Câu hỏi phổ biến: Khi nào cần phải mở thông tuyến lệ?

1. Hiện tượng tắc tuyến lệ là gì?

Tuyến lệ đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động và sức khỏe của mắt bằng cách giữ ẩm và cung cấp oxy cho nhãn cầu. Tuyến lệ hoạt động liên tục từ khi trẻ mới sinh cho đến khi già để giữ mắt ẩm. Ngoài ra, trong quá trình khóc, nước mắt chứa kháng viêm tự nhiên giúp làm sạch và bảo vệ mắt, loại bỏ các tác nhân có thể gây tổn thương cho mắt.

Vấn đề tắc tuyến lệ thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

Hầu hết trường hợp tắc tuyến lệ xảy ra ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, do tuyến lệ chưa phát triển hoàn toàn. Các vấn đề dẫn đến tắc tuyến lệ bao gồm:

• Van ở cuối tuyến lệ mở không đúng cách.

• Ống dẫn nước mắt quá hẹp.

• Các lỗ mở ở mí mắt không phát triển đúng cách.

Ngoài ra, tắc tuyến lệ do nguyên nhân bệnh lý hoặc dị tật cấu trúc thì điều trị khó khăn hơn, bao gồm: tuyến lệ bị tổn thương, bệnh polyp mũi, xương mũi chặn đường dẫn của nước mắt, u nang, nhiễm trùng ở mắt hoặc mặt làm tăng áp lực cho ống dẫn nước mắt,…

Tắc tuyến lệ có thể gây ra trẻ mệt mỏi, khó mở mắt

Phần lớn trẻ bị tắc tuyến lệ được chẩn đoán dựa trên các triệu chứng và dấu hiệu lâm sàng. Trong trường hợp tuyến lệ chưa hoàn toàn phát triển, việc chăm sóc sẽ giúp bệnh tự khỏi sau một thời gian.

Cũng có những nguyên nhân khác ít gặp gây ra tắc tuyến lệ, bao gồm:

• Tuổi tác: ở người già, các lỗ nhỏ dẫn nước mắt có thể bị hẹp lại và dẫn đến tắc nghẽn.

• Chấn thương: các chấn thương vùng mũi có thể gây tắc ống dẫn nước mắt.

• Khối u: các khối u cũng có thể gây ra tắc tuyến lệ khi áp lên hệ thống ống dẫn nước mắt.

• Tác dụng phụ của thuốc hóa trị và xạ trị ung thư.

2. Khi nào cần phải mở thông tắc tuyến lệ - các bác sĩ giải đáp rõ ràng

Cách xử lý tắc tuyến lệ bao gồm 3 kỹ thuật chính:

• Áp dụng ống thông: phương pháp này mở rộng các tắc nghẽn trong hệ thống ống dẫn nước mắt bằng ống silicon hoặc polyurethane nhỏ.

• Thực hiện thông qua ống thông bóng: thường áp dụng cho trẻ em, người mới biết đi hoặc người mắc tắc nghẽn tuyến lệ một phần. Phương pháp này giúp mở rộng các phần tắc nghẽn hoặc bị cản trở bởi sẹo, viêm,...

• Mổ mở túi lệ xuống mũi: giúp tạo lối thoát nước mắt vào mũi. Thường áp dụng cho những trường hợp không hiệu quả bằng 2 phương pháp trên hoặc những trường hợp không thích hợp với ống thông.

• Nội soi: đây là phương pháp có nhiều lợi ích như hồi phục nhanh chóng, không có vết sẹo. Tuy nhiên, tỷ lệ thành công không cao bằng phương pháp mổ mở.

Những người mắc tắc nghẽn tuyến lệ thường là trẻ em sơ sinh và trẻ nhỏ, mắt và cơ thể của họ đều nhạy cảm với bất kỳ tác động nào nên việc phẫu thuật hoặc can thiệp nhỏ đều rất hạn chế. Hầu hết các trường hợp tắc nghẽn tuyến lệ đều tự lành sau một thời gian chăm sóc tốt, chỉ có những trường hợp nặng hoặc không tự lành mới cần phải xử lý tắc nghẽn tuyến lệ. Vậy khi nào cần thực hiện xử lý tắc nghẽn tuyến lệ?

Việc xử lý tắc nghẽn tuyến lệ được thực hiện với trẻ từ 6 tháng tuổi trở lên

Tùy thuộc vào nguyên nhân và tình trạng của bệnh nhân mà bác sĩ sẽ tư vấn và thực hiện các phương pháp điều trị phù hợp.

