Cảm nhận của tôi về bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương

Đề bài: Cảm nhận về bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương. 

Mẫu văn về cảm nhận bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương.

I. Cấu trúc ý Cảm nhận về bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương

Chủ tịch Hồ Chí Minh là nguồn cảm hứng cho vô số thi nhân nổi tiếng, trong đó, Viễn Phương với bài thơ 'Viếng lăng Bác' để lại trong lòng độc giả ấn tượng sâu sắc. Bài thơ là biểu tượng của tình cảm chân thành, sâu sắc nhất của tác giả và người dân miền Nam dành cho Vị Cha già yêu quý của dân tộc.

Viễn Phương sáng tác 'Viếng lăng Bác' vào năm 1976, một năm sau khi miền Nam giải phóng, đất nước thống nhất, cũng là thời điểm lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh được khánh thành. Khi đến thăm lăng Bác Hồ, tác giả tràn đầy xúc động, điều này làm nảy sinh nguồn cảm hứng cho sự sáng tác đầy cảm xúc.

Ngay từ khổ thơ đầu tiên, tác giả giới thiệu khung cảnh bên ngoài lăng một cách tự nhiên và chân thực:

Con ở miền Nam đến thăm lăng Bác
Trong sương, hàng tre bát ngát hiện lên
Ôi! Hàng tre xanh tươi Việt Nam
Bão táp, mưa sa, đứng thẳng hàng.

Trước lăng Bác, tâm trạng xúc động hiện hữu, là tiếng lòng của người con miền Nam sau bao ngày mong đợi được viếng thăm Bác. Ở câu thơ đầu: 'Con ở miền Nam đến thăm lăng Bác' như một thông điệp, giới thiệu giản dị nhưng chứa đựng nhiều tình cảm thân thương. Bằng cách xưng hô 'Con - Bác', người đọc cảm nhận sự gần gũi, thân thiết và kính trọng của người con đi xa lâu ngày trở về gặp lại người cha yêu quý của dân tộc. Làm nổi bật sự gắn kết mật thiết giữa lãnh tụ và nhân dân, cụm từ 'con ở miền Nam' vừa thể hiện nỗi đau mất mát, vừa thể hiện niềm tự hào. Miền Nam gian khổ, miền Nam anh dũng, những năm chiến đấu hy sinh để đến ngày đất nước thống nhất, nhưng niềm vui ấy Bác không chia sẻ cùng hàng triệu trái tim Việt Nam. Cụm từ 'thăm' thay vì 'viếng' tinh tế dịu đi nỗi đau mất Bác, ẩn sau lòng mỗi người Việt: Bác Hồ vẫn còn sống.

Sau nỗi xúc động đó, hàng tre bát ngát hiện lên trước mắt nhà thơ khi đứng trước lăng. Hình ảnh cây tre từ xưa đã quen thuộc, gần gũi với từng miền quê, nay trở thành biểu tượng cho con người Việt Nam với những phẩm chất tốt đẹp: bền bỉ, kiên cường, hiên ngang trước khó khăn, thách thức. Hàng tre, như đại diện cho đất nước, trung thành và gắn bó, giữ cho Người ngủ yên bình. Sử dụng từ cảm thán 'Ôi!' biểu hiện niềm xúc động kết hợp với niềm tự hào trước hình ảnh của hàng tre. Có thể nói, hình ảnh tre là bản nhạc mở đầu nói lên niềm xúc động hồi hộp của nhà thơ khi đến Lăng Bác.

Tiếp theo là cảm xúc của tác giả trước hình ảnh đám người vào lăng viếng Bác:

Ngày qua ngày, mặt trời lặn bên lăng
Thấy một bức tranh mặt trời đỏ rực

Với lòng biết ơn, ngưỡng mộ và kính yêu vị lãnh tụ của dân tộc. Tác giả sử dụng hình ảnh 'mặt trời' để tượng trưng cho Bác trong trái tim hàng triệu người Việt Nam. Một biểu tượng tuyệt vời và sáng tạo. Nếu mặt trời thiên nhiên chiếu sáng không gian và mang lại sự sống cho mọi sinh linh, thì 'mặt trời' ở câu thơ dưới đây là biểu tượng của Bác. Bác là nhà lãnh đạo xuất sắc mang lại ánh sáng cách mạng, mang đến cuộc sống an lành, tự do và hạnh phúc cho nhân dân. Chi tiết 'rất đỏ' làm cho câu thơ thêm phần ấn tượng, làm hiện lên một trái tim đầy nhiệt huyết luôn sẵn sàng hy sinh cho đất nước và dành những tình cảm thân thương nhất cho đồng bào cả nước. Màu đỏ như làm tan đi nỗi đau mất mát, làm ấm lòng trong bức tranh đau thương.

Khi hòa mình vào dòng người viếng lăng Bác, nhà thơ tràn ngập xúc động:

Ngày qua ngày, dòng người đi trong hồi ức
Kết thành tràng hoa, dâng bảy mươi chín mùa xuân.

