Chất liệu vải không dệt (non-woven fabric) là thuật ngữ dùng trong ngành dệt may để chỉ các loại vải không được tạo ra bằng phương pháp dệt thoi hay dệt kim. Một số loại vải không dệt cần được gia cố bằng lớp lót để đạt độ bền cần thiết. Gần đây, vải không dệt đã trở thành một lựa chọn thay thế cho bọt polyurethane.
Vải không dệt là loại vải được làm từ sợi xơ ngắn (ngắn) và sợi xơ dài (liên tục), được kết nối với nhau qua các phương pháp xử lý hóa học, cơ học, nhiệt hoặc dung môi.
Thông tin về chất liệu vải không dệt
Vải không dệt được định nghĩa là các cấu trúc tấm hoặc lưới liên kết với nhau bằng sợi hoặc sợi tơ qua các phương pháp cơ học, nhiệt hoặc hóa học. Chúng là những tấm vải mỏng hoặc xốp được làm trực tiếp từ sợi riêng biệt, nhựa nóng chảy hoặc màng nhựa. Chúng không được tạo ra bằng dệt hay đan và không cần phải chuyển đổi sợi thành sợi.
Thông thường, vải không dệt sử dụng một tỷ lệ nhất định của vải tái chế và nguyên liệu gốc dầu. Tỷ lệ vải tái chế thay đổi tùy thuộc vào độ bền của vật liệu cần cho mục đích sử dụng cụ thể. Ngoài ra, một số loại vải không dệt có thể được tái chế sau khi sử dụng, nếu được xử lý đúng cách. Vì lý do này, một số người coi vải không dệt là lựa chọn thân thiện với môi trường hơn cho một số ứng dụng, đặc biệt trong các lĩnh vực như bệnh viện, trường học, viện dưỡng lão và khách sạn cao cấp, nơi các sản phẩm dùng một lần hoặc có tuổi thọ ngắn là cần thiết.
Vải không dệt là loại vải có thể được sử dụng một lần, có tuổi thọ hạn chế hoặc rất bền. Chúng mang lại nhiều chức năng như khả năng thấm hút, chống thấm nước, độ đàn hồi, độ mềm mại, độ bền, khả năng chống cháy, khả năng giặt, đệm, cách nhiệt, cách âm, lọc, và cũng có thể dùng làm hàng rào vi khuẩn và vô trùng. Những tính chất này thường được kết hợp để tạo ra các loại vải phù hợp với các công việc đặc thù, đạt được sự cân bằng tốt giữa thời gian sử dụng và chi phí. Vải không dệt có thể mô phỏng hình dạng, kết cấu và độ bền của vải dệt và có thể dày như các miếng đệm lớn. Khi kết hợp với các vật liệu khác, chúng tạo ra một loạt các sản phẩm với tính chất đa dạng, được sử dụng độc lập hoặc như thành phần của quần áo, nội thất gia đình, chăm sóc sức khỏe, kỹ thuật, công nghiệp và hàng tiêu dùng.
Quá trình chế tạo
Các sản phẩm vải không dệt thường được tạo ra bằng cách ghép các sợi nhỏ thành các tấm hoặc mảng (tương tự như sản xuất giấy). Sau đó, chúng được kết dính bằng phương pháp cơ học (như trong trường hợp nỉ, thông qua việc chèn các sợi với kim có răng cưa để tạo ra vải chắc chắn hơn), bằng chất kết dính hoặc nhiệt (bằng cách sử dụng chất kết dính ở dạng bột, nhão hoặc làm tan chảy polymer và làm tan chảy chất kết dính lên bề mặt bằng cách tăng nhiệt độ).
4 bước chính trong quy trình sản xuất vải không dệt:
Nguyên liệu
- Xơ dùng cho ngành công nghiệp giấy (2-16mm).
- Xơ dùng cho ngành công nghiệp dệt (10-200mm).
- Sợi filament (sợi cơ bản từ polyester).
Bước 1: Tạo màng
- Sản xuất màng bằng phương pháp ướt và phương pháp khí…
- Định hình màng bằng máy chải, với các loại máy chải như: máy chải bông, máy chải len, máy chải khí
- Thực hiện tạo màng qua các kỹ thuật: SB, MB, kéo màng với tốc độ cao…
Bước 2: Sắp xếp màng xơ
- Sắp xếp lớp ngang, kéo giãn, trộn lẫn, và uốn màng xơ…
Bước 3: Kết nối màng xơ
- Xuyên kim, xử lý bằng nước, hóa chất, sử dụng sóng siêu âm, cán mỏng, dính nhiệt…
Bước 4: Hoàn thiện sản phẩm
- Phủ lớp, đốt, dập nổi, in ấn, làm mỏng
Ứng dụng
Vật liệu không dệt có nhiều ứng dụng đa dạng, bao gồm:
Y tế
- Áo choàng cách ly
- Áo choàng phẫu thuật
- Màng phẫu thuật và bìa bảo vệ
- Mặt nạ phẫu thuật
- Đồ bảo hộ phẫu thuật
- Mũ bảo hộ
- Bao bì y tế: độ xốp giúp khử trùng khí
- Găng tay y tế
- Bao phủ giày
- Khăn tắm
- Băng gạc vết thương
- Trát tường
Bộ lọc
- Xăng, dầu, không khí - bao gồm cả lọc HEPA
- Nước, cà phê, túi trà
- Ngành dược phẩm
- Chế biến khoáng sản
- Bộ lọc chất lỏng và túi lọc
- Túi chân không
- Màng chống dị ứng hoặc cán mỏng với các lớp không dệt
Vải địa kỹ thuật
- Túi vải địa kỹ thuật không dệt bền hơn nhiều so với túi dệt có cùng độ dày. Thùng vải địa kỹ thuật không dệt (túi cát) thường được ứng dụng trong:
- Ổn định đất, nền móng đường bộ, chống xói mòn, xây dựng hệ thống thoát nước, bảo vệ hồ ao, rào chắn nước kênh, chắn cát cho hệ thống thoát nước, lót gạch.
- Chúng có độ bền cao hơn so với vật liệu dệt khi xử lý, do đó, vải không dệt thường được ưa chuộng trong các dự án chống xói mòn quy mô lớn.
Khác
- Ứng dụng trong sản xuất tã, băng vệ sinh và các vật liệu thấm hút khác.
- Vật liệu tổng hợp: cán biển, cán mỏng, thảm sợi nhỏ.
- Bao bì yêu cầu độ xốp
- Túi mua sắm
- Vật liệu cách nhiệt (sợi thủy tinh)
- Cách âm cho thiết bị, linh kiện ô tô, và tấm ốp tường
- Gối, đệm, lõi nệm, và đệm bọc
- Đánh bóng trong mền hoặc chăn
- Mặt nạ tiêu dùng và y tế
- Phong bì thư
- Vải dầu, lều và bao phủ vận chuyển (gỗ, thép)
- Quần áo dùng một lần (bao chân, quần yếm)
- Nhà chống thời tiết
- Khăn lau phòng sạch
- Vật liệu làm chậu
Liên kết bên ngoài
- Hiệp hội vải không dệt châu Âu
- Hiệp hội công nghiệp vải không dệt Hoa Kỳ
- CESTI - TRUNG TÂM THÔNG TIN VÀ THỐNG KÊ KH&CN TP.HCM Lưu trữ ngày 30 tháng 6 năm 2014 tại Wayback Machine
