Buzz
Giới thiệu sản phẩm độc đáo Rêu suối Mường Lò
Mùa Rêu suối Mường Lò thường xuất hiện nhiều vào khoảng đầu tháng 9 đến tháng 5 âm lịch và nó bắt nguồn từ con sông Thia. Những đám rêu bám vào đá, mọc dài đến kích thước nhất định sẽ tự rụng và trôi theo dòng nước sông theo quy luật tự nhiên. Khi thời tiết ấm hơn, các thiếu nữ Mường Lò sẽ cùng nhau đến suối hái rêu về phơi khô và chế biến thành nhiều món ngon cho gia đình.
Rêu suối Mường Lò ngon nhất là loại rêu được thu hoạch vào mùa xuân. Để chọn được đám rêu sạch, non thì bạn nên lựa chọn rêu ở khu vực có rừng suối chảy xiết, tập trung những tảng đá lớn. Việc thu hoạch rêu đá cũng không dễ dàng vì chúng thường nằm sâu dưới nước nên phải ngồi xuống mới lấy được. Điều này cũng là điều cần lưu ý nếu muốn đi hái rêu những ngày nước lớn.
Sau khi thu hoạch, rêu cần được rửa sạch trước khi chế biến. Ảnh: Hoàng Yên
Các loại Rêu suối Mường Lò
Có 3 loại Rêu suối Mường Lò bao gồm:
- Rêu cay: Thường mọc rải rác và có màu xanh đậm, thường xuất hiện nhiều ở Nậm Thi, Nậm Mã, Nậm Khoai, Nậm He... trong khu vực sông Mã.
- Rêu dạ: Mọc trên đá và có sợi màu xanh đậm, thường xuất hiện nhiều tại phụ lưu sông Đà.
- Rêu lúa: Chúng mọc thành từng mảng ở khe suối hoặc sông hồ và không bám vào đá.
Rêu suối Mường Lò cũng có nhiều loại khác nhau. Ảnh: Trần Huyền Châu
Khám phá vẻ đặc sắc của món ăn độc đáo này
3.1 Huyền thoại tại dòng sông Thia
Người dân ở đây thường kể về truyền thuyết liên quan đến Rêu suối Mường Lò. Đó là câu chuyện tình yêu của một cặp trai gái người Thái và dòng sông Thia. Sông Thia là dòng sông có diện tích rộng lớn nhất ở Mường Lò với lòng suối rộng 150m. Trong tiếng Thái, từ 'Thia' có nghĩa là nước mắt, chỉ giọt nước mắt của cô gái người Thái.
Câu chuyện kể rằng trong quá khứ có một cặp trai gái người Thái yêu nhau sâu đậm. Tuy nhiên, gia đình của cô gái phản đối và muốn cô gả cho người khác. Hai người quyết định bỏ trốn lên núi nhưng bị truy đuổi. Chàng trai bị giết và ném xuống vực, biến thành tảng đá. Cô gái, đau lòng vì mất chàng, đã khóc nước mắt thành dòng sông Thia, và cô cũng biến thành tảng rêu bám trên tảng đá. Câu chuyện này khiến ai cũng thương xót, và người Thái thường dùng rêu suối trong lễ cưới, hy vọng có một tình yêu trường tồn, hạnh phúc và may mắn.
Tảng rêu được bà con dân tộc thu hoạch bên bờ suối. Ảnh: Thơm Mỹ
3.2 Thưởng thức món Rêu suối Mường Lò
Mùa Rêu suối Mường Lò thường không kéo dài nên người dân ở đây thường tranh thủ thu hoạch vào mùa thu để sử dụng dần trong mùa đông và những dịp như Tết. Ngoài thịt trâu gác bếp, lạp xưởng, bánh chưng đen..., món rêu suối là một món không thể bỏ qua khi đến Yên Bái.
Người dân thường sử dụng Rêu suối Mường Lò trong bữa ăn hàng ngày hoặc trong những dịp đặc biệt như mừng tân gia, tiệc cưới, lễ hội... Việc thu hoạch rêu có thể khó khăn nhưng quan trọng hơn là quá trình chế biến. Sau khi thu hoạch, rêu được đặt lên tảng đá lớn, sau đó sử dụng thanh tre đập cho rêu phẳng ra, làm sạch gốc, cát sạn... Tiếp theo, rêu được rửa nhiều lần trong nước suối, sau đó ủ trong muối khoảng 15 phút trước khi chế biến thành các món ngon khác nhau.
Sau khi được thu hoạch, Rêu suối Mường Lò được chế biến thật sạch sẽ, sử dụng các loại gia vị đặc trưng của người Thái như hạt dổi, mắc khén, hạt sẻn kết hợp với lá chanh, sả, tỏi, ớt, thịt mỡ và được gói trong lá dong. Tiếp theo, rêu được buộc bằng lạt tre ở hai đầu, sau đó treo và vùi gói rêu trong tro nóng khoảng 30 phút, sau đó lấy ra đặt lên bếp than hoa.
Rêu được nướng vùi trong tro
Nếu bạn kiểm tra và thấu nước mỡ chảy ra thì Rêu suối Mường Lò đã chín, chúng ta chỉ cần bày ra đĩa thật đẹp mắt. Sau khi chín bạn chỉ cần mở lớp lá dong ra là đã ngửi thấy được hương thơm ngào ngạt của lá cùng các loại gia vị khác. Khi thưởng thức chúng ta sẽ lập tức cảm nhận được một hương vị thật ngon mát, ngọt lịm khi rêu được thấm đều các loại gia vị.
Bên cạnh món rêu nướng thì người Mường Lò còn dùng rêu để ăn thay rau hằng ngày. Cụ thể sau khi rửa rêu sạch và xé nhỏ ra thì các bà nội trợ sẽ luộc chúng với nước cho chín. Nếu ngon hơn thì chúng ta có thể luộc bằng nước luộc vịt hay luộc gà và đun sôi. Dù nghe có vẻ kỳ lạ nhưng món rêu chiên cũng khá được ưa chuộng, mọi người thường dùng chúng nhắm với rượu. Một miếng rêu nhâm nhi cùng ngụm rượu để rêu tan đều trong khoang miệng.
Người có thể sử dụng rêu suối thay thế rau hàng ngày
3.3 Lợi ích của món Rêu suối Mường Lò
Món ăn từ Rêu suối Mường Lò không chỉ ngon mà còn rất tốt cho sức khỏe, giúp thanh nhiệt, giải độc và điều hòa khí huyết trong cơ thể. Ngay từ lần đầu thưởng thức, bạn sẽ cảm nhận được hương vị đặc biệt, thanh mát để thưởng thức bất kỳ mùa nào trong năm.
Rêu suối Mường Lò có thể được chế biến thành nhiều món ngon và bổ dưỡng
Đây chưa kể đến việc Rêu suối Mường Lò liên quan đến câu chuyện cảm động về nàng Thia. Do đó, rêu suối Thia thường được coi là có hương vị ngon nhất ở Tây Bắc. Không chỉ là một món ngon dân dã độc đáo của người Thái, Rêu suối Mường Lò cũng được yêu thích trong bữa cơm của người Tày, Dao, Nùng... Nếu có cơ hội, bạn nên thử một lần và thưởng thức những món ăn độc đáo khác như Rau dớn Mường Lò, Táo mèo Yên Bái hoặc thậm chí là Chè Shan tuyết suối Giàng.
Người tạo ra: Thụy Anh
Nguồn: Tổng hợp.
