
Trên con đường hướng tới mục tiêu làm chủ đất nước Việt Nam giàu mạnh, sinh viên hiện nay đang đối diện với một thách thức lớn, đó là sự biến động không ngừng, nhanh chóng trong các lĩnh vực chính trị và công nghệ.
Giáo sư Thọ cho rằng, để vượt qua thách thức này, sinh viên chỉ cần chuẩn bị tốt cho bản thân mình về năng lực cơ bản. Một khi đã có năng lực cơ bản, dù thế giới và công nghệ có biến động mạnh mẽ đi chăng nữa, sinh viên cũng sẽ dễ dàng thích nghi.
Nhưng năng lực cơ bản là gì? 'Mỗi người có quan điểm riêng khi trả lời câu hỏi này. Đối với tôi, năng lực cơ bản tập trung vào một số điểm chính: khả năng suy nghĩ độc lập, khả năng sử dụng tài nguyên số, khả năng sử dụng tiếng Anh trong công việc', GS Thọ nói.
Về khả năng suy nghĩ độc lập, theo GS Thọ, sinh viên cần không chỉ đọc nhiều, mà còn cần đọc sách, tài liệu chất lượng. Trong thời đại này, việc tiếp cận thông tin dễ dàng hơn rất nhiều so với trước đây, điều này là điều kiện thuận lợi để hình thành năng lực cơ bản của sinh viên.
'Tuy nhiên, một khía cạnh không mong đợi là sự dư thừa thông tin. Điều quan trọng là phải biết phân biệt tri thức từ cơn lốc thông tin này. Chỉ việc tích lũy thông tin không đồng nghĩa với việc sở hữu tri thức. Bạn cần phải phân tích, lựa chọn, để khám phá điều mới, từ đó mới thực sự sở hữu tri thức. Từ thông tin đến tri thức, việc biến đổi thông tin thành tri thức là một quá trình mà bạn cần phải học hỏi', giáo sư Thọ nhấn mạnh.
Theo nhà nghiên cứu Trần Hữu Phúc Tiến, để trở thành chủ nhân tương lai của một Việt Nam mạnh mẽ, thế hệ sinh viên hiện nay cần nắm vững tri thức và phát triển khả năng suy luận logic. Để có suy luận logic, điều quan trọng đầu tiên là sinh viên cần đọc sách nhiều.
'Khi tôi còn là sinh viên, mặc dù có ít tiền để mua sách nhưng chúng tôi có thư viện, chúng tôi biết cách tận dụng điều đó nên vẫn có thể đọc nhiều. Trong thời đại này, mỗi người đều sở hữu điện thoại thông minh, nhiều người có iPad, nhưng liệu họ đã tận dụng được ưu điểm đó của mình chưa? Họ đã khám phá được khazn lớn của tri thức thông qua các công cụ thuận lợi đó chưa?', ông Tiến đặt câu hỏi.
Theo ông Tiến, việc khuyến khích học sinh, sinh viên phát triển niềm đam mê đọc sách là một trong những điều mà các trường học (từ trung học đến đại học) có thể thực hiện. Tuy nhiên, các trường cũng cần giúp học sinh, sinh viên học cách lựa chọn sách. Giáo viên, giáo sư cần làm mẫu trong việc đọc sách một cách chủ động nhưng cẩn thận. Vai trò của phương tiện truyền thông cũng rất quan trọng. Không chỉ trường Đại học mới là nơi thích hợp tổ chức các cuộc thảo luận về những cuốn sách mang lại tri thức, hoặc những cuốn sách gây tranh cãi, mà các cơ quan báo chí cũng có thể tổ chức những cuộc thảo luận như vậy.
