Buzz
Điều quan trọng nhất khi lựa chọn cấu hình PC là để phục vụ mục đích làm việc, học tập và giải trí. Ngay cả với số tiền 50, 500 triệu Đồng, bạn vẫn có thể có được những linh kiện cao cấp. Thậm chí, với 5 triệu Đồng, bạn cũng có thể sở hữu một bộ máy tính đáp ứng các nhu cầu cơ bản. Tuy có các lựa chọn giá rẻ hơn, nhưng đôi khi hiệu suất sẽ bị ảnh hưởng do phải phân tán số tiền này cho nhiều linh kiện khác nhau, từ CPU, mainboard, RAM, ổ cứng đến nguồn, thậm chí cả tản nhiệt.
Vì vậy, tôi muốn chia sẻ một số kinh nghiệm và gợi ý để ráp một bộ PC giá rẻ, giúp bạn có thể sở hữu một chiếc PC đủ mạnh để chơi game. Đồng thời, tôi cũng muốn chia sẻ một số lời khuyên hữu ích khi ráp một bộ PC giá rẻ, giúp bạn không phải lo lắng quá nhiều về độ bền và bảo hành.
Điều quan trọng nhất để hỗ trợ cho những chia sẻ này là bộ nhớ RAM ValueRAM và ổ cứng SSD NV2 NVMe PCIe 4.0 dung lượng 1TB của Kingston. Lựa chọn RAM là vì giá cả rất phải chăng cho một bộ nhớ dung lượng 16GB 3200MHz, còn việc chọn SSD là vì giá thành hợp lý cho ổ cứng dung lượng 1TB, và cũng vì kinh nghiệm cá nhân của tôi là không nên mua SSD đã qua sử dụng nếu muốn sử dụng lâu dài.'Người chơi thực, Người sáng tạo dũng cảm & Người dùng được đánh giá cao.'
Một trong những yếu tố quan trọng nhất luôn là việc lựa chọn chip xử lý. Nếu bạn không định ép xung hệ thống, thì bất kỳ bo mạch chủ nào cũng có thể phù hợp, miễn là chúng hỗ trợ chipset đúng và cung cấp đủ nguồn cho CPU để hoạt động ở tần số xung nhịp mà Intel hoặc AMD áp dụng cho các sản phẩm chip xử lý mà họ tung ra thị trường.
Mua chip CPU đã qua sử dụng, nhưng không quá 5 năm
- CPU: AMD Athlon 3000G 3.5GHz - 1.279.000 VNĐ
- Mainboard: MSI A320M-A Pro - 1.349.000 VNĐ
- RAM: Kingston ValueRAM 16GB DDR4 3200MHz - 1.049.000 VNĐ
- SSD: Kingston NV2 NVMe SSD PCIe 4.0 1TB - 1.499.000 VNĐ
- Nguồn: Xigmatek Z-Power II 400W - 589.000 VNĐ
- Tổng: 5.765.000 VNĐ
Một lựa chọn khác từ Intel, với giá cả hợp lý và iGPU tích hợp trên die, là Core i3-9100 cùng bo mạch chủ chipset B360. Lời khuyên của tôi là tránh mua những chip quá cũ, vì hiệu suất và tiêu thụ điện không thể so sánh được với các thế hệ mới. Chip đã ra mắt hơn 5 năm trước có thể bỏ qua.
Một ví dụ rõ ràng để chứng minh việc mua chip cũ không đáng là Core i9-9900K và Core i5-13600K. Điểm số Cinebench R23 đa nhân của hai chip này lần lượt là 15945 và 24170. Điều này cho thấy rằng, việc chọn lựa chip cũ giá rẻ không luôn là sự lựa chọn thông minh.
Để minh họa, tôi đã sử dụng dàn máy cũ của mình đã sử dụng được gần 3 năm, với Core i5-10600K và bo mạch chủ Z490-A Strix. Bởi trong khoảng thời gian ngắn, tôi không thể tìm thấy một dàn Ryzen 3 3200G và bo mạch chủ A320M phù hợp để ráp thành một dàn máy để trải nghiệm phần cứng cũ.
Tất nhiên, một dàn máy như vậy vẫn có thể đáp ứng tốt mọi nhu cầu, chỉ cần thêm một card đồ họa cũ, khoảng 3-4 triệu Đồng nữa, là bạn có thể thoải mái chơi game ở độ phân giải 1080p.
