Huyết áp cao, còn được biết đến là tăng huyết áp, là kết quả của hai yếu tố: lượng máu mà tim bơm ra và độ co bóp của động mạch. Huyết áp cao tăng nguy cơ mắc các vấn đề về tim mạch và đột quỵ. Hầu hết bệnh nhân mắc tăng huyết áp không có triệu chứng rõ ràng. Do đó, cách tốt nhất để phát hiện bệnh là thực hiện kiểm tra định kỳ ít nhất mỗi năm. Đối với những người bị tăng huyết áp, việc thay đổi chế độ ăn và lối sống có thể giúp giảm huyết áp.
Các bước
Áp dụng chế độ ăn DASH

Hạn chế tiêu thụ natri. Chế độ ăn DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension - Chế độ ăn Phòng chống Cao huyết áp) khuyến khích không tiêu thụ quá 2300 mg natri mỗi ngày. Natri chủ yếu có trong muối, vì vậy bạn nên hạn chế sử dụng muối trong khẩu phần ăn hàng ngày. Đồng thời, tránh ăn các thực phẩm chế biến chứa nhiều muối như khoai tây chiên, bánh quy muối và hạt có muối. Hãy chú ý đọc nhãn sản phẩm để kiểm tra lượng muối trong các thực phẩm chế biến sẵn.

Ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt. Thay vì gạo trắng hoặc bột mì trắng, hãy chọn ngũ cốc nguyên hạt giàu chất xơ và dinh dưỡng. Một phần ăn tương đương với một lát bánh mì hoặc nửa cốc cơm/mì ống. Bạn có thể thêm ngũ cốc nguyên hạt bằng cách mua bột lúa mì hoặc mì ống nguyên cám và thêm yến mạch, gạo lứt vào khẩu phần ăn.

Tăng cường tiêu thụ rau củ quả. Ăn 4-5 phần hoa quả và 4-5 phần rau củ mỗi ngày. Rau củ quả là nguồn kali và magie giúp hạ huyết áp. Bạn có thể ăn salad, sử dụng rau củ làm món phụ hoặc món ăn nhẹ, và mua rau củ tươi hoặc đông lạnh để bảo quản.

Bổ sung sữa động vật ít béo. Sữa động vật cung cấp canxi và vitamin D. Hãy chọn sữa ít béo hoặc tách béo, hạn chế tiêu thụ phô mai. Mỗi ngày nên bổ sung 2-3 phần sữa động vật ít béo.

Ăn thịt, gia cầm, cá vừa phải. Thịt cá là nguồn protein, vitamin, kẽm và sắt dồi dào. Hạn chế tiêu thụ thịt đỏ nhiều chất béo và thay vào đó ăn thịt cá giàu axit béo omega-3. Tránh ăn nhiều hơn 6 phần mỗi ngày.

Giảm lượng chất béo. Hạn chế tiêu thụ chất béo xuống tối đa 3 phần mỗi ngày để bảo vệ sức khỏe tim mạch. Tránh sử dụng bơ, dầu mỡ, kem sữa tươi đặc và dầu cọ.

Tăng tiêu thụ hạt và đậu. Đậu và hạt giàu chất béo, magiê, kali, chất xơ và protein. Ưu tiên ăn 4-5 phần mỗi tuần để bảo vệ sức khỏe. Có thể dùng chúng trong salad hoặc thay thế thịt.

Hạn chế đường. Đường tăng calo nhưng không cung cấp dưỡng chất. Hạn chế ăn đường xuống dưới 5 phần mỗi tuần. Sử dụng chất làm ngọt nhân tạo như Splenda, NutraSweet, Equal.
Thay đổi lối sống.

Tập thể dục. Tập thể dục giúp kiểm soát cân nặng và huyết áp. Tập 75-150 phút mỗi tuần với các hoạt động như đi bộ, chạy bộ, bơi lội, đạp xe.

Hạn chế đồ uống có cồn. Đừng lạm dụng đồ uống có cồn để bảo vệ tim. Nam giới trên 65 tuổi và phụ nữ chỉ nên uống một phần mỗi ngày, nam giới dưới 65 tuổi không nên quá hai phần mỗi ngày.

Tránh hút thuốc lá. Thuốc lá gây hại cho sức khỏe và có thể tăng nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch. Hãy tìm hiểu các phương pháp giúp từ bỏ thuốc lá như tham gia các nhóm hỗ trợ hoặc sử dụng thuốc thay thế nicotine.

Thảo luận với bác sĩ về việc sử dụng thuốc. Nếu bạn nghi ngờ thuốc đang gây ra tình trạng huyết áp cao, hãy thảo luận cùng bác sĩ để được tư vấn và điều chỉnh liều lượng phù hợp. Đồng thời, không ngừng sử dụng thuốc mà không được sự hướng dẫn của bác sĩ.

Giảm căng thẳng trong cuộc sống hàng ngày. Hãy thực hiện các phương pháp thư giãn như thiền, yoga, hoặc hít thở sâu để giảm căng thẳng và duy trì sức khỏe tốt.
Điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ.

Liên hệ ngay với cấp cứu khi cần thiết. Nếu bạn có các triệu chứng như đau tim hoặc đột quỵ, đừng ngần ngại gọi điện cho dịch vụ cấp cứu để được giúp đỡ kịp thời.

Phát hiện ngay và điều trị huyết áp cao. Kiểm tra sức khỏe định kỳ là biện pháp quan trọng để phát hiện huyết áp cao sớm. Triệu chứng của bệnh có thể bao gồm:
- Đau đầu mãi không thôi
- Mờ mắt hoặc thị lực giảm sút
- Máu cam thường xuyên chảy ra
- Cảm giác khó thở

Chỉ uống thuốc khi bác sĩ chỉ định. Việc tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ về việc sử dụng thuốc là vô cùng quan trọng. Uống thuốc đúng cách và đúng liều lượng là điều cần thiết để thuốc phát huy tác dụng. Bác sĩ có thể kê đơn các loại thuốc như sau:
- Thuốc ức chế ACE: giúp làm giãn mạch máu. Hãy thảo luận với bác sĩ về tác dụng phụ và tương tác thuốc.
- Thuốc chặn kênh canxi: giúp làm rộng động mạch. Luôn tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi sử dụng.
- Thuốc lợi tiểu: giúp giảm nồng độ muối trong cơ thể bằng cách tăng tuần suất đi tiểu.
- Thuốc chặn beta: làm chậm nhịp tim và giảm áp lực lên tim. Thường được sử dụng khi các biện pháp khác không hiệu quả.
