Thuốc bổ giống như các loại thuốc khác, sự thừa thãi có thể gây ra tác dụng phụ. Do đó, để trẻ sử dụng thuốc bổ đúng cách, bố mẹ nên đưa trẻ đi khám để được bác sĩ tư vấn chi tiết về loại thuốc, liều lượng và cách sử dụng thuốc an toàn.

Nếu trẻ khỏe mạnh, đủ cân nhưng có nghi ngờ về chế độ ăn uống, bố mẹ có thể đưa trẻ đến gặp bác sĩ để được tư vấn cụ thể. Sự thiếu hụt dưỡng chất có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như rau củ không tươi, thực phẩm nấu quá kỹ mất nhiều vitamin C, gạo trắng đã sàng nhiều lần gây mất vitamin B1,...

Trẻ suy dinh dưỡng cần bổ sung thuốc bổ. Trẻ béo phì nên ăn ít chất béo, kết hợp bổ sung vitamin vì chất béo quan trọng cho sự hấp thụ vitamin A, vitamin D, vitamin E, vitamin K.

Trẻ sơ sinh (0-4 tháng) nên được bổ sung dưỡng chất qua mẹ uống thuốc, không uống trực tiếp. Tuy nhiên, nếu muốn bổ sung cho trẻ, bố mẹ cần đưa trẻ đến khám để xác định thiếu hụt trước khi bổ sung.

Trên thị trường có nhiều loại thuốc bổ cho trẻ, phổ biến nhất là:

• Cốm vi sinh: Giúp kích thích ngon miệng, dành cho trẻ biếng ăn. Dùng theo hướng dẫn của bác sĩ để tránh tác dụng phụ.
• Men vi sinh và men tiêu hóa: Cung cấp các chất như whey protein, kẽm, lysine, taurine giúp cân bằng hệ vi sinh ruột, tăng cảm giác thèm ăn, hấp thụ dưỡng chất tốt hơn cho trẻ.
• Sữa cao năng lượng: Chứa chất xơ giúp tiêu hoá, ngăn táo bón, đầy hơi. Ngoài ra, còn nhiều vitamin và khoáng chất hỗ trợ miễn dịch.

Trước khi mua thuốc bổ, bố mẹ hãy đọc kỹ thành phần, hàm lượng để trẻ uống thuốc bổ đúng cách và an toàn.

Thuốc bổ, như mọi loại thuốc khác, sử dụng quá mức có thể gây ra tác dụng phụ không mong muốn. Trước khi bổ sung thuốc bổ cho trẻ, cần xác định rõ trẻ thiếu những dưỡng chất nào thông qua triệu chứng và xét nghiệm cận lâm sàng.

• Canxi: Thừa canxi có thể gây vôi hóa thận, to đầu xương, giảm hấp thu khoáng chất khác như sắt, kẽm, magie, phospho.
• Vitamin D: Thừa vitamin D gây tăng canxi máu, canxi hoá mô mềm, suy thận, xương hóa sớm, chán ăn, mệt mỏi ở trẻ nhỏ. Đối với phụ nữ mang thai có thể gây vôi hoá rau thai.
• Vitamin A: Thừa vitamin A gây nhức đầu, tăng áp lực nội sọ, viêm da, viêm teo dây thần kinh thị giác ở trẻ sơ sinh. Đối với phụ nữ mang thai, thừa vitamin A có thể gây quái thai.
• Vitamin C: Thừa vitamin C có thể gây tiêu chảy, thậm chí loét đường tiêu hóa, sỏi thận khi dùng lâu dài. Phụ huynh cần lưu ý vitamin C sủi không phải nước giải khát, không nên cho trẻ dùng hàng ngày để tránh tác dụng phụ nêu trên.
• Sắt: Thừa sắt dễ gây táo bón.
• Vitamin nhóm B: Dị ứng với vitamin nhóm B, đặc biệt là B6, B1, B12, có thể gây nổi mày nhẹ và nếu nặng có thể gây sốc phản vệ.

Lưu ý, vitamin A và D sử dụng sai liều lượng có thể gây nhiều tác dụng phụ nghiêm trọng. Trước khi sử dụng hai loại vitamin này cần thăm bác sĩ để được tư vấn và kê liều lượng phù hợp.

Thuốc bổ nên được trẻ uống vào ban ngày, đặc biệt là buổi sáng. Uống trước hoặc sau ăn đều được với các loại vitamin đơn, nhưng vitamin tổng hợp nên uống sau bữa ăn để tránh cảm giác không thoải mái.

Với hình dạng giống viên kẹo, thuốc bổ cần được giữ xa tầm tay của trẻ để tránh nhầm lẫn với kẹo, gây ra tình trạng dùng quá liều và tác dụng phụ không mong muốn. Thuốc bổ dạng lỏng cần lấy đúng số giọt hoặc thể tích (ml) để tránh tình trạng sử dụng quá liều.

Tóm lại, thuốc bổ, như các loại thuốc khác, cần sử dụng đúng liều lượng để tránh tác dụng phụ. Nếu có bất kỳ phản ứng nào như ngứa, nổi mề đay, khó thở, hoặc không thoải mái, cần ngừng thuốc và đưa trẻ đến bác sĩ để được hỗ trợ kịp thời.

Thuốc bổ không thể thay thế cho thức ăn, mà cần phối hợp cả hai để đảm bảo trẻ đủ chất dinh dưỡng và hiệu quả tốt nhất.