Tuy nhiên, không phải ai cũng cần một máy tính để chơi game, và không phải ai cũng sẵn lòng chi tiêu 10 triệu Đồng cho một dàn PC phục vụ nhu cầu cơ bản. Vì vậy, hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.
Một điều cần lưu ý nữa là không phải ai cũng nhận ra, chỉ khi trải nghiệm và cập nhật thông tin về phần cứng máy tính mới có thể nhận ra, điều này có thể dẫn đến một số tai nạn không mong muốn. Nếu bạn định mua một chiếc máy tính giá rẻ, hãy chú ý xem chip CPU có tích hợp iGPU và có thể xuất tín hiệu hình ảnh ra màn hình hay không. Ví dụ, các chip có chữ F từ Intel, bạn sẽ cần một card đồ họa rời để xuất hình ảnh ra màn hình. Tốt nhất vẫn là lựa chọn những giải pháp APU từ AMD với chip đồ họa rất ổn định trong tầm giá, đủ để giải trí cơ bản và thậm chí chơi một số trò chơi nhẹ.RAM 16GB là tiêu chuẩn cho Windows 10 và 11 ngày nay
Với dung lượng RAM dưới 8GB, hiện nay các nhà phát triển phần mềm trên khắp thế giới đang tạo ra các giải pháp hệ điều hành để sử dụng máy tính mà không gặp khó khăn, nhưng lại không có những dịch vụ, tính năng và tác vụ nặng nề đòi hỏi nhiều RAM. Dựa trên kinh nghiệm của tôi với Windows 10 và 11, ngay cả trên một hệ thống có 16GB RAM, các tác vụ chạy ngầm đã sử dụng gần 8GB RAM, chỉ để lại khoảng 8GB cho các ứng dụng và trình duyệt mà thôi.
Trong thời gian gần đây, đã có nhiều dự án gây ấn tượng bằng cách loại bỏ các ứng dụng và tiến trình chạy ngầm tiêu tốn tài nguyên RAM và máy tính. Trên Windows 10, có dự án Atlas OS, còn trên Windows 11, có Tiny11. Tin mới nhất, cách đây bốn ngày, NTDEV, một lập trình viên, đã phát triển thành công Tiny11 với một bản build chỉ nặng… 100MB, loại bỏ mọi tính năng và giao diện đồ họa, chỉ còn lại các lệnh xử lý cơ bản dưới dạng văn bản, tổng thể không khác gì MS-DOS.
Đối với những ai đang ráp PC mềm, có hai lựa chọn. Hoặc nâng cấp lên 16GB RAM như Kingston ValueRAM DDR4 3200MHz để tận dụng các chia sẻ và kinh nghiệm về ráp máy tính cũ. Với giá cả của DDR4 hiện nay rất phải chăng, quan trọng là tài chính của mỗi người. Còn đối với những ai vẫn ở lại với 8GB RAM, Tiny11 hoặc Atlas OS là những lựa chọn để thử nghiệm, tối ưu hiệu suất máy tính mà không cần phải trải qua các hệ điều hành cũ như XP hoặc 7.Hãy ưu tiên chọn SSD mới thay vì mua cũ
Khi đọc và so sánh các loại SSD trên thị trường, chúng ta thường tập trung vào các thông số về tốc độ đọc và ghi dữ liệu, bao gồm cả các thông số về ghi ngẫu nhiên và tuần tự. Tuy nhiên, một thông tin cực kỳ quan trọng khác thường bị bỏ qua, đó là ảnh hưởng trực tiếp đến độ bền sử dụng trong suốt thời gian SSD được sử dụng. Thông tin này được gọi là TBW, tức là Tổng Số Byte Đã Ghi. TBW trên bảng thông số kỹ thuật của một ổ SSD mô tả độ bền của mỗi chip NAND và từng ô nhớ NAND trong việc lưu trữ dữ liệu. Điều quan trọng là, khi sử dụng trong thời gian dài, mỗi ô nhớ NAND sẽ dần bị suy giảm và không còn khả năng lưu trữ dữ liệu như ban đầu. Do đó, thước đo TBW được cung cấp để mô tả độ bền và tuổi thọ của ổ SSD trong các tác vụ thương mại.
Một hạn chế của SSD là ghi đè dữ liệu tương đối chậm so với việc đọc hoặc ghi dữ liệu. Điều này là do SSD có thể đọc và ghi dữ liệu ở tầng page, từng hàng cell NAND cụ thể, nhưng để xóa dữ liệu thì chỉ có thể thực hiện ở tầng block. Quá trình xóa dữ liệu trên NAND flash yêu cầu điện áp cao hơn so với quá trình đọc và ghi.
