến chiều dài 12.2 mét và nặng tới 30 tấn. Thường xuất hiện ở khu vực vịnh Mexico, nó còn được gọi là cá voi vịnh Mexico trước đây, thuộc họ cá voi Bryce. Theo đánh giá lạc quan của các nhà nghiên cứu, chỉ còn khoảng 51 cá thể cá voi Rice tồn tại tự nhiên, biến chúng thành một trong những loài động vật biển quý hiếm nhất trên thế giới ngày nay.
Sự sống còn của cá voi Rice đang đối mặt với nguy cơ lớn khi môi trường sống ưa thích của chúng bị đe dọa bởi hoạt động sôi nổi trên tuyến đường biển chính. Đây là nơi thường xuyên có sự xuất hiện của các con tàu lớn, container chở hàng quá cảnh, và cũng là nơi Hoa Kỳ thường xuyên tổ chức các hoạt động quân sự và thăm dò dầu khí, gây ô nhiễm và đe dọa sự cân bằng sinh thái biển.
Hơn 10 năm trước, một thảm họa tràn dầu ở Vịnh Mexico đã tàn phá hơn một nửa môi trường sống của cá voi, giết chết 17% quần thể cá voi trong khu vực. 18% số còn lại mắc bệnh và hơn 25% cá thể sống mắc bệnh sinh sản, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng sinh sản và duy trì dòng họ.
Gần 20 năm trước, các nhà nghiên cứu bắt đầu khám phá bí ẩn về giải phẫu của cá voi Rice. Những đặc điểm di truyền độc đáo đã chỉ ra rằng đây là một loài mới, không giống với cá voi Bryce. Nhưng phải đến năm 2019, với sự xuất hiện của bộ xương sọ cá voi Rice bị rơi vào khu vực ngập nước Everglades ở miền Nam Florida, các nhà nghiên cứu mới có thể xác định chính xác đó là một loài cá voi hoàn toàn mới.
Bộ xương sọ này là viên ngọc cuối cùng giúp hoàn thiện bức tranh mô tả một loài mới, cá voi Rice. Khi đội ngũ nhà khoa học thuộc NOAA công bố sự phát hiện về loài cá voi mới này, họ đã đặt cho chúng cái tên là cá voi Rice, để tưởng nhớ đến nhà khoa học Dale W. Rice (1930 - 2017), người đã xác định đầu tiên rằng cá voi Rice không phải là loài đã biết, mà thực sự là một loài mới thuộc họ cá voi Bryce.
Ngay sau khi công bố về cá voi Rice, các nhà khoa học thuộc NOAA đã đưa ra kế hoạch bảo tồn cho loài động vật đang nguy cấp này, với chỉ còn 51 cá thể tồn tại. Kế hoạch này bao gồm việc giảm thiểu rủi ro cá voi Rice bị va chạm bởi tàu, giảm nguy cơ ô nhiễm dầu, cũng như hạn chế các hoạt động thăm dò địa chất và khai thác năng lượng có thể gây tổn thương đến cá voi Rice.
Thăm dò địa chấn và sử dụng súng hơi đã trở thành những phương pháp thăm dò dầu khí được pháp luật chấp thuận tại Hoa Kỳ từ năm 2018. Tuy nhiên, NOAA đã xác định rằng những hoạt động này đang đe dọa đến sự an toàn của cá voi Rice, vì chúng trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng sử dụng sóng âm (SONAR) của chúng, gây cản trở cho quá trình bơi lặn và săn mồi.
Trong thế giới của cá heo, thính giác có vẻ quan trọng như thị giác với con người, và chúng luôn sử dụng khả năng này 24/7. Âm thanh dưới nước truyền đi hiệu quả hơn, và hàng triệu năm tiến hóa đã giúp cá voi có khả năng định vị dưới nước cực kì tốt bằng sóng âm. Tuy nhiên, hệ thống SONAR của chúng dễ bị nhiễu động hơn bởi các nguồn tiếng ồn do con người tạo ra.
Một nghiên cứu về loài cá voi Rice được thực hiện trong năm 2022 tại Viện Hải dương học Scripps đã cho biết loài này thường phát ra những âm thanh đặc trưng của chúng. Tuy nhiên, những âm thanh này dễ bị gián đoạn bởi tiếng ồn từ hoạt động của con người. Ngoài ra, cá voi Rice thường ngủ nổi gần mặt nước, tăng nguy cơ bị đâm trúng bởi tàu bè và các nguy cơ khác.
Tháng 10/2022, một đoàn đội gồm 100 nhà nghiên cứu biển trên khắp thế giới đã gửi thư ngỏ đến chính quyền của Tổng thống Joe Biden, yêu cầu chính phủ Mỹ thực hiện các biện pháp mạnh mẽ hơn trong việc bảo tồn cá voi Rice, loài thú biển nguy cấp chỉ còn khoảng 51 cá thể tồn tại.
Kaitlin Frasier, nhà nghiên cứu cá voi tại Viện Hải dương học Scripps, nhấn mạnh rằng: Điều quan trọng là chúng ta cần thu hút sự chú ý của cộng đồng, để mọi người nhận ra đây là một vấn đề đang cần chú ý, trước khi mọi thứ trở nên quá trễ.
Theo nguồn tin từ NatGeo
