Buzz
Mười năm gắn bó với thế hệ học sinh được cho là 'quá sướng” ấy trong vai trò một nhà giáo đã giúp tôi nhận ra rằng ngầm định ấy thực tình có phần thiếu công bằng với các em. Mỗi bối cảnh sống đều góp phần tạo nên mô thức hành vi và văn hóa của cả một thế hệ mà không phải lúc nào một cá nhân cũng có thể ý thức rõ ràng và đưa ra lựa chọn chủ động.
Sự đầy đủ, thậm chí là thừa thãi về vật chất, có thể trở thành con dao hai lưỡi đối với bọn trẻ, khiến các em gặp những khó khăn rất đặc thù về động lực, bản sắc cá nhân, quan hệ xã hội và sức khỏe tâm thần. Đó là chưa kể các em sinh ra và lớn lên trong thời kì xã hội quá tải và tiêu dùng quá mức, trong một bối cảnh mà mỗi ngày ai cũng so sánh cuộc sống của mình với sự hào nhoáng của người khác trên mạng xã hội.
Từ góc nhìn đó, tôi cảm thấy sự đồng cảm sâu sắc khi đọc và dịch cuốn sách Cái giá của đặc quyền của Tiến sĩ Madeline Levine. Tác giả như đang kể lại những câu chuyện mà tôi đã từng chứng kiến: một đứa trẻ từ nhỏ đến lớn luôn được cha mẹ bảo bọc, khi vào đại học lại không biết mình muốn gì, cuối cùng bỏ học trong sự hoang mang; một gia đình với người cha quyền lực, ít xuất hiện trong cuộc sống của con, nhưng lại nổi giận nếu con chọn con đường khác với kỳ vọng của ông; một đứa trẻ tự làm đau mình để thu hút sự chú ý của cha mẹ bận rộn.
Khác với nhiều cuốn sách nuôi dạy con khác, Cái giá của đặc quyền mang lại sự thấu cảm sâu sắc cho cha mẹ thời nay, khi ai cũng muốn con mình có điều kiện tốt nhất, vào trường danh tiếng, có sự nghiệp thành công và sẵn sàng làm mọi thứ để đạt được điều đó. Nhưng họ thường quên rằng, điều con cần nhất là sự hiện diện của cha mẹ, là được phát triển tính độc lập và tự tin sống cuộc đời mình. Họ cũng không nhận ra rằng: thưởng và phạt chỉ tăng động lực bên ngoài, không bền vững như động lực bên trong; áp lực vừa đủ có thể giúp ích, nhưng thúc ép thái quá sẽ gây hại lâu dài.
Ngoài vai trò một nhà giáo, tôi cũng là một người mẹ. Giống như nhiều cha mẹ khác, tôi luôn cố gắng tìm kiếm sự cân bằng giữa những nghịch lý đó. Và trong quá trình dịch cuốn sách này, tôi đã có cơ hội suy ngẫm sâu sắc về cuộc sống của chính mình, gia đình và cách tôi đồng hành cùng con.
Cuốn sách không chỉ đề cập đến vấn đề mà sự giàu có mang lại cho phụ huynh và con cái họ, mà còn là những vấn đề phổ biến trong xã hội đô thị ngày nay, không giới hạn ở tầng lớp nào. Giữa hàng loạt sách “gây áp lực” cho cha mẹ phải hoàn hảo, cuốn sách này mang đến sự thấu hiểu, ghi nhận những khó khăn của việc làm cha mẹ, giúp họ tìm ra cách tự giúp mình và con vượt qua cái bẫy của chủ nghĩa vật chất và chủ nghĩa hoàn hảo, hướng đến một gia đình êm ấm với những cái tôi khỏe mạnh từ bên trong.
- Th.S Bùi Trà My - Giảng viên đại học RMIT, Nguyên thành viên BGH trường PTLC Olympia