• Với trẻ sơ sinh: thường không cần điều trị mà bệnh thường tự khỏi khi trẻ đạt đến 1 tuổi.

• Trẻ trên 1 tuổi: nếu tuyến lệ vẫn bị tắc sẽ được áp dụng kỹ thuật massage đặc biệt để mở rộng các màng tắc.

Ngoài ra, bác sĩ sẽ chỉ định bơm rửa kê đạo nếu tắc tuyến lệ xảy ra trong các trường hợp sau:

• Trước khi thực hiện phẫu thuật can thiệp vào nội nhãn, như phẫu thuật đục thủy tinh thể, hoặc phẫu thuật glocom.

• Trước khi thực hiện thông lệ đạo.

• Điều trị viêm loét giác mạc.

Việc thông tắc tuyến lệ giúp giải quyết những trường hợp nặng, có nguy cơ biến chứng cao, nhưng không được khuyến khích với trẻ bị áp xe túi lệ. Do đó, cần thăm khám và chẩn đoán cẩn thận trước khi quyết định phẫu thuật.

3. Cách khác để giải quyết tình trạng tắc nghẽn tuyến lệ ở trẻ

Đa số trường hợp tắc nghẽn tuyến lệ có thể được cải thiện hoàn toàn thông qua việc chăm sóc tại nhà, cha mẹ có thể tự thực hiện hoặc được hướng dẫn nếu trẻ đủ lớn.

Trẻ bị tắc nghẽn tuyến lệ cần được vệ sinh mắt sạch sẽ

3.1. Nhỏ mắt cho trẻ nhỏ

Để phòng tránh sự phát triển của vi khuẩn, việc vệ sinh mắt cho trẻ rất quan trọng, đặc biệt khi trẻ bị tắc tuyến lệ. Cha mẹ chỉ cần dùng nước muối sinh lý hoặc bông gòn thấm nước muối để lau mắt cho trẻ mỗi ngày. Đảm bảo vệ sinh sạch sẽ cho mắt trẻ để tránh nguy cơ nhiễm trùng.

Ngoài việc vệ sinh, sử dụng thuốc mỡ hoặc thuốc bôi kháng sinh cũng là biện pháp hữu ích để ngăn ngừa bội nhiễm ở trẻ bị tắc tuyến lệ. Tuy nhiên, cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ về cách sử dụng và liều lượng. Hầu hết trẻ bị tắc tuyến lệ sẽ có sự cải thiện khi thực hiện các biện pháp chăm sóc này.

3.2. Phương pháp massage mắt cho trẻ

Kỹ thuật này giúp làm thông tắc tuyến lệ của trẻ, đặc biệt hiệu quả đối với trường hợp tắc tuyến lệ nhẹ và cha mẹ thực hiện đúng kỹ thuật. Trước tiên, hãy rửa sạch tay và cắt ngắn móng tay để tránh làm tổn thương hoặc gây nhiễm trùng cho mắt.

Sau đó, sử dụng ngón tay massage nhẹ nhàng vùng góc mắt cho bé, bắt đầu từ góc trong của mí mắt rồi di chuyển xuống phía mũi. Massage này nên được thực hiện đều đặn từ 5 - 10 lần mỗi ngày, mỗi lần kéo dài 5 - 10 phút. Massage có thể giúp tắc tuyến lệ tự thông và giảm dịch nhầy, từ đó giúp trẻ tự khỏi tình trạng tắc tuyến lệ.

Hãy lưu ý không để trẻ cầm vào mắt vì có thể gây bệnh nhiễm trùng

Nếu tình trạng bệnh kéo dài và các biện pháp chăm sóc không có hiệu quả, hãy đưa trẻ đến bệnh viện chuyên khoa để được khám và điều trị sớm. Trong thời gian bị bệnh, cần hướng dẫn trẻ không được chạm vào mắt, tránh gây tổn thương hoặc nhiễm trùng.

Tại Mytour, với đội ngũ y bác sĩ chuyên môn và trang thiết bị hiện đại, bạn hoàn toàn yên tâm khi điều trị tắc tuyến lệ. Bệnh viện cũng áp dụng bảo lãnh viện phí của nhiều thẻ bảo hiểm như Bảo Việt, Manulife, PVI,... giúp giảm thiểu chi phí cho bệnh nhân.