Canada phát hiện một loài khủng long mới có khả năng bay, có kích thước tương đương với một chiếc máy bay nhỏ

Các nhà khoa học cổ sinh vật học tại Canada gần đây phát hiện và đặt tên cho một loài Pterizard mới, sải cánh của nó có đến 10 mét.

Khủng long bay (Pterizard) là những sinh vật khổng lồ chiếm trọn bầu trời trong thời kỳ khủng long, đặc biệt vào cuối kỷ Phấn Trắng. Mặc dù kích thước của chúng ngày càng lớn, nhưng số lượng lại ngày càng giảm. Gần đây, các nhà khoa học cổ sinh vật tại Canada đã phát hiện một loài Pterizard mới với sải cánh lên tới 10 mét.

Bắc Mỹ được biết đến là một trong những nơi giàu tài nguyên hóa thạch cổ sinh vật học nhất, và nhiều hóa thạch đã được khai quật ở Hoa Kỳ và Canada. Mặc dù có nhiều hóa thạch khủng long được tìm thấy, nhưng hóa thạch Pterizard lại ít được phát hiện ở Bắc Mỹ, đặc biệt ở Canada. Cho đến năm 1972, các nhà khảo cổ mới phát hiện một số hóa thạch Pterizard tại Alberta, Canada.

Ban đầu, các nhà khoa học cổ sinh vật tin rằng những mẫu hóa thạch này thuộc về loài Quetzalcoatlus, một loài khủng long bay có cổ dài và không răng, với sải cánh lên đến 10m và chiều cao từ 4.8 đến 5.5m, nặng từ 210 đến 250 kg. Tuy nhiên, Michael Habib, một nhà khoa học cổ sinh vật tại Đại học Nam California, cho rằng những hóa thạch này thuộc về một loài Pterizard hoàn toàn mới.

Vào năm 1992, các nhà khoa học cổ sinh vật đã phát hiện một hóa thạch Pterizard (số hiệu: TMP 1992.83) tại hệ tầng Dinosaur Park Formation ở Canada. Hóa thạch này bao gồm một bộ xương sau sọ, thuộc về một cá thể chưa hoàn toàn trưởng thành. Sau đó, họ còn tìm thấy nhiều mẫu hóa thạch khác của loài này, nhưng hầu hết đều là những mảnh nhỏ và vỡ vụn.

Trong vòng 15 năm, các nhà khoa học cổ sinh vật đã khám phá ra nhiều hóa thạch của các loài thuộc họ Azhdarchidae tại nhiều quốc gia như Pháp, Hungary, Romania, Morocco và các nơi khác. Những hóa thạch này cung cấp nhiều thông tin để nghiên cứu về tính đa dạng sinh học của họ Azhdarchidae. Cũng trong thời gian đó, các nhà khoa học cũng đã quan sát các đặc điểm về bộ xương và đo lường hóa thạch để hiểu rõ hơn về các loài thuộc chi Quetzalcoatlus.

Habib đã kiểm tra các hóa thạch được phát hiện vào năm 1992 khi thăm Bảo tàng Cổ sinh vật học Hoàng gia Taylor ở Canada. Từ những mẫu hóa thạch được bảo quản, nhà khoa học phát hiện nhiều dấu răng, thậm chí còn những chiếc răng bị kẹt trong hóa thạch. Đánh giá ban đầu cho thấy những chiếc răng và dấu răng này xuất hiện sau khi con thằn lằn bay đã chết và chúng thuộc về một loài khủng long Dromaeosaurus nhỏ.

Khi so sánh các đốt sống được phát hiện với loài Quetzalcoatlus, các nhà khoa học cổ sinh vật xác định rằng chúng có các đặc điểm giải phẫu khác nhau và rõ ràng chúng đại diện cho hai loài khác nhau. Dựa trên hóa thạch Pterizard được phát hiện vào năm 1992, các nhà khoa học ước lượng sải cánh của nó là 5 mét, nhưng một hóa thạch khác trong bảo tàng (số TMP 1980.16.1367) có kích thước lớn hơn. Do quá trình bảo quản chưa được xác định rõ ràng, nhiều mẫu hóa thạch ban đầu được cho là thuộc về xương đùi, nhưng nghiên cứu đã chỉ ra rằng chúng thực sự là các đốt sống cổ của loài này, với chiều dài khoảng 0,5 mét. Dựa trên hóa thạch này, sải cánh của loài Pterizard mới này đạt tới 10,5 mét.

Vào tháng 9 năm 2019, các nhà khoa học cổ sinh vật học đã công bố một bài báo trên Tạp chí Cổ sinh vật học Journal of Vertebrate với tên gọi 'Cryodrakon boreas, gen. et sp. nov., một loài khủng long bay Azhdarchid của kỷ Phấn trắng Canada' và đặt tên cho loài mới này là Cryodrakon boreas.

Trong đó, từ 'Cry' trong tiếng Hy Lạp cổ có nghĩa là băng giá, lạnh lẽo và 'drakon' có nghĩa là rồng. Cryodrakon có nghĩa là loài rồng băng giá, biểu tượng cho hóa thạch được tìm thấy tại nơi có thời tiết lạnh như Canada. 'Boreas' có nghĩa là phía bắc, cũng là biểu tượng của sự lạnh lẽo.

Hệ tầng Dinosaur Park Formation, nơi phát hiện ra mẫu hóa thạch của loài khủng long bay mới này, thuộc thời kỳ Phấn trắng muộn, từ 76,7 đến 74,3 triệu năm trước. Mẫu hóa thạch của loài Cryodrakon boreas được tìm thấy ở lớp dưới của hệ tầng, cho thấy niên đại của nó khoảng 76 triệu năm trước.

Dinosaur Park Formation là một hệ tầng khác lớn. Trong hệ tầng này, có sự đa dạng và phong phú về loài khủng long, bao gồm Hesperonychus, Dromaeosaurus, Caenagnathidae, Micropachycephalosaurus,...

Với sải cánh hơn 10 mét, Cryodrakon có đầu nhọn, cổ thon, và cánh có màng có thể bay lên bầu trời xanh với sự trợ giúp của luồng không khí nóng. Các nhà khoa học cổ sinh vật cho rằng Cryodrakon chủ yếu ăn cá, nhưng chúng cũng ăn động vật và khủng long nhỏ. Khi đứng trên mặt đất, con trưởng thành có chiều cao lên đến 4 mét.