Với từ ngày qua ngày, tạo ra ấn tượng về sự sống mãi mãi, quy luật tự nhiên của dòng người viếng lăng Bác cũng như quy luật vĩnh cửu của tạo hóa. Gợi lên tấm lòng không nguôi nhớ Bác của nhân dân. Hình ảnh 'dòng người đi trong thương nhớ' là sự hiện thực, mô tả từng dòng người di chuyển chậm rãi, thành kính viếng thăm Bác với niềm xúc động, tiếc thương và lòng biết ơn vô tận. Viễn Phương mô tả hình ảnh này như tràng hoa dâng lên, biểu tượng cho cuộc đời đã nở hoa dưới ánh sáng cách mạng của Bác. Một bức tranh đẹp và đầy lòng nhân văn.

Tiếp theo là cảm xúc, là tình cảm dồn nén lâu nay của nhà thơ trước linh cữu Bác:

Bác nằm trong giấc ngủ yên bình
Giữa vầng trăng sáng dịu dàng

Giấc ngủ của Bác là giấc ngủ giữa vầng trăng, giấc ngủ đêm bình thường, không phải giấc ngủ vĩnh cửu. Cảm giác như Bác vẫn ở đây, vẫn bên cạnh chúng ta. Một giấc ngủ 'bình yên' trong tình yêu thương con người và vạn vật. Ngòi bút của ông đặc sắc, tạo hình ảnh vũ trụ để so sánh với Bác. Hình ảnh 'vầng trăng' gợi lên vẻ đẹp tinh tế và thanh cao của Người.

Cảm xúc tự hào và ngưỡng mộ giờ đây lặng lẽ để nhường chỗ cho nỗi đau trào dâng khó kìm nén:

Vẫn biết trời xanh sẽ mãi là vĩnh cửu
Nhưng lòng nhói đau kềm chế bên trong tim.

Dù lý trí vẫn nói Bác còn sống mãi với chúng ta, nhưng tim ta vẫn đau nhói, nghẹn lời khi nhìn thấy sự thật đau lòng: Bác đã rời bỏ chúng ta mãi mãi. Đó là nỗi đau vô tận, lòng xót thương. Lời thơ như tiếng khóc nghẹn ngào của đứa con khi đứng bên cạnh di hài người Cha. Hình ảnh vũ trụ lại xuất hiện: 'trời xanh' được nhà thơ miêu tả như biểu tượng của điều kỳ diệu, cao cả, vĩnh cửu, ca ngợi tầm vóc lớn lao và thể hiện lòng kính trọng của nhà thơ đối với Bác.

Nếu nỗi đau ở trên là âm ỉ, đau nhói thì ở khổ thơ cuối, khi sắp phải trở lại miền Nam, nhà thơ bất ngờ trào dâng cảm xúc. Lòng thương nhớ từ lâu đã bùng cháy trong tiếng khóc đau đớn:

Ngày mai trở về miền Nam, dòng nước mắt trào dạt
Ngày mai trở về miền Nam, hình ảnh Bác không ngừng hiện về.

Hai câu thơ như lời tạm biệt, từ 'trào' biểu lộ cảm xúc sâu sắc, luyến tiếc, bịn rịn, lòng nhớ Bác không nguôi. Đây không chỉ là nỗi đau của tác giả mà còn là của hàng triệu trái tim, cùng một nỗi đau mất mát Bác. Tình cảm này, cảm xúc này đẩy lên đỉnh điểm, và nhà thơ mong muốn trở thành 'con chim hót quanh lăng', làm 'đóa hoa tỏa hương', làm 'cây tre trung hiếu' để sống mãi bên Người, để đền đáp công ơn Bác đã mang đến cho nhân loại:

Muốn trở thành con chim hót quanh lăng Bác
Muốn làm đóa hoa toả hương ở khắp nơi
Muốn trở thành cây tre trung hiếu ở đây.

Như chúng ta đã biết, bài thơ mở đầu với hình ảnh của cây tre. Và ở phần kết, 'cây tre' xuất hiện một lần nữa, nhưng giờ đây có ý nghĩa mới. Nó không chỉ là cây tre thường ngày, mà là biểu tượng của lòng kính yêu và ước nguyện chung thủy tiếp tục theo đuổi lý tưởng cách mạng mà Bác đã chọn cho dân tộc.

Bài thơ kết thúc trong sự hiện diện xa lạ của không gian, nhưng lại tạo nên sự gần gũi qua ý chí và tình cảm. Bằng tất cả tình yêu thương chân thành, Viễn Phương đã tỏ ra mình trước mọi cung bậc cảm xúc thông qua những vần thơ. Đây cũng là tình cảm chân thành của mỗi người con miền Nam và của toàn bộ nhân loại dành cho Bác.

""""""HẾT""""""-

Như vậy, chúng tôi đã đề xuất Suy nghĩ về bài thơ Viếng lăng Bác của Viễn Phương. Các em cũng có thể khám phá Một giấc mơ về người thân xa cách và cùng với phần Thuyết minh về cây lúa Việt Nam để nâng cao kiến thức văn hóa ngữ văn lớp 9.

Ngoài phần trình bày ở trên, hãy tìm hiểu thêm về Cảm nhận về nhân vật ông Hai trong tác phẩm Làng của Kim Lân để chuẩn bị tốt hơn cho bài học sắp tới.

Khám phá chi tiết về phần Phân tích nhân vật ông Hai trong truyện ngắn Làng của Kim Lân để nắm vững hơn kiến thức môn Ngữ Văn lớp 9.