Buzz
Sinh viên Harvard đã phát minh ra một chiếc kính thông minh có khả năng tra cứu thông tin cá nhân của người lạ ngay lập tức. Liệu đây có phải là khởi đầu cho một kỷ nguyên mới trong ngành công nghệ?
Mặc dù dự án này vẫn chưa được công bố rộng rãi, nhưng đây vẫn là một tin vui lớn khi một trong hai sinh viên Harvard gốc Việt đã chứng minh rằng với các phần mềm hiện có, chúng ta có thể dễ dàng chế tạo kính thông minh có khả năng thu thập thông tin cá nhân của người lạ trên phố. Đây là một sản phẩm đã được giới thiệu từ lâu, nhưng đến giờ vẫn là một thách thức lớn.
Tuy nhiên, dự án đầy tính sáng tạo này cũng gợi lên những lo ngại, như một lời nhắc nhở rõ ràng về việc ranh giới giữa quyền riêng tư và việc theo dõi thói quen người dùng đang ngày càng trở nên mờ nhạt trong kỷ nguyên của công nghệ thông minh và AI.
Ai là sinh viên gốc Việt tại Harvard đã tạo ra AI kỳ diệu này?
"Từ những cánh đồng cỏ xanh hoa thơm đến những thành tựu vĩ đại, câu hát đầy tự hào của giới trẻ Gen Z được cất vang mỗi khi Việt Nam ghi dấu ấn trên bản đồ thế giới. Điển hình là Nguyễn Đức Anh Phú, sinh viên gốc Việt sinh năm 2003, đã xuất sắc nhận học bổng toàn phần trị giá 78.000 USD mỗi năm từ trường đại học danh tiếng Harvard.
Phú đã xuất sắc đạt 34/36 điểm trong bài thi ACT, tiêu chuẩn để xét tuyển vào các trường đại học Mỹ, nhờ vào phương pháp học tập tập trung và dành thời gian ngoài giờ học cho các hoạt động ngoại khóa. Bên cạnh thành tích học tập nổi bật, Phú còn tham gia tích cực vào các hoạt động như múa lân, sửa chữa máy móc, chơi đàn piano, xếp Lego và tham gia các câu lạc bộ tại trường và địa phương.
Sau khi khám phá ra niềm đam mê với việc sửa chữa điện thoại, Phú đã bắt đầu kinh doanh khi còn học cấp 3. Anh thành lập Phu's Phone Emporium, một cửa hàng chuyên bán và sửa chữa điện thoại di động, và trong vòng hai năm, doanh nghiệp đã phục vụ hơn 1.500 khách hàng và thu về khoảng 250.000 USD.
Doanh nghiệp nhỏ của Phú đã xuất sắc giành giải nhất hai lần tại một cuộc thi kế hoạch kinh doanh cho học sinh trên toàn bang Nebraska.
Khả năng vô hạn của AI nhận diện khuôn mặt trong tay người trẻ Việt
Nguyễn Đức Anh Phú và Caine Ardayfio, hai sinh viên Harvard, đã hợp tác để phát triển một dự án gây tranh cãi mang tên I-XRAY, với khả năng tích hợp công nghệ nhận diện khuôn mặt vào kính thông minh. Thiết bị này không chỉ nhận diện người mà còn có thể truy xuất thông tin cá nhân của họ – bao gồm địa chỉ, số điện thoại và thành viên trong gia đình theo thời gian thực.
Dự án này áp dụng kính thông minh Ray-Ban của Meta, hiện có mặt trên thị trường, kết hợp với một hệ thống tùy chỉnh cho phép nhanh chóng tra cứu khuôn mặt người và hiển thị thông tin nhận dạng trên điện thoại của người dùng.
"Để sử dụng, bạn chỉ cần đeo kính và khi đi ngang qua người khác, kính sẽ nhận diện khuôn mặt của họ trong khung hình. Chỉ sau vài giây, thông tin cá nhân của họ sẽ xuất hiện trên điện thoại của bạn," Ardayfio cho biết với 404 Media.
Theo mô tả dự án được đính kèm trên Google Docs, I-XRAY là sự kết hợp giữa nhiều công nghệ hiện có, như PimEyes, với dịch vụ nhận diện khuôn mặt giúp tìm kiếm khuôn mặt người khác và các nhà môi giới dữ liệu thu thập thông tin cá nhân. Ngoài ra, mô hình ngôn ngữ lớn (LLMs) cũng được sử dụng để suy luận thông tin cá nhân từ các nội dung trên web đã được thu thập.
Cách thức hoạt động của AI quét khuôn mặt này?
Về cơ bản, họ chủ yếu sử dụng các sản phẩm có sẵn trên thị trường để xây dựng một hệ thống tự động tìm kiếm thông tin cá nhân của mọi người trong không gian công cộng.
