Chứng ợ chua, hay còn được biết đến là hiện tượng axít trào ngược từ dạ dày lên thực quản, cổ họng hoặc miệng, là triệu chứng nổi bật nhất của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD). Căn bệnh mãn tính này có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng nếu không có biện pháp chữa trị. May mắn là các trường hợp ợ chua đều có thể đối phó bằng cách uống thuốc kết hợp với việc điều chỉnh một số thói quen trong cuộc sống. Phẫu thuật cũng có thể giải quyết vấn đề. Nếu bạn đang có các triệu chứng của bệnh GERD, bao gồm ợ nóng, ợ axít từ dạ dày, ho, chảy dịch mũi sau, khó nuốt và men răng bị ăn mòn nhiều, bạn có thể làm theo các hướng dẫn dưới đây để trị chứng axít trào ngược.
Các BướcThay Đổi Một số Thói quen

Tránh ăn các thực phẩm làm tăng sản xuất axít trong dạ dày. Nếu trạng thái ợ chua thường xuyên xảy ra, bạn có thể nhận thấy một số thực phẩm có thể gây ra trạng thái này. Hãy giảm ăn các loại thực phẩm sau để giảm thiểu tình trạng ợ chua:
- Sô-cô-la
- Thức ăn cay
- Tỏi và hành
- Thực phẩm chiên hoặc chứa dầu mỡ
- Thực phẩm chứa axít như cà chua, cam, chanh …
- Bạc hà và bạc hà cay
Ăn ít mỗi bữa và tăng số lần ăn. Chia nhỏ khẩu phần ăn thành nhiều bữa giúp hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn, giảm nguy cơ axít dạ dày tích tụ. Hãy kiểm soát lượng thức ăn sao cho vừa phải và chỉ ăn khi thực sự đói.
Không nằm nghỉ ngơi ngay sau khi ăn. Để giúp hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn, hãy tránh ăn quá gần giờ đi ngủ. Chờ ít nhất 3 giờ sau khi ăn mới nằm xuống.
Giảm cân nếu có thừa cân. Béo phì là một trong những nguyên nhân chính gây ra trào ngược axít. Giảm cân có thể giảm áp lực lên thực quản và giảm nguy cơ axít trào ngược.
- Tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để có phương pháp giảm cân an toàn và hiệu quả.
Tránh sử dụng rượu và các đồ uống chứa caffeine. Rượu và caffeine làm giảm cơ tương vàng, nơi kiểm soát dòng thức ăn từ thực quản xuống dạ dày, gây ra trào ngược axít. Đặc biệt, hãy tránh sử dụng chúng trước giờ đi ngủ để giảm triệu chứng của bệnh GERD.
- Uống quá nhiều rượu có thể làm trầm trọng tình trạng GERD, do dạ dày cần thời gian lâu hơn để tiêu hóa và ruột hoạt động kém hiệu quả.
Dừng hút thuốc lá. Thuốc lá ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa và gây tổn thương cho thành thực quản. Nếu không thể hoàn toàn bỏ hút thuốc, bạn nên giảm bớt tối đa lượng thuốc sử dụng.
- Nếu cảm thấy khó khăn trong việc bỏ hút thuốc, bạn có thể hẹn gặp bác sĩ. Họ sẽ đưa ra những lời khuyên dễ thực hiện hoặc kê đơn thuốc để giúp bạn.
Chọn quần áo rộng rãi. Quần áo quá chật có thể ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa bởi áp lực lên các cơ quan nội tạng. Hãy chọn quần áo hoặc váy có phần eo linh hoạt. Nếu làm việc trong môi trường văn phòng, hãy thay đổi quần áo khi về nhà để cảm thấy thoải mái hơn.
Nâng cao đầu giường khoảng 10-12 cm so với chân giường. Điều này giúp ngăn chặn axít dạ dày trào ngược lên thực quản, đặc biệt là đối với những người có thừa cân, vấn đề về cơ hoành hoặc các vấn đề về đường tiêu hóa. Nếu đầu giường cao hơn chân giường, axít sẽ không trào lên được.
- Sử dụng các khối gỗ để nâng cao phần đầu giường. Nếu chỉ dùng gối, hiệu quả sẽ không cao vì eo sẽ bị gập lại.
Sử Dụng Thuốc Điều trị Ợ chua
Hỏi ý kiến bác sĩ về việc sử dụng enzym tiêu hóa và probiotic. Một số người mắc bệnh GERD do thiếu axít dạ dày, dẫn đến khả năng tiêu hóa kém và mất cân bằng vi sinh. Hãy thảo luận với bác sĩ xem tình trạng của bạn có liên quan đến thiếu axít dạ dày hay không và liệu enzym tiêu hóa và probiotic có giúp ích không.
Sử dụng thuốc không cần kê toa. Các loại thuốc như Tums hoặc Alka-Seltzer có thể giảm nhẹ các triệu chứng của ợ nóng hoặc khó tiêu tạm thời. Tuy nhiên, nếu triệu chứng trở nên nặng hơn hoặc kéo dài, bạn nên thăm bác sĩ.
- Hãy thăm bác sĩ nếu triệu chứng kéo dài hơn 2 tuần.
- Thuốc kháng axít có thể ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ của các loại thuốc khác trong cơ thể. Hãy uống các loại thuốc khác ít nhất 1 giờ trước khi dùng thuốc kháng axít hoặc sau khi dùng thuốc kháng axít ít nhất 4 giờ. Hãy thảo luận với bác sĩ về tương tác giữa thuốc kháng axít và các loại thuốc khác.