Để cập nhật dữ liệu cho một page, SSD phải sao chép toàn bộ block vào bộ nhớ đệm, xóa block đó, và sau đó ghi lại dữ liệu của cả block cộng với dữ liệu mới cho page. Nếu ổ đĩa đã đầy, không còn page nào trống để ghi dữ liệu, SSD sẽ tìm các block được gán lệnh xóa nhưng chưa thực sự được xóa, xóa dữ liệu trong đó và ghi dữ liệu lên các page trống cuối cùng.
Điều này làm giảm tốc độ của SSD khi sử dụng lâu dài. Một ổ SSD có nhiều block NAND trống sẽ ghi dữ liệu nhanh chóng, trong khi ổ SSD gần đầy sẽ phải trải qua quá trình xóa/ghi dữ liệu phức tạp. Để đảm bảo độ bền của SSD và tối ưu hóa công nghệ chip NAND để giảm chi phí và tăng dung lượng lưu trữ, có nhiều giải pháp như wear leveling, garbage collection, và nhiều hơn nữa.
TBW là một yếu tố quan trọng anh em cần chú ý khi mua và sử dụng SSD. Nhiều mẫu SSD giá rẻ hiện nay có tuổi thọ chỉ khoảng 150 đến 200 TB, điều này đáng để anh em lưu ý khi tự hỏi tại sao có những mẫu SSD giá rẻ như vậy trên thị trường.
Chọn Kingston NV2 NVMe SSD 1TB, mặc dù tốc độ đọc dữ liệu chỉ ở mức 3500 MB/s, không so sánh được với những SSD cao cấp khác dựa trên chuẩn PCIe 4.0x4. Tuy nhiên, với giá 1.5 triệu Đồng, tính ra chi phí lưu trữ mỗi GB dữ liệu là 1500 Đồng, và độ bền tuổi thọ 320 TBW cho phiên bản 1TB, là đủ để thuyết phục anh em chọn SSD mới, có bảo hành chính hãng, thay vì mua SSD cũ và đối mặt với rủi ro.
Đừng bao giờ mua SSD cũ để cài Windows, chạy phần mềm hoặc lưu trữ dữ liệu. SSD là linh kiện dễ đo đếm tuổi thọ nhất và không như CPU, mainboard hay RAM. SSD sử dụng chip NAND đã qua sử dụng sẽ ảnh hưởng đến trải nghiệm sử dụng. Khi tuổi thọ của chip NAND đạt giới hạn, SSD có thể hỏng và gây ra các vấn đề như BSOD thường xuyên.Không nên tiết kiệm tiền khi mua nguồn
CPU được xem như bộ não, mainboard là khung xương, và nguồn là trái tim của mọi hệ thống máy tính. Dù bạn mua máy tính giá rẻ và chọn một bộ nguồn chỉ từ 350 đến 400W để phục vụ nhu cầu công việc, học tập, hoặc giải trí cơ bản như xem YouTube, xem phim, hay xem bóng đá, công suất và độ bền của PSU luôn là điều bạn không nên bỏ qua. Tính năng bảo vệ hệ thống khỏi tình huống tăng đột ngột công suất điện đã đủ để đầu tư thêm vào một bộ nguồn đảm bảo.
Khi suy nghĩ về việc nâng cấp linh kiện sau này, như card đồ họa chẳng hạn, bạn cần cân nhắc công suất nguồn đủ để hỗ trợ. Nếu bạn muốn mua các linh kiện nâng cấp cho cấu hình hiện tại, đặc biệt là card đồ họa, hãy chắc chắn rằng nguồn có đủ công suất để hỗ trợ. Cấu hình với GPU giá rẻ và trung bình hiện nay yêu cầu nguồn từ 450 đến 600W, và các thế hệ GPU mới tiết kiệm điện và hiệu năng hơn so với các thế hệ trước.
Ví dụ, RX 7600 của AMD tiêu thụ 165W điện nhưng vẫn có hiệu năng cao hơn so với RTX 3060, tiêu thụ 170W điện.
Đây là vài kinh nghiệm mà tôi đã thu thập được khi ráp máy tính cấu hình cũ, với giá phải chăng nhưng hiệu năng đáp ứng đủ mọi nhu cầu. Trong thời gian gần Tết, nhu cầu về máy tính cá nhân có thể sẽ tăng lên để phục vụ cho giải trí, và tôi hy vọng những chia sẻ này sẽ giúp bạn ráp một dàn máy ưng ý.