Cách thức hoạt động của thiết bị này là: Sau khi bạn chụp ảnh một đối tượng, hệ thống sẽ tự động truy cập vào trang web PimEyes và tải ảnh lên. PimEyes cung cấp các liên kết (URL) nơi bạn có thể tìm thấy những bức ảnh tương tự, và I-XRAY sẽ mở các URL đó, từ ảnh trong kỷ yếu đến hồ sơ trên trang web của các nhà tuyển dụng. Các mô hình ngôn ngữ lớn (LLMs) có khả năng xác định tên, nghề nghiệp và các thông tin cá nhân khác từ những URL này.
Khi đã xác nhận tên của đối tượng, I-XRAY thông qua một nhà môi giới dữ liệu thương mại để cung cấp các thông tin cá nhân như địa chỉ, số điện thoại và thông tin về mối quan hệ gia đình.
Để kiểm tra hiệu quả của dự án, hai nhà phát minh đã chứng minh khả năng nhận diện của I-XRAY trong một video được đăng tải trên X và trong một buổi trình diễn trực tiếp cho 404 Media. Hệ thống có thể nhận diện bạn học, người lạ trên tàu điện ngầm, và thậm chí hiển thị ảnh thời thơ ấu của các đối tượng.
Không có gì ngạc nhiên khi những người tham gia để kiểm chứng tính khả thi của dự án đều cảm thấy sốc vì thông tin mà thiết bị cung cấp đều rất chính xác. Đến nỗi một người đã nói với Ardayfio: "Trời ơi, đây là điều kỳ lạ nhất tôi từng chứng kiến. Làm sao bạn biết được số điện thoại của mẹ tôi?".
Dễ hiểu vì sao dự án này gây ra những lo ngại nghiêm trọng về quyền riêng tư
Hai sinh viên cho biết động lực chính của họ là sự tò mò và hứng thú. Tuy nhiên, họ nhanh chóng nhận ra những rủi ro tiềm tàng của dự án. "Một số người xấu có thể tìm ra địa chỉ nhà của một cô gái trên tàu và theo dõi họ về nhà," Nguyen chia sẻ.
Trên thực tế, một trong những buổi trình diễn trực tiếp đã cho thấy công nghệ này có thể dễ dàng bị lạm dụng cho mục đích xấu. Ardayfio đã tiếp cận một người phụ nữ tên Betsy, người mà anh đã thu thập thông tin bằng cách so sánh khuôn mặt của cô trên điện thoại trước đó. Anh cho biết họ đã gặp nhau thông qua một tổ chức cụ thể có liên quan trong kết quả tìm kiếm.
Họ tên của người phụ nữ đã được che giấu trong video, nhưng 404 Media cho biết có thể dễ dàng nhận ra cô dựa trên thông tin trong buổi quay trực tiếp. Tờ báo không rõ liệu cô có đồng ý trở thành đối tượng thử nghiệm hay không.
Tuy nhiên, hệ thống của thiết bị này vẫn chưa hoàn thiện, khi thỉnh thoảng vẫn có trường hợp cung cấp thông tin sai lệch theo một số phản hồi từ các đối tượng thử nghiệm trong chương trình trực tiếp.
Khi được hỏi, người phát ngôn của Meta nhấn mạnh rằng công nghệ nhận diện khuôn mặt có thể hoạt động với bất kỳ loại camera nào, không chỉ riêng kính thông minh Ray-Ban của họ. Họ cũng đã đề cập đến các điều khoản dịch vụ, nhấn mạnh rằng người dùng phải sử dụng kính "một cách an toàn, hợp pháp và tôn trọng".
Ngoài ra, PimEyes, dịch vụ nhận diện khuôn mặt được sử dụng trong dự án, bày tỏ sự ngạc nhiên về cách công nghệ của họ được áp dụng.
Liệu bạn có cần phải lo lắng về công nghệ AI mới này?
Để xoa dịu mối lo ngại của công chúng, Nguyen và Ardayfio khẳng định họ không công khai dự án và mã nguồn của I-XRAY. Họ coi đây là cách để nâng cao nhận thức về tình trạng hiện tại của công nghệ và những nguy cơ lạm dụng tiềm ẩn. "Tôi nghĩ mọi người có thể chắc chắn lấy ý tưởng và phát triển nó,"
"Tôi hy vọng nhận thức mà chúng tôi đã truyền bá về cách bảo vệ dữ liệu của bạn sẽ vượt qua bất kỳ tác động tiêu cực nào mà điều này có thể gây ra," Ardayfio chia sẻ.
Kết luận
Tóm lại, đây thực sự là một tin vui lớn trong lĩnh vực công nghệ, đặc biệt là đối với những người yêu nước, khi Việt Nam đã có một đại diện xuất sắc trong ngành phát triển AI. Dù hào hứng trước những tiến bộ này, nhưng mình cũng không khỏi cảm thấy lo lắng khi xem xét công nghệ này.
Dù vậy, mình vẫn hy vọng sẽ thấy nhiều cải tiến hơn từ bạn Phú trong thời gian tới. Hãy cùng Mytour chờ đón những thông tin mới về chàng trai tài năng người Việt này nhé!
Mặc dù chúng ta chưa có AI này, nhưng Mytour vẫn đang phân phối những mẫu laptop AI hot nhất trên thị trường. Hãy ghé xem nhé!
