Chỉ sau 2 tháng rưỡi rèn luyện, bạn có thể thành thạo kỹ năng "tuyệt vời" của dơi và cá heo.

Nghiên cứu cho thấy rằng sau khi hoàn tất đào tạo, vỏ não thị giác sẽ phát triển khả năng mới.

Những người khiếm thị từ nhỏ có thể tham gia giao thông bằng xe đạp và chơi một số môn thể thao nhờ vào kỹ năng định vị âm thanh. Họ thường phát ra những tiếng tặc lưỡi lớn và lắng nghe âm thanh dội lại từ các vật thể xung quanh.

Các nghiên cứu sâu sắc chỉ ra rằng, não của các chuyên gia định vị bằng tiếng vang sử dụng khu vực thường dùng để phân tích hình ảnh để phân tích âm thanh. Các nhóm nghiên cứu cho rằng phần não xử lý hình ảnh của người khiếm thị có thể được điều chỉnh để thực hiện nhiệm vụ mới.

“Trước đây, có một quan niệm cho rằng não của người khiếm thị là khác biệt, cần phải mất một giác quan để não bộ có thể thích ứng linh hoạt như vậy,” Lore Thaler, nhà khoa học thần kinh tại Đại học Durham, cho biết.

Vào năm 2021, Thaler dẫn đầu một nghiên cứu và phát hiện ra điều thú vị. Báo cáo cho thấy cả người khiếm thị và người có thị lực bình thường đều có khả năng học kỹ năng định vị âm thanh sau 10 tuần đào tạo.

Trong nghiên cứu mới được công bố trên Cerebral Cortex, bà và nhóm của mình đã khảo sát sự biến đổi của não bộ sau khi tiếp thu kỹ năng thú vị này. Khi đã học cách sử dụng tiếng vang để định vị, não bộ của cả người khiếm thị và người bình thường đều khai thác khu vực phân tích hình ảnh để phân tích âm thanh.

Kết quả này phản bác quan niệm phổ biến cho rằng các khu vực não bộ khác nhau sẽ đảm nhận những chức năng riêng biệt; 5 khu vực não được cho là tương ứng với 5 giác quan.

Trong nghiên cứu, nhóm đã huấn luyện 14 người có thị lực bình thường và 12 người khiếm thị, dạy họ kỹ năng định vị bằng tiếng vang từ 2-3 tiếng mỗi tuần, kéo dài trong 10 tuần. Ban đầu, tình nguyện viên học cách phát ra âm thanh bằng miệng, sau đó thực hiện 3 bài tập cụ thể.

Hai bài tập đầu tiên yêu cầu xác định kích thước và phương hướng của vật thể so với vị trí của người tham gia. Bài tập thứ ba yêu cầu người tham gia di chuyển trong một mê cung ảo, được hỗ trợ bởi một thiết bị phát âm thanh và nhận âm vang.

Theo thời gian, kỹ năng định vị của cả hai nhóm tình nguyện viên đều tiến bộ rõ rệt. Cụ thể, vỏ não thính giác hoạt động tích cực hơn sau khi người tham gia học được kỹ năng mới, và chất xám cũng gia tăng tại khu vực này.

Đặc biệt, vỏ não thị giác của cả hai nhóm tình nguyện viên đều hoạt động mạnh mẽ khi họ áp dụng kỹ năng định vị bằng tiếng vang. Bà Thaler nhận định rằng vỏ não thị giác có khả năng không chỉ xử lý hình ảnh mà còn nhận thông tin từ các giác quan khác để tăng cường khả năng cảm nhận không gian của con người.

Trong thời gian sắp tới, nhóm sẽ mở rộng thử nghiệm này với một mẫu người tham gia lớn hơn. "Đây là một công cụ cảm nhận mạnh mẽ cho những người khiếm thị," bà Thaler vui mừng chia sẻ.