1. Nhiệt miệng là gì?

Nhiệt miệng là tình trạng phổ biến, gây khó chịu khi ăn uống. Có nhiều nguyên nhân như suy giảm chức năng gan, hệ miễn dịch kém, tổn thương miệng, thiếu chất dinh dưỡng.

Sau khoảng 1 - 2 tuần, các vết loét nhiệt miệng thường tự lành. Nếu kéo dài, thử ngay những cách chữa nhiệt miệng tại nhà như súc miệng bằng nước muối, sử dụng mật ong, ăn sữa chua, súc miệng bằng baking soda, và bôi dầu dừa.

2.6. Sử dụng trà hoa cúc

Trà hoa cúc mang hương thơm dễ chịu, vị ngon tự nhiên, giúp giảm đau và làm lành vết thương. Chứa levomenol và azulene, có khả năng sát trùng và chống viêm. Đắp túi trà hoa cúc lên vết lở miệng, hoặc sử dụng trà hoa cúc súc miệng 3 - 4 lần/ngày.

2.7. Sử dụng bã chè khô

Tanin trong lá chè giúp trị nhiệt miệng nhanh chóng và hiệu quả. Giữ túi lọc chè sau mỗi lần uống để đắp trực tiếp lên vết loét. Là cách trị nhiệt miệng hiệu quả, giảm đau và chống viêm.

2.8. Sử dụng nước súc miệng chuyên dụng

Nước súc miệng nha khoa giúp kiểm soát và giảm viêm nhiễm trong miệng (vết nhiệt miệng). Sử dụng theo hướng dẫn, súc miệng 2 - 3 lần/ngày cho đến khi kiểm soát tình trạng nhiệt miệng.

Chú ý tuân thủ đúng chỉ dẫn của bác sĩ để tránh tác dụng phụ.

2.9. Bổ sung vitamin cho cơ thể

Để tăng cường sức đề kháng và chống vi khuẩn gây viêm loét miệng, bổ sung thực phẩm giàu vitamin như Vitamin B, acid folic, sắt, nước dừa vào chế độ ăn uống.

3.1. Sử dụng thuốc ngậm

Bài thuốc ngậm trị nhiệt miệng bao gồm:

• Lá xuyên tâm liên sắc đặc, súc miệng và ngậm 3 - 4 lần/ngày;
• 20g hoàng liên, sắc kỹ với 100ml, ngậm 3 - 4 lần/ngày;
• 50g mật ong + 15g đại thanh diệp, sắc ngậm nhiều lần trong ngày.

3.2. Bài thuốc uống trị nhiệt miệng

Trường hợp niêm mạc miệng có nốt loét gây đau đớn, lợi sưng đỏ, có thể áp dụng các cách trị nhiệt miệng sau:

• Bài thuốc 1: 30g thạch cao, 20g huyền sâm, 20g sinh kỳ, 15g sinh địa, 15 ngưu tất, 10g tri mẫu, sắc uống 2 lần/ngày;
• Bài thuốc 2: 12g ngân hoa, 12g liên kiều, 10g tri mẫu, 10g hoàng bá, 12g sinh địa, 10g huyền sâm, 16g lá tía tô, 16g bạch mao căn, 16g mạch môn, 12g sa sâm, 12g ngưu tất, 12g mẫu lệ, 16g lá tre, 16g cát căn, 20g cỏ mực, 10g trần bì. Sắc uống ngày 1 thang, chia 3 lần/ngày, mỗi đợt 5 - 7 ngày;
• Bài thuốc 3: 12g hoàng cầm, 12g chi tử, 12g liên kiều, 12g đương quy, 12g thục địa, 20g rau má, 16g mướp đắng, 16g tang diệp, 20g cỏ mực, 20g đinh lăng, 20g bồ công anh, 20g sài đất, 16g cam thảo đất. Sắc uống ngày 1 thang, chia 3 lần/ngày.

Đối với trường hợp nặng, có thể dùng 1 trong 2 bài thuốc sau:

• Bài thuốc 1: 12g hoàng liên, 12g hoàng cầm, 12g cát căn, 10g dạ cẩm thảo. Sắc uống ngày 1 thang, chia 2 lần/ngày;
• Bài thuốc 2: 12g ngân hoa, 12g liên kiều, 20g rau má, 20g cỏ mực, 20g lá vông, 12g tri mẫu, 16g sa sâm, 20g mạch môn, 12g sinh địa, 20g cam thảo đất, 12g mơ muối, 16g lá tre, 20g tang diệp, 16g đương quy, 16g mẫu lệ. Sắc uống ngày 1 thang, chia 3 lần/ngày, mỗi đợt 5 - 7 ngày;

3.3. Món ăn hỗ trợ điều trị lở miệng

Người bị nhiệt miệng có thể ăn các món giúp thanh nhiệt như:

• Canh rau cần - óc lợn: 1 cái óc lợn, 10 quả táo tàu, 100g rau cần, gia vị vừa đủ. Nấu chín, thêm rau cần, đun thêm 1 lát, nêm gia vị, ăn trong bữa cơm;
• Chè bí đỏ đậu xanh: 150g bí đỏ, 100g đậu xanh, đường trắng vừa đủ. Bí đỏ gọt vỏ, thái miếng; đậu xanh vo sạch, nấu chín, thêm đường, ăn nguội.

Để tránh phải “cầu viện” tới các cách trị nhiệt miệng, bạn cần thực hiện các biện pháp phòng ngừa một cách cẩn thận. Dưới đây là một số cách giúp bạn kiểm soát những yếu tố gây nhiệt miệng:

• Chọn bàn chải đánh răng có lông mềm để giảm tổn thương răng miệng, nhai thực phẩm chậm và kỹ, tránh thực phẩm quá cứng để ngăn chặn nguy cơ cắn vào lưỡi và bên trong má;
• Bổ sung đầy đủ vitamin và khoáng chất, đặc biệt là vitamin B, kẽm và sắt cho cơ thể;
• Hạn chế ăn thực phẩm nóng như rượu, bia, đồ ăn cay, quả có tính nóng,...;
• Giảm căng thẳng, mệt mỏi, tránh ngủ muộn và thức khuya bằng yoga, thiền, thái cực quyền hoặc tập hít thở sâu,...;
• Giữ vệ sinh răng miệng bằng cách đánh răng (có thể sử dụng muối tinh) và sử dụng nước súc miệng;
• Tập thể dục đều đặn để cải thiện sức khỏe, cơ bắp, khả năng cân bằng, sức đề kháng,... của cơ thể.

Hầu hết tình trạng nhiệt miệng sẽ tự khỏi mà không gây biến chứng. Tuy nhiên, có thể áp dụng các cách trị nhiệt miệng để giảm thời gian tự lành các vết lở miệng. Nếu vết loét ngày càng lớn, lan rộng, đau buốt nghiêm trọng, kèm sốt, phát ban, đau đầu,... bạn nên thăm bác sĩ để được điều trị kịp thời.