Buzz
Cách đây 50000 năm, Úc vẫn là nhà của nhiều loài thú khổng lồ khác nhau, nhưng chúng đã biến mất trong một khoảng thời gian ngắn, gây ra một bí ẩn đối với loài người.
Úc là một lục địa 'độc đáo' được bao quanh bởi đại dương và hoàn toàn cách biệt với các lục địa khác. Vị trí địa lý này đã tạo ra một môi trường sinh thái độc đáo với các loài động vật và thực vật đặc biệt, trong đó có các loài thú có túi nổi tiếng nhất. Điều đáng kinh ngạc là loài thú lớn nhất hiện nay trên lục địa Úc là chuột túi đỏ (Kangaroo), nhưng trọng lượng của chúng không vượt quá 90 kg và không có loài động vật khổng lồ nào trên lãnh thổ rộng lớn này. Thực tế, cách đây chỉ 50.000 năm, Úc vẫn còn nhiều loài thú khác nhau, trong đó có nhiều loài khổng lồ, nhưng chúng đã biến mất trong một khoảng thời gian ngắn, để lại một bí ẩn cho loài người!
Úc là lục địa nhỏ nhất thế giới nhưng lại là quốc gia lớn thứ 6 về diện tích tổng, do kích thước lớn và tính cách biệt nên Úc còn được gọi là 'lục địa đảo'.
Chuột túi Kangaroo, cái tên quen thuộc với nhiều người. Đây có thể coi là loài chuột hiện đại lớn nhất trên thế giới và thường sống ở nước Úc. Chúng thuộc dòng thú có túi trong họ Macropods (họ chân lớn). Đây là dòng chuột duy nhất không thuộc bộ chuột hoặc bộ gặm nhấm.
Trong một nghiên cứu mới đây, các nhà khoa học có thể đã xác định được nguyên nhân dẫn đến sự tuyệt chủng của các loài động vật khổng lồ tại Úc.
Cách đây khoảng 42.000 năm, các loài động vật khổng lồ đã lang thang khắp lục địa Úc, bao gồm cả những loài có trọng lượng tương đương với những chiếc xe tải, các loài chim với kích thước lên đến 2 mét và sải cánh có thể lên đến hơn 7 mét. Nhưng ngày nay tất cả chúng đều đã biến mất. Trong nhiều thập kỷ, các nhà khoa học đã tranh luận về việc liệu sự tuyệt chủng của chúng có phải do tác động của con người hay không?
Diprotodon (gọi là 'thú hai răng cửa') là loài thú có túi lớn nhất từng tồn tại được biết đến. Chúng tồn tại từ khoảng 1,6 triệu năm trước cho đến khi tuyệt chủng gần 50.000 năm trước. Hóa thạch của các loài Diprotodon được phát hiện ở chính đảo Australia, bao gồm cả hộp sọ và xương hoàn chỉnh, cũng như dấu chân và lông. Kích thước lớn nhất có thể lên tới như một con hà mã: dài 3 mét từ mũi đến đuôi, cao 2 mét đến vai và nặng khoảng 2.786 kg. Các bức tranh rupestres cổ xưa tại Quinkan (Queensland, Australia) được cho là mô tả Diprotodon. Chúng sống trong rừng rậm, đồng cây, và đồng cỏ, thường gần nguồn nước, ăn lá và cỏ. Wombat và koala là những họ hàng gần nhất của Diprotodon.
Procoptodon là một loài kangaroo mặt ngắn khổng lồ sống ở Úc trong kỷ Pleistocene, là một trong những loài thú có túi lớn nhất từng tồn tại, có thể đạt đến chiều cao 3 mét khi đứng và nặng khoảng 200–240 kg.
Thằn lằn cổ đại - được biết đến với cái tên 'Rồng Úc'.
Gần đây, nhóm nghiên cứu tại Trung tâm Đa dạng sinh học và Di sản Úc (CABAH) đã công bố phát hiện của họ. Các nhà khoa học đã phân tích hóa thạch, tái tạo và mô tả thông tin khảo cổ như sự di cư của người dân bản địa ở Đông Nam Australia. Dựa trên dữ liệu này, nhóm nghiên cứu đã phát triển một mô hình toán học phức tạp và áp dụng dữ liệu liên quan vào mô hình để giải thích những thay đổi trong khu vực trong quá trình sống chung của con người và động vật khổng lồ ở Úc.
Kết quả của nghiên cứu này cho thấy rằng sự thay đổi khí hậu và tác động của con người ở Úc đã đóng góp vào sự tuyệt chủng của các loài động vật khổng lồ, ít nhất là ở miền đông nam Australia. Khi khí hậu trở nên ấm lên, tài nguyên nước ngọt trở nên quý giá đối với cả động vật và con người, góp phần vào sự tuyệt chủng của các loài động vật khổng lồ trên lục địa này.
Tiến sĩ Frederik Saltré, trưởng nhóm nghiên cứu tại Phòng thí nghiệm Sinh thái toàn cầu (Đại học Flinders), cho biết: 'Các nhà khoa học đang nghiên cứu sâu hơn về nguyên nhân gây ra sự tuyệt chủng của các loài động vật lớn ở Úc. Có nhiều cuộc tranh luận về sự kiện này, bởi đây là một trong những sự kiện tuyệt chủng sớm nhất xảy ra sau khi Homo sapiens rời khỏi Châu Phi'.
Lộ trình di cư của người Homo sapiens, họ đã đến lục địa Úc từ 50.000 năm trước.
Cư dân bản địa sống ở lục địa Úc.
Dựa trên phân tích của hơn 10.000 hóa thạch và mô hình phức tạp, nhóm nghiên cứu đã đưa ra kết luận và công bố nó trên tạp chí Nature Communications trong một nghiên cứu có tựa đề 'Tương tác khí hậu-con người và sự tuyệt chủng của động vật lớn ở Đông Nam Australia'.
Các nhà nghiên cứu đã sử dụng các mẫu hóa thạch hoàn chỉnh của các loài động vật lớn và nhiều bằng chứng khảo cổ của con người để tạo ra bản đồ mô hình về sự tuyệt chủng của các loài động vật lớn tại Úc. Đồng thời, họ đã áp dụng các mô hình toán học phức tạp để kiểm tra tác động của nhiều yếu tố bao gồm khí hậu, nguồn nước, và hoạt động của con người thời cổ đại để phân tích dữ liệu.
Kết quả của nghiên cứu cho thấy, sự kiện tuyệt chủng ở Úc là kết quả của sự kết hợp giữa nhiều yếu tố liên quan tới biến đổi khí hậu, suy giảm nguồn nước ngọt và các hoạt động của con người chung sống với động vật.
Lục địa Úc ngày nay chứa đựng nhiều sa mạc và không thể cung cấp đủ điều kiện sống cho động vật lớn.
Giáo sư Cory Bradshaw, nhà nghiên cứu tại Phòng thí nghiệm Sinh thái toàn cầu tại Đại học Flinder, cho biết: 'Mô hình khu vực tuyệt chủng loài có thể giải thích giả thuyết của chúng tôi về quá trình và nguyên nhân tuyệt chủng của những loài động vật lớn. Nguồn nước ngọt rất quan trọng không chỉ đối với con người, mà còn đối với động vật lớn. Nguồn nước cũng tăng cơ hội gặp gỡ giữa con người và động vật lớn'.
Nguồn nước đã thu hút các loài động vật lớn và mở ra cơ hội gặp gỡ với con người.
Ở Úc vào cuối kỷ Pleistocene, khí hậu trở nên khô hạn hơn, rừng và đồng cỏ thu hẹp, gây giảm số lượng động vật lớn, môi trường sống co lại và thậm chí lục địa bị chia cắt. Đồng thời, con người di cư đến Úc, tạo ra cạnh tranh về nguồn nước và môi trường sống.
Con người cũng săn hạ và ảnh hưởng đến số lượng động vật lớn tại Úc, dẫn đến sự tuyệt chủng của chúng.
Tình trạng này cũng xảy ra ở các lục địa khác trên Trái Đất vào cuối kỷ Pleistocene. Mặc dù con người đóng vai trò quan trọng trong sự kiện tuyệt chủng động vật lớn ở Úc, nhưng số lượng động vật lớn đã giảm mạnh vào thời điểm này, vì vậy con người chỉ tăng cường thêm cho quá trình tuyệt chủng thay vì là nguyên nhân chính.
Bản đồ minh họa về việc giảm số lượng động vật lớn ở Úc.