Sử dụng thuốc chống H2. Các loại thuốc như ranitidine (Zantac), cimetidine (Tagamet) và famotidine (Pepcid) giúp ngăn chặn sự sản sinh axit dạ dày bằng cách chống lại các thụ thể histamine.
- Dùng thuốc chống H2 trước khi ăn để ngăn chặn triệu chứng trào ngược axit, hoặc sau khi ăn để giảm triệu chứng ợ nóng.
- Các loại thuốc chống H2 có thể mua mà không cần kê toa.
Sử dụng thuốc ức chế bơm proton (PPIs) để điều trị triệu chứng ợ chua. Các loại thuốc như omeprazole (Prilosec, Nexium) có khả năng ngăn dạ dày sản sinh axit.
- Dùng thuốc PPIs trong 2 tuần không chỉ giảm triệu chứng ợ chua mà còn giúp lành các tổn thương trên vách thực quản.
- Một số loại thuốc PPIs có thể mua mà không cần kê toa, nhưng một số khác cần được kê đơn từ bác sĩ.
Điều trị tại nhà. Nếu muốn sử dụng phương pháp tự nhiên, bạn có thể thử các phương pháp sau đây để giảm triệu chứng ợ chua:
- Uống một thìa canh muối pha loãng trong nước.
- Ăn hạnh nhân tươi để cân bằng pH trong dạ dày và giảm ợ chua.
- Mỗi ngày uống vài thìa cà phê giấm táo để hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn.
- Uống trà hoa cúc La Mã.
- Uống nước lô hội ép.

Thảo luận với bác sĩ về việc sử dụng phương pháp thảo dược để điều trị GERD. Thảo luận với bác sĩ về việc sử dụng các loại thảo dược để giảm axit dạ dày. Các loại thảo dược như cam thảo, thiên môn chùm, cây đàn hương, củ gấu, thiến thảo, lá đa tròn, fumaria parviflora (một loại cây thân thảo), ban trắng, xoài Mangifera indica, Natrum Phos và Argentum nit có thể hữu ích trong điều trị GERD.
- Luôn thảo luận với bác sĩ trước khi sử dụng phương pháp thảo dược, vì một số loại có thể tương tác với các loại thuốc khác hoặc gây ra phản ứng phụ không mong muốn.
- Không nên tự chữa bệnh nguy hiểm như nhiễm khuẩn H. Pylori hoặc loét dạ dày mà không tham khảo ý kiến của bác sĩ. Hãy thăm bác sĩ nếu bạn nghi ngờ mình mắc một trong những bệnh này.
Điều trị Ợ chua Mãn tính
Hỏi ý kiến bác sĩ nếu sau khi sử dụng thuốc và thay đổi thói quen sinh hoạt mà vẫn không thấy cải thiện. Trong một số trường hợp, các biện pháp tự chữa, thay đổi thói quen sinh hoạt và sử dụng thuốc không kê toa vẫn không đủ hiệu quả. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc gây đau đớn quá hai tuần, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ.
Thực hiện các xét nghiệm để xác định nguyên nhân và loại trừ các căn bệnh khác. Loét dạ dày, ung thư và các bệnh khác cũng có thể gây ra triệu chứng trào ngược axit. Vì vậy, hãy thông báo với bác sĩ rằng bạn muốn tìm hiểu nguyên nhân thực sự đằng sau các triệu chứng này.
Tìm hiểu về khả năng phẫu thuật. Một số vấn đề như thoát vị cơ hoành có thể được giải quyết thông qua phẫu thuật. Nếu bạn gặp phải triệu chứng ợ chua mãn tính, hãy cân nhắc lựa chọn này.
- Phẫu thuật có thể được thực hiện để điều chỉnh đường dẫn vào dạ dày, từ đó ngăn axit trào ngược.
- Các phương pháp ít xâm lấn hơn thường được thực hiện thông qua nội soi, bao gồm việc thắt chặt cơ vòng, sử dụng bóng nhiệt để giảm nghẹt do mô sẹo, hoặc loại bỏ mô tổn thương.
Lời khuyên
- Trong thời kỳ mang thai, ợ chua là vấn đề phổ biến do áp lực từ thai nhi và hormon sản sinh nhiều. Bác sĩ phụ khoa có thể tư vấn về cách điều trị phù hợp.
- Hãy thông báo cho bác sĩ biết nếu bạn đang dùng thuốc điều trị bệnh tim, như thuốc chặn kênh canxi hoặc thuốc an thần, vì chúng có thể làm tăng hoặc làm trầm trọng hơn các triệu chứng của bệnh GERD.
- Nếu bạn cần sử dụng thuốc lâu hơn hai tuần, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ.
Cảnh báo
- Trong thời gian nằm ngủ, chứng ợ axít từ dạ dày kèm theo việc không tiêu hóa thức ăn có thể gây ra viêm phổi và làm khó thở.
- Việc bỏ qua điều trị cho ợ chua có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh cao huyết áp, góp phần vào sự phát triển của các bệnh suyễn hoặc dị ứng.
- Chứng ợ chua không được chữa trị có thể gây ra tổn thương cho tế bào, trong một số trường hợp có thể dẫn đến việc phát triển loét chảy máu hoặc ung thư thực quản.