Buzz
Quản lý trước của nghệ sĩ Chí Tài đã xác nhận rằng, nam danh hài đã qua đời vào ngày 09/12 do mắc phải cơn đột quỵ. Sinh năm 1958, Chí Tài đã đối mặt với bệnh tiểu đường trong một thời gian, nhưng vẫn cố gắng duy trì sức khỏe bằng cách tập thể dục. Tuy nhiên, khi cơn đột quỵ xảy ra, dù các bác sĩ đã nỗ lực cứu chữa nhưng nghệ sĩ Chí Tài vẫn không thể qua khỏi. Mình gửi anh em bài viết của Bác sĩ Wynn Trần về đột quỵ. Chúc anh em luôn khỏe mạnh. R.I.P chú Chí Tài. Xin chia buồn cùng gia đình chú...
Đột quỵ là gì?
- Đột quỵ là kết quả của việc một phần não bị thiếu oxy đột ngột do tuần hoàn máu bị gián đoạn. Có hai loại đột quỵ chính: đột quỵ do nghẽn mạch máu (ischemic stroke), chiếm phần lớn (85-90%) và đột quỵ do vỡ mạch máu (hemorrhagic stroke), chiếm ít hơn (dưới 10%). Loại đột quỵ khác là TIA (cơn thiếu máu thoáng qua) cũng có thể coi là một dạng đột quỵ cho nghẽn mạch máu, nhưng cục máu đông sau đó lọt qua được khe hẹp và dòng máu lưu thông trở lại (nên gọi là cơn thiếu máu thoáng qua). - Đột quỵ là quá trình bệnh lý tiến triển từ từ, không có triệu chứng rõ ràng, đến một giai đoạn nhất định thì bùng phát như giọt nước tràn ly. Với đột quỵ do nghẽn mạch máu (ischemic stroke) thì quá trình này bắt đầu từ cao huyết áp không kiểm soát, cao mỡ, tiểu đường, và các yếu tố viêm như hút thuốc lá khiến mạch máu dần dần bị nghẹt. Với trường hợp vỡ mạch máu (hemorrhagic stroke) cũng vậy, thường bắt đầu bằng cao huyết áp không kiểm soát, dẫn đến xơ vữa cứng động mạch làm dễ vỡ khi áp lực trong mạch máu quá lớn. - Đột quỵ do vỡ túi phình mạch máu não (brain aneurysm rupture) là loại nguy hiểm hơn do vỡ mạch máu dạng này thường lớn, tổn thương nhiều hay toàn bộ vùng não, và khó can thiệp. Vỡ túi phình thường dẫn đến xuất huyết dưới màng nhện (subarachnoid hemorrhage) khiến cho phần không gian dưới nhện, là nơi dịch não tủy lưu thông, bị nghẽn, khiến cho bệnh nhân bị liệt, hôn mê, thậm chí tử vong rất nhanh. Túi phình là giãn nở một đoạn của động mạch khiến cho thành mạch vùng này mỏng hơn so với chỗ khác (tương tự như phù ruột xe đạp). Thường túi phình phát triển chỗ nhánh rẽ của động mạch do thành mạch nơi này thường mỏng hơn so với chỗ khác.Túi phình trong não có kích thước đa dạng, từ vài milimet đến vài cm. Khoảng 6.5 triệu người Mỹ có túi phình trong não (1 trong 50 người), đặc biệt phụ nữ và người trung niên. Rủi ro vỡ túi phình cao hơn ở phụ nữ, đặc biệt sau 55 tuổi. Ước tính khoảng 50-80% túi phình nhỏ không gây ra vấn đề. Tuy nhiên, túi phình lớn hơn 2.5 cm rất nguy hiểm vì có thể gây ra vỡ và khó chữa trị. Triệu chứng vỡ túi phình bao gồm mất thị lực, nhức đầu, tê liệt, ói mửa, co giật, động kinh và nhiều triệu chứng khác. Để ngăn ngừa đột quỵ, cần kiểm soát các yếu tố rủi ro như huyết áp, tiểu đường, cân nặng, không hút thuốc, ăn uống lành mạnh, và tập thể dục đều đặn. Tầm soát đột quỵ bằng siêu âm động mạch cảnh cũng được xem xét như một biện pháp tiềm năng.
