Cây sao đen: Đặc điểm, tác dụng, cách trồng và lợi ích

Cây sao đen thường thấy ở nhiều công trình công cộng. Khám phá đặc điểm, tác dụng, cách trồng và lợi ích của cây sao đen qua bài viết này.

Cây sao đen là loài cây gì?

Nguồn gốc và ý nghĩa của cây sao đen

Cây sao đen xuất xứ từ Ấn Độ, sau đó lan rộng sang nhiều quốc gia nhiệt đới như Campuchia, Lào, Malaysia, Myanmar, Thái Lan, Việt Nam,... Đây là loài cây thuộc chi Sao, họ dầu, có tên khoa học là Hopea odorata Roxb, tại Việt Nam còn được biết đến với nhiều tên gọi khác nhau như cây Sao, Mạy Khèn (Lào), Sao Cát, Sao Bã Mía, Sao Nghệ, Mạy Khen Hua.

Ở Việt Nam, cây sao đen thường mọc tự nhiên trong các khu rừng ở Tây Nguyên và Nam Bộ như Kon Tum, Gia Lai (Hậu Bổn, Cheo Reo), Đắk Lắk, Đồng Nai, Bà Rịa–Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh, An Giang, Kiên Giang (Phú Quốc)... và cả ở phía Bắc, nổi tiếng là Hà Nội từ thế kỉ XX tại Phố Lò Đúc.

Đặc điểm và phân loại của cây sao đen

Cây sao đen là loại cây thân gỗ lớn, dáng thuôn dài, có đường kính thân từ 60 đến 80cm, chiều cao trung bình khoảng 20 - 25m, vỏ cây màu đen với nhiều vết nứt dọc theo thân. Lá của cây sao đen có hình trái xoan, dài khoảng 7 - 17cm, mặt trên màu xanh bóng với nhiều gân nổi và lông hình sao gần nách lá.

Hoa của cây sao đen có màu trắng, nhỏ nhắn, hình ngôi sao, thường mọc thành cụm khoảng 11 - 12 nhánh, mỗi nhánh chứa 4 - 6 bông hoa. Thời gian nở hoa thường từ tháng 2 đến tháng 3.

Quả của cây sao đen có hình trứng, có gân và lông mịn. Quả non thường màu xanh lá nhạt, còn quả chín sẽ có màu vàng nâu. Thường thì cây sao đen ra quả mỗi 2 năm một lần, thường vào tháng 4 và tháng 7.

Cây sao đen phát triển nhanh, chịu hạn tốt, ưa nước nhưng không chịu ướt, ít rụng lá. Cây này thích hợp với khí hậu nhiệt đới ẩm, mặc dù có thể sinh sống ở nơi có thời tiết lạnh nhưng sẽ ít hoa và quả hơn.

Tác dụng của cây sao đen

Cây sao đen không chỉ làm đẹp cảnh quan và điều hòa không khí mà còn có giá trị kinh tế cao từ thân, nhựa đến vỏ cây:

• Gỗ sao đen thuộc nhóm gỗ chất lượng cao, chống mối mọt và nấm mốc, được sử dụng trong sản xuất nội thất, xây dựng, và đóng tàu.
• Nhựa cây sao đen được sử dụng trong công nghiệp sơn, vecni và thuốc ảnh. Nó cũng là thành phần của bài thuốc dân gian chữa cầm máu khi nghiền thành bột và đắp vào vết thương.
• Vỏ cây sao đen cũng được sử dụng trong trị các bệnh về răng và lợi, có thể ngâm vào rượu hoặc sắc thành nước súc miệng.

Cách trồng và chăm sóc cây sao đen

Cách trồng cây sao đen tại nhà

Kỹ thuật nhân giống

Hiện nay, để trồng cây sao đen, người ta thường áp dụng hai phương pháp: gieo hạt và ghép cành. Phương pháp gieo hạt được ưa chuộng hơn vì tạo ra cây giống chất lượng tốt nhất so với các phương pháp khác.

Cách gieo hạt cây sao đen:

Bước 1 Chọn hạt giống

Chọn những quả sao đen có màu vàng pha nâu ở hai cánh để làm giống. Trước khi gieo, loại bỏ phần thịt quả và cắt bớt cánh, chỉ giữ lại một phần đuôi dài từ 1 - 2 cm.

Ngâm hạt trong nước khoảng 2 tiếng rồi gieo vào đất đã chuẩn bị sẵn. Khi gieo, đặt phần đầu của hạt có cánh hướng lên trên và giữ khoảng cách 15cm giữa các hạt.

Bước 2 Chờ hạt nảy mầm và trồng

Sau khoảng 3 - 4 ngày, hạt sẽ nảy mầm, đợi thêm vài ngày để cây con phát triển rễ ổn định trước khi chuyển vào bầu đất. Khi cây đạt đến 12 tháng tuổi, bạn có thể mang đi ươm trồng. Lưu ý rằng chỉ khi cây cao hơn 1m, bạn mới nên đi trồng.

Kỹ thuật trồng

Trồng cây sao đen khá đơn giản và không quá phức tạp. Thời gian tốt nhất để trồng là từ tháng 5 đến tháng 7. Loại đất lý tưởng cho cây này là đất đỏ bazan, hoặc đất giàu tro, mùn dừa và phân chuồng. Độ pH của đất cần duy trì trong khoảng 4.5 đến 5.0.

Hố trồng cây cần rộng hơn bầu cây khoảng 25 đến 30cm. Khi trồng, hãy tưới nước thường xuyên và che nắng khi cây còn nhỏ. Trước khi trồng, hãy cắt tỉa cành và loại bỏ lá để cây có điều kiện phát triển tốt nhất.

Cách chăm sóc cây sao đen

Khi chăm sóc cây sao đen, bạn cần tưới nước vừa đủ để giữ độ ẩm đất ổn định, tránh tình trạng ngập úng gây hại cho cây. Đồng thời, cho cây phân bón hữu cơ hoặc NPK định kỳ.

Lưu ý khi trồng và chăm sóc cây sao đen

Trong 3 năm đầu, bạn cần làm cỏ và bón phân cho gốc cây 2 - 3 lần/năm, đặc biệt là vào đầu và cuối mùa mưa để đảm bảo cây đủ chất dinh dưỡng và độ ẩm cho sự phát triển, đồng thời phòng tránh sâu bệnh. Khi cây đạt 8 đến 10 tuổi, hãy tỉa cành và mở tán cây để cây phát triển mạnh mẽ và có dáng vẻ đẹp hơn.

Ba hình ảnh đẹp về cây sao đen

Trên đây là một số thông tin thú vị và hữu ích về cây sao đen, hy vọng rằng qua bài viết này, bạn sẽ có cái nhìn mới về loài cây bóng mát và thân thuộc này.

Chọn mua xịt phòng, sáp thơm tại Mytour: