Buzz
Lịch sử của ngành thiên văn học chưa từng ghi nhận một hành tinh dạng này.
Một đội ngũ các nhà vũ trụ học phát hiện một hệ sao đặc biệt, nơi một hành tinh khí 'không thể tin được' quay quanh một ngôi sao lùn đỏ mang tên TOI-5205. Khám phá mới này thách thức kiến thức hiện có của chúng ta về quá trình hình thành hành tinh và có thể thay đổi cách chúng ta nhìn nhận nhiều khái niệm về vũ trụ.
Sao lùn đỏ có kích thước và nhiệt độ bề mặt thấp hơn so với Mặt Trời, thường xuất hiện nhiều trong Dải Ngân hà. Với kích thước nhỏ bé, những ngôi sao này thường chỉ nóng bằng một nửa so với Mặt Trời và tỏa ra ánh đỏ. Tuổi thọ của sao lùn đỏ rất cao và chúng không sáng chói như sao khác.
So với các hệ sao lớn, hệ sao có sao lùn đỏ thường chứa nhiều hành tinh hơn. Tuy nhiên, quá trình hình thành của những hệ sao như vậy không tạo điều kiện cho việc hình thành một hành tinh khí khổng lồ. Quan điểm này sẽ sớm trở nên không còn chính xác.
Nhóm các nhà khoa học đã đặt tên cho hành tinh ngoại hệ Mặt Trời (TOI-5205b) là một hiện tượng đặc biệt. Các nhà nghiên cứu tại Viện khoa học Carnegie đã công bố báo cáo mới trên tạp chí The Astronomical Journal, đồng thời chỉ ra rằng hành tinh mới này có thể là mục tiêu tiếp theo của Vệ tinh Quan sát Ngoại hành tinh (TESS) của NASA.
“Trong hệ sao, TOI-5202, có kích thước lớn gấp khoảng bốn lần so với Sao Mộc, nhưng có thể chứa một hành tinh cỡ Sao Mộc, điều này thực sự là điều đáng kinh ngạc!”, nhà nghiên cứu Shubham Kanodia chia sẻ.
Trong những nghiên cứu trước đó, các nhà vũ trụ học đã phát hiện một số hành tinh khí quay quanh những ngôi sao lùn đỏ cổ điển. Nhưng cho đến nay, chưa có hành tinh khí nào tồn tại trong một hệ sao có khối lượng nhẹ nhàng như TOI-5205.
Để mô tả dễ hiểu, bạn có thể so sánh việc Sao Mộc quay quanh Mặt Trời như một hạt đậu di chuyển xung quanh một quả bưởi; nhưng với hành tinh TOI-5205b, bạn cần lấy hạt đậu và quả chanh để thể hiện sự khác biệt.
Thực tế, khi TOI-5205b đi ngang qua ngôi sao trong hệ, nó che mất 70% ánh sáng từ TOI-5205. Điều hiếm gặp này là một trong những hiện tượng “che sáng” lớn nhất trong lịch sử vũ trụ học.
Thường thì, các hành tinh hình thành trong đĩa bụi quay quanh một ngôi sao trẻ. Theo giả thuyết hiện tại, hình thành hành tinh khí yêu cầu một lượng vật chất tương đương với 10 Trái Đất để tạo ra lõi rắn của hành tinh, sau đó lực hấp dẫn từ lõi sẽ thu hút khí từ những vùng xung quanh để tạo thành hành tinh khí lớn.
“Sự hiện diện của TOI-5205b mở rộng kiến thức của chúng ta về quá trình hình thành các đĩa bụi mà từ đó hình thành ra các hành tinh”, nhà nghiên cứu Kanodia giải thích.
“Ban đầu, nếu không có đủ vật chất rắn để tạo lõi, một hành tinh khí sẽ không thể hình thành. Và cuối cùng, nếu đĩa bồi tụ bốc hơi trước khi lõi xuất hiện, hành tinh khí cũng không thể tồn tại. Tuy nhiên, TOI-5205b đã vượt qua những rào cản đó để ra đời”.
Ông kết luận: “Dựa trên kiến thức hiện tại về quá trình hình thành hành tinh, TOI-5205b thực sự không nên tồn tại; nó là một hành tinh 'cấm'”.
Theo các dữ liệu thu thập bởi các nhà khoa học, ánh sáng từ TOI-5205b phù hợp với các thiết bị đo trên Kính viễn vọng Không gian James Webb. Với những thiết bị hiện đại này, chúng ta sẽ rõ hơn về quá trình hình thành của hành tinh bí ẩn